Η έκθεση της ACER για το 2025 δείχνει ότι οι διασυνοριακές διασυνδέσεις είναι «κλειδί» για φθηνότερη ενέργεια στην Ευρώπη

Η Ευρωπαϊκή Αρχή Συνεργασίας Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας (ACER) έδωσε σήμερα στη δημοσιότητα το Monitoring Report 2025, αναδεικνύοντας τον καθοριστικό ρόλο των διασυνοριακών διασυνδέσεων στη μείωση των τιμών ενέργειας και στη σταθεροποίηση της αγοράς. Η μελέτη τονίζει ότι χωρίς επαρκή αξιοποίηση των υφιστάμενων υποδομών, οι ανισότητες στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ Βόρειας και Νοτιοανατολικής Ευρώπης θα συνεχίσουν να υφίστανται.

Η σημασία του «κανόνα του 70%»

Ένα από τα βασικότερα ευρήματα της έκθεσης είναι η ανάγκη εφαρμογής της λεγόμενης απαίτησης του 70%. Πρόκειται για έναν κανονισμό της Ε.Ε. που υποχρεώνει τα κράτη-μέλη να διασφαλίσουν ότι τουλάχιστον το 70% της χωρητικότητας των υφιστάμενων ηλεκτρικών διασυνδέσεων χρησιμοποιείται για διασυνοριακό εμπόριο.

Η εφαρμογή αυτού του κανόνα θα αποτρέψει την προτεραιοποίηση εγχώριων ροών ενέργειας εις βάρος των διεθνών ανταλλαγών, μειώνοντας τις μεγάλες διακυμάνσεις και τις απότομες ανατιμήσεις. Δεν είναι τυχαίο ότι το καλοκαίρι του 2024 η ΝΑ Ευρώπη βρέθηκε αντιμέτωπη με έντονη μεταβλητότητα στις τιμές, εξαιτίας ακριβώς αυτών των αποκλίσεων.

Οφέλη για τις αγορές και τους καταναλωτές

Σύμφωνα με την ACER, αν οι χώρες της Ε.Ε. προχωρούσαν στην πλήρη αξιοποίηση των διασυνδέσεων και περιόριζαν τις «derogations» – δηλαδή τις εξαιρέσεις από τους κοινοτικούς κανόνες – τότε θα καταγραφόταν σαφής πτώση των τιμών ενέργειας.

Η μελέτη υπογραμμίζει ότι οι διασυνδέσεις δεν είναι απλώς τεχνικό ζήτημα αλλά πολιτική επιλογή με άμεσες συνέπειες για την ανταγωνιστικότητα και το κόστος ηλεκτρισμού. Η Ελλάδα, όπως σημειώνουν πηγές του ΥΠΕΝ, έχει επανειλημμένα θέσει το ζήτημα αυτό, με τον ίδιο τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας να τονίζουν τον ρόλο των ενεργών διασυνδέσεων στη συγκράτηση των τιμών.

Στο επίκεντρο και το Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας

Η σημασία των διασυνδέσεων αναδείχθηκε και στο άτυπο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας στην Κοπεγχάγη, όπου συμμετείχε ο υφυπουργός Ενέργειας Νίκος Τσάφος. Ο διευθυντής του ACER, κ. Zinglersen, προειδοποίησε ότι όσο οι χώρες δεν συμμορφώνονται με τον κανόνα του 70%, οι αποκλίσεις στις τιμές θα επιμένουν.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θέσει ως στρατηγικό στόχο τη δημιουργία μίας ενιαίας ενεργειακής αγοράς, που θα προσφέρει στους πολίτες φθηνότερο και πιο αξιόπιστο ρεύμα. Οι διασυνδέσεις αποτελούν τον «ομφάλιο λώρο» που συνδέει τις αγορές Βορρά και Νότου. Η μη αξιοποίησή τους λειτουργεί ως εμπόδιο στην εξομάλυνση των τιμών και ενισχύει τον κίνδυνο νέων κρίσεων, σε μια περίοδο που η ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης παραμένει εύθραυστη.

Διαβάστε επίσης: Τσάφος: Στόχος η ενεργειακή αυτονομία και οι διακρατικές διασυνδέσεις