Η χώρα μας παραμένει στις πιο οικονομικές της Ευρώπης, παρά τους υψηλούς συντελεστές ΦΠΑ – Τι δείχνει η νέα έρευνα του ΙΕΛΚΑ

Η Ελλάδα συνεχίζει να διατηρεί χαμηλότερες τιμές στο «τυπικό καλάθι του νοικοκυριού» σε σχέση με μεγάλες ευρωπαϊκές οικονομίες, σύμφωνα με τη νέα συγκριτική έρευνα του Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ) για τον Σεπτέμβριο του 2025.

Η μελέτη, που βασίστηκε σε πάνω από 6.000 τιμές προϊόντων και δεδομένα 44 αλυσίδων σούπερ μάρκετ σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες, καταγράφει ότι οι τιμές στα ελληνικά ράφια παραμένουν χαμηλότερες από αυτές της Γερμανίας, της Γαλλίας, της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Πορτογαλίας, του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ρουμανίας.

Η έρευνα συνέκρινε 40 κατηγορίες προϊόντων τροφίμων και ειδών πρώτης ανάγκης, συνυπολογίζοντας επώνυμα προϊόντα και προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, ώστε να προκύψει μια ρεαλιστική εικόνα μέσα από το «καλάθι» του καταναλωτή.

Πόσο φθηνότερο είναι το ελληνικό καλάθι

Με βάση τις τελικές τιμές (συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ), η Ελλάδα εμφανίζει μέσο καλάθι φθηνότερο κατά:

• 33% σε σχέση με τη Γερμανία

• 30% σε σχέση με τη Γαλλία

• 15% έναντι της Ιταλίας

• 12% έναντι της Ισπανίας

• 10% έναντι του Ηνωμένου Βασιλείου

• 15% έναντι της Ρουμανίας

• 1% έναντι της Πορτογαλίας

Όταν όμως αφαιρεθεί ο ΦΠΑ, ώστε να υπολογιστούν οι καθαρές τιμές των προϊόντων, η εικόνα γίνεται ακόμη πιο ευνοϊκή για τη χώρα μας. Η Ελλάδα παραμένει φθηνότερη από όλες τις συγκρινόμενες χώρες, με διαφορές που φτάνουν έως και 39% έναντι της Γερμανίας και 38% έναντι της Γαλλίας.

Αυτό το εύρημα είναι ιδιαίτερα αξιοσημείωτο, δεδομένου ότι ο ΦΠΑ στα τρόφιμα στην Ελλάδα (13%) είναι υψηλότερος από πολλές ευρωπαϊκές χώρες, όπου κυμαίνεται από 0% έως 10%.

Ο ρόλος του ΦΠΑ και των ειδικών φόρων

Η έρευνα του ΙΕΛΚΑ επισημαίνει ότι η Ελλάδα δεν ωφελείται από χαμηλότερους συντελεστές ΦΠΑ όπως άλλες χώρες της ΕΕ. Στη Γαλλία ο ΦΠΑ στα τρόφιμα είναι 5,5% ή 10%, στην Ισπανία 4% ή 10%, στην Πορτογαλία 6% ή 13%, στην Ιταλία 4% ή 10%, στη Γερμανία 7%, ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο ορισμένες κατηγορίες έχουν μηδενικό ΦΠΑ.

Παρά ταύτα, το ελληνικό καλάθι παραμένει φθηνότερο, κάτι που υποδηλώνει ότι το οργανωμένο λιανεμπόριο τροφίμων έχει κατορθώσει να περιορίσει τις τιμές μέσω συγκράτησης κόστους, προσφορών και προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας.

Το ΙΕΛΚΑ υπενθυμίζει ότι αυτή η τάση συγκράτησης παρατηρείται σταθερά τα τελευταία 12 χρόνια, από την έναρξη των συγκριτικών μετρήσεων.

Πίεση στο κόστος, σταθερότητα στις τιμές

Παρά τη διαρκή αύξηση του ενεργειακού κόστους και των μεταφορικών, οι ελληνικές αλυσίδες σούπερ μάρκετ διατηρούν ανταγωνιστικές τιμές σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η διαφορά αυτή, σύμφωνα με στελέχη του κλάδου, οφείλεται και:

• στην ισχυρή παρουσία προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας,
• στις επιθετικές εμπορικές πολιτικές προμηθευτών,
• και στη συνεχή εποπτεία της αγοράς μέσω του καλαθιού του νοικοκυριού.

Όπως σημειώνουν αναλυτές του ΙΕΛΚΑ, η ελληνική αγορά έχει καταφέρει να επιτύχει ισορροπία μεταξύ ποιότητας και τιμής, ενώ παραμένει ανθεκτική στις διεθνείς ανατιμήσεις τροφίμων.

Η έρευνα καταλήγει ότι η Ελλάδα παρέχει πρόσβαση σε φθηνότερα προϊόντα τροφίμων και καθημερινής κατανάλωσης σε σχέση με τις περισσότερες χώρες της ΕΕ, γεγονός που ενισχύει την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών και διατηρεί την ανταγωνιστικότητα του οργανωμένου λιανεμπορίου τροφίμων.