Προχωρά μετ’ εμποδίων η κατασκευή της νέας Γραμμής 4 του Μετρό της Αθήνας. Ενώ το έργο υπογείως «τρέχει» για την ολοκλήρωση της σήραγγας που θα ενώσει το Άλσος Βεΐκου με το Γουδή στο τέλος του 2026, επίγεια αντιμετωπίζει καθυστερήσεις. Στα μισά του συμβατικού χρονοδιαγράμματος, ο ανάδοχος ακόμα περιμένει να παραλάβει τους χώρους για τους σταθμούς Ευαγγελισμός, Πανεπιστημιούπολη και Γουδή.
Μόλις πριν δύο ημέρες, εστάλη στην κοινοπραξία ΑΒΑΞ-Ghella-Alstom από την Ελληνικό Μετρό το πρωτόκολλο παράδοσης για τον πολυτάραχο σταθμό Εξαρχείων. Βάσει των δικαστικών αποφάσεων, μετά από προσφυγές κατοίκων της περιοχής, ο χώρος που θα περάσει στα χέρια του κατασκευαστή θα αντιστοιχεί στο 80% του αρχικώς προβλεπόμενου, ενώ το υπόλοιπο 20% αποδίδεται στους κατοίκους. Αυτό θα απαιτήσει την αναθεώρηση της μελέτης, ώστε να «μαζευτεί» ο σταθμός. Εντωμεταξύ, ο χώρος για τον σταθμό Ζωγράφου δόθηκε πριν ένα μήνα.
Δεδομένης της απουσίας χρονισμού μεταξύ πρόδρομων εργασιών, που εκτελούνται με ξεχωριστή εργολαβία από την ΕΡΕΤΒΟ, και κυρίως έργου σήμερα οι καθυστερήσεις στις παραδόσεις των εργοταξιακών χώρων κυμαίνονται στους 20 με 30 μήνες. Σημειώνεται ότι συμβατικά οι πρόδρομες εργασίες έπρεπε να έχουν ολοκληρωθεί στα 2,5 χρόνια, και οι χώροι να αποδοθούν στον ανάδοχο στους 18 μήνες, με εξαίρεση μόνο κάποια φρέατα στους 24 μήνες.
Με τον εργολάβο του κύριου έργου να έχει δεσμευτεί ότι θα καταβάλλει κάθε προσπάθεια να καλύψει το χαμένο έδαφος, στον βαθμό που είναι εφικτό τεχνικά, όσο υπάρχουν οι υφιστάμενες εκκρεμότητες ο χρονικός ορίζοντας ολοκλήρωσης δεν μπορεί να προσδιοριστεί. Πάντως, μέχρι στιγμής, δεν έχει ζητηθεί αναθεώρηση του χρονοδιαγράμματος, το οποίο όμως πρακτικά έχει πατήσει το 2030.
Στην «καρδιά» του έργου
Οι δύο τελευταίας τεχνολογίας μετροπόντικες της ΑΒΑΞ, με τα ονόματα «Αθηνά» και «Νίκη», έχουν βάλει πρόσω ολοταχώς για να ολοκληρώσουν τη σήραγγα των 12,8 χιλιομέτρων μέχρι το τέλος του 2026. Η «Νίκη», που ξεκίνησε από το φρέαρ Βεΐκου, έχει ήδη ολοκληρώσει την αποστολή της κάτω από το Γαλάτσι, αφήνοντας πίσω της κατασκευασμένη σήραγγα 1.400 μέτρων και κατευθύνεται προς τον σταθμό «Ελικώνος». Εκεί εκτιμάται πως θα φτάσει σε δύο μήνες.
Εχθές, στο πλαίσιο δημοσιογραφικής ξενάγησης στο φρέαρ της Λεωφόρου Βεΐκου, παρουσιάστηκε σε βάθος 35 μέτρων, τόσο η πρόοδος στη σήραγγα όσο και το TBM μήκους 110 μέτρων και βάρους 1.500 τόνων, που σκάβει καθημερινά 10-15 μέτρα. Η «Νίκη» θα ενώσει υπογείως το Γαλάτσι με τον Ευαγγελισμό, σημείο όπου στο τέλος του 2026 θα συναντηθούν οι δίδυμοι μετροπόντικες της ΑΒΑΞ.
Από την αντίθετη κατεύθυνση, η «Αθηνά» έχοντας ξεκινήσει από την Κατεχάκη ως σήμερα έχει κατασκευάσει σήραγγα 3,1 χλμ. (60% της διαδρομής της) και έχει αφήσει πίσω τους σταθμούς «Γουδή», «Ζωγράφου» και «Ιλίσια». Ακολουθούν «Πανεπιστημιούπολη» και «Καισαριανή». Συνεπώς, συνολικά έχει ήδη έως τώρα κατασκευαστεί σήραγγα 4,5 χλμ. από τα 12,8 χλμ. του συνόλου της Γραμμής 4.
Οι δύο νέας γενιάς μετροπόντικες δεν περιορίζονται στη διάνοιξη, αλλά «ντύνουν» παράλληλα τη σήραγγα, καθώς ανά 1,5 μέτρο προόδου τοποθετούν αντίστοιχης διάστασης τσιμεντένιο δακτύλιο, που αποτελείται από 7 κομμάτια. Είναι εφοδιασμένοι με το σύστημα SSP-E που μπορεί να προβλέψει αν υπάρχει αλλαγή στη γεωλογία για τα επόμενα 40 μέτρα, μεταβολές που παρακολουθούνται συνεχώς από το πιλοτήριο του μετροπόντικα.
Οι χρόνιες καθυστερήσεις
Ωστόσο, όσο τα μηχανήματα προχωρούν υπογείως, στην επιφάνεια το έργο προσκρούει σε χρόνιες καθυστερήσεις, με αποτέλεσεμα να έχουν παραδοθεί προς κατασκευή τα 12 από τα 15 σημεία όπου θα κατασκευαστούν σταθμοί. Ειδικότερα, στην Πανεπιστημιούπολη, γίνονται αρχαιολογικές εργασίες. Το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο έχει αποφασίσει την απόσπαση αρχαίας οδού που αποκαλύφθηκε στην περιοχή. Μόνο μετά την ολοκλήρωση αυτής της διαδικασίας θα μπορέσει να αποδοθεί ο χώρος στον ανάδοχο.
Ένα σημαντικό σφάλμα στον αρχικό σχεδιασμό στο Γουδή ανέδειξε την ύπαρξη ενός μεγάλου αγωγού της ΕΥΔΑΠ, ο οποίος δεν ήταν καν καταγεγραμμένος, ώστε να μπορεί να μετατοπιστεί κατά τις πρόδρομες εργασίες. Εξετάζεται πλέον νέα χωροθέτηση του σταθμού, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τον χρόνο και το κόστος του έργου.
Πάντως, το μεγαλύτερο «αγκάθι» παραμένει -ακόμα και μετά την απόφαση του ΣτΕ για το πάρκο Ριζάρη- η χωροθέτηση του σταθμού στον Ευαγγελισμό. Η νέα Τεχνική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΤΕΠΕΜ) έχει κατατεθεί στην αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, όμως αυτό δεν εξασφαλίζει καθαρό ορίζοντα για την παράδοση του χώρου.
Μ.Η.Τ. 242183