Ακαθάριστα οικόπεδα: Διπλοί έλεγχοι για τον εντοπισμό εκείνων που είτε δεν καθάρισαν, είτε δήλωσαν ψευδώς πως καθάρισαν τα οικόπεδά τους έρχονται αμέσως μετά τη λήξη της προθεσμίας υποβολής των σχετικών δηλώσεων: Οι «καμπάνες» για όσους πιαστούν στα «πράσα» είναι «βαριές», καθώς προβλέπονται ως και ποινές φυλάκισης. Μέχρι σήμερα έχουν δηλωθεί σχεδόν 400.000 καθαρισμένα οικόπεδα. Η προθεσμία λήγει στις 15 Ιουνίου και όπως ξεκαθαρίζει η Κυβέρνηση σε όλους τους τόνους… παράταση άλλη δεν θα υπάρξει.
Μετά από αυτή την ημερομηνία ξεκινούν δύο διαδρομές ελέγχου: η μία αφορά στις καταγγελίες που ελέγχει η Πυροσβεστική και η άλλη μέσα από τις προβλεπόμενες διαδικασίες που ακολουθούνται για τα ακαθάριστα από τους Δήμους.
Τι πρέπει να κάνουν οι ιδιοκτήτες ακαθάριστων οικοπέδων
Πλέον, οι ιδιοκτήτες οικοπέδων και ακάλυπτων χώρων είναι υποχρεωμένοι να καθαρίζουν τα ακίνητά τους από ξερά χόρτα, κλαδιά και άλλα εύφλεκτα υλικά με την προθεσμία κατ’ εξαίρεση φέτος να λήγει στις 15 Ιουνίου 2025.
Στη συνέχεια πρέπει να το δηλώνουν ηλεκτρονικά στο Εθνικό Μητρώο Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας https://akatharista.apps.gov.gr/.
Μετά την πάροδο της προθεσμίας και για όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου και φέτος και κάθε χρόνο, οι υπόχρεοι οφείλουν: να διατηρούν τα ακίνητά τους καθαρά, να απομακρύνουν τα ξερά και σπασμένα δέντρα και κλαδιά, να απομακρύνουν τα ξερά φύλλα και τα χόρτα, να αποκλαδώνουν τη βάση της κόμης των δέντρων, να αραιώνουν τη θαμνώδη βλάστηση, να απομακρύνουν άλλα εγκαταλελειμμένα καυστά υλικά, αντικείμενα και απορρίμματα, να συλλέγουν και να μεταφέρουν με ασφάλεια όλα τα υπολείμματα καθαρισμού.
Βάσει πρόσφατης ΚΥΑ, το Πυροσβεστικό Σώμα έχει την αρμοδιότητα για τη διενέργεια των ελέγχων και την επιβολή προστίμων επί καταγγελιών πολιτών, που έχουν υποβληθεί στην πλατφόρμα και αφορούν σε ιδιοκτησίες με ακαθάριστα οικόπεδα.
Ειδικότερα σε περίπτωση μη καθαρισμού ή ψευδούς δήλωσης, ή μη υποβολή δήλωσης -ακόμη και στην περίπτωση καθαρού οικοπέδου- επιβάλλονται οι προβλεπόμενες κυρώσεις, καθαρίζεται αυτεπάγγελτα ο χώρος με δαπάνη του ιδιοκτήτη ενώ ενημερώνονται οι αρμόδιες Αρχές.
Ποιες υπηρεσίες κάνουν τους ελέγχους
Τις καταγγελίες δεν τις ελέγχουν οι δήμοι αλλά η Πυροσβεστική, η οποία εντοπίζει το πρόβλημα, επιβάλλει το πρόστιμο και υποδεικνύει στον δήμο την ανάγκη καθαρισμού. Η σχετική δαπάνη επιβάλλεται στον πολίτη.
Οι δήμοι πάντως διενεργούν δειγματοληπτικούς ελέγχους σε ποσοστό τουλάχιστον 5% των δηλώσεων που αφορούν σε ακίνητα εντός των διοικητικών τους ορίων.
Σύμφωνα με την Πολιτική Προστασία, οι δειγματοληπτικοί έλεγχοι των δήμων και οι καταγγελίες εξετάζονται κατά προτεραιότητα ανάλογα με την επικινδυνότητα κάθε ακινήτου. Για παράδειγμα, ελέγχονται πρώτα τα ακίνητα που γειτνιάζουν με δάση, νοσοκομεία, σχολεία, βιομηχανίες, δυσπρόσιτα σημεία κ.λπ.
Υπενθυμίζεται ότι την υποχρέωση των καθαρισμών των οικοπέδων την έχουν ιδιοκτήτες, επικαρπωτές, μισθωτές ή υπομισθωτές ακινήτων που βρίσκονται:
– εντός σχεδίου ή οικισμού, ακόμα και χωρίς ρυμοτομικό σχέδιο
– εντός ακτίνας 100 μέτρων από τα όρια των παραπάνω,
– εκτός σχεδίου και έχουν κτίσμα, εφόσον δεν είναι δασικά.
Να σημειωθεί ότι η ηλεκτρονική δήλωση του υπόχρεου ότι το ακίνητο έχει καθαριστεί είναι απαραίτητη. Η μη υποβολή της επισύρει πρόστιμο, ακόμα και αν το ακίνητο είναι καθαρό.
Η Πυροσβεστική αναλαμβάνει ελέγχους και επιβολή προστίμων για ακαθάριστα οικόπεδα μετά από καταγγελίες. Πρόστιμο 1.000€ για μη δήλωση
Την αρμοδιότητα για έλεγχο και επιβολή προστίμων σε περιπτώσεις ακαθάριστων οικοπέδων που καταγγέλλονται μέσω της επίσημης πλατφόρμας akatharista.apps.gov.gr, αναλαμβάνει πλέον το Πυροσβεστικό Σώμα, σύμφωνα με Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) των Υπουργείων Οικονομικών, Εσωτερικών και Κλιματικής Κρίσης & Πολιτικής Προστασίας.
Η απόφαση δημοσιεύθηκε την Παρασκευή 30 Μαΐου 2025 και εντάσσεται στη συνολική στρατηγική πρόληψης πυρκαγιών για τη φετινή αντιπυρική περίοδο.
Πρόστιμο 1.000 ευρώ για μη δήλωση
Οι ιδιοκτήτες οικοπέδων οφείλουν να υποβάλουν δήλωση καθαρισμού έως τις 15 Ιουνίου 2025. Σε περίπτωση παράλειψης, επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο 1.000 ευρώ, ακόμα και αν το οικόπεδο είναι καθαρό αλλά δεν έχει δηλωθεί στην πλατφόρμα.
Επιπλέον, σε περιπτώσεις μη καθαρισμού, ψευδούς δήλωσης ή μη συμμόρφωσης, ο καθαρισμός του οικοπέδου θα πραγματοποιείται αυτεπάγγελτα, με δαπάνη του ιδιοκτήτη, και θα ενημερώνονται οι αρμόδιες υπηρεσίες για περαιτέρω ενέργειες.
Έλεγχοι δειγματοληπτικά από τους Δήμους
Οι Δήμοι συνεχίζουν να διενεργούν δειγματοληπτικούς ελέγχους, σε τουλάχιστον 5% των υποβληθεισών δηλώσεων ανά διοικητική περιφέρεια. Ωστόσο, η Πυροσβεστική αναλαμβάνει δράση αποκλειστικά σε περιπτώσεις καταγγελιών, διεξάγοντας αυτοψίες και επιβάλλοντας τα προβλεπόμενα πρόστιμα.
Η νέα διαδικασία ορίζει και το πλαίσιο για τη βεβαίωση και είσπραξη προστίμων, με στόχο την ενίσχυση της συμμόρφωσης και την ελαχιστοποίηση του κινδύνου πυρκαγιών, μέσω της λειτουργίας του Μητρώου Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών.
Η Πολιτεία υπενθυμίζει ότι η συμμόρφωση στα μέτρα δεν είναι μόνο υποχρέωση, αλλά και πράξη ευθύνης απέναντι στην κοινωνία και στο φυσικό περιβάλλον, ιδιαίτερα ενόψει του αυξημένου κινδύνου πυρκαγιών κατά τη θερινή περίοδο.
Μ.Η.Τ. 242183