Αυξάνονται οι εμπορικοί δεσμοί Ελλάδας–Τουρκίας στη ναυπηγοεπισκευή, με εκρηκτική άνοδο στα ρυμουλκά και επισκευές πλοίων

Οι εμπορικές σχέσεις Ελλάδας και Τουρκίας στον κλάδο της ναυπηγοεπισκευαστικής βιομηχανίας μπαίνουν σε φάση επιτάχυνσης, σε μια συγκυρία όπου η παγκόσμια ναυτιλία αναζητά νέες λύσεις για κόστος, καύσιμα και περιβαλλοντική συμμόρφωση. Τα τελευταία στοιχεία από την αγορά δείχνουν ότι οι ανταλλαγές προϊόντων και υπηρεσιών που σχετίζονται με τη ναυπηγική και τη ναυπηγοεπισκευή αυξάνονται με ταχείς ρυθμούς, ενώ στο επίκεντρο βρίσκονται τα ρυμουλκά και τα εξειδικευμένα πλοία.

Το 2023 οι ελληνικές εισαγωγές από την Τουρκία σε σχετικές κατηγορίες έφτασαν τα 38,34 εκατ. ευρώ και οι εξαγωγές στα 23,86 εκατ. ευρώ. Το 2024 η εικόνα γίνεται ακόμη πιο έντονη, καθώς έως τον Οκτώβριο οι εισαγωγές εκτινάχθηκαν στα 44,25 εκατ. ευρώ και οι εξαγωγές στα 32,30 εκατ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας ότι οι δύο αγορές αποκτούν όλο και πιο στενή λειτουργική διασύνδεση.

Τα ρυμουλκά στο επίκεντρο της σύγκλισης

Η πιο εντυπωσιακή μεταβολή καταγράφεται στα ρυμουλκά και τα προωθητικά πλοία, όπου οι ελληνικές εισαγωγές από την Τουρκία αυξήθηκαν από 11,2 εκατ. ευρώ το 2023 σε 42,63 εκατ. ευρώ μέσα στο 2024. Πρόκειται για πλοία κρίσιμα για λιμάνια, τερματικούς σταθμούς και ενεργειακές υποδομές, τα οποία αποκτούν αυξημένη σημασία όσο μεγαλώνει ο όγκος των θαλάσσιων μεταφορών και των λιμενικών επενδύσεων στην Ανατολική Μεσόγειο.

Στο πεδίο των ελληνικών εξαγωγών, η κατηγορία HS8901 εμφανίζει άλμα από 5,45 σε 18,45 εκατ. ευρώ, ενώ οι θαλαμηγοί υποχωρούν, αντανακλώντας τη μετατόπιση της ζήτησης από την αναψυχή προς πιο λειτουργικά και επαγγελματικά σκάφη.

Συμβόλαια που μεταφράζονται σε πραγματικά πλοία

Πίσω από τα νούμερα βρίσκονται συγκεκριμένες συμφωνίες. Το 2024 η Med Marine, με έδρα το τουρκικό Eregli, υπέγραψε σύμβαση με την Igmar του Ομίλου Σπανόπουλου για την κατασκευή ρυμουλκού πολλαπλών χρήσεων, ενώ συμφώνησε και με τη Vernicos Scafi Tugs και τη Salvage Maritime για νεότευκτο ρυμουλκό, το οποίο αναμένεται να παραδοθεί τον Μάρτιο του 2025 υπό ελληνική σημαία. Ήδη από τον Μάρτιο του 2023 η Ελλάδα κατείχε την τρίτη θέση στο βιβλίο παραγγελιών των τουρκικών ναυπηγείων, πίσω μόνο από την Κίνα και την Ιαπωνία, στοιχείο που δείχνει τη βαρύτητα των ελληνικών παραγγελιών.

Η Τουρκία αλλάζει προφίλ στα ναυπηγεία της

Τα τουρκικά ναυπηγεία έχουν μετασχηματίσει τη στρατηγική τους μετά το 2014, όταν μειώθηκαν οι παραγγελίες ποντοπόρων πλοίων. Αντί για μεγάλες μονάδες μαζικής παραγωγής, στράφηκαν σε μικρότερα και πιο εξειδικευμένα σκάφη, με αιχμή τα ρυμουλκά, τις ειδικές κατασκευές και τις μετατροπές. Σήμερα, ναυπηγεία όπως τα SEDEF, GEMAK, TERSAN και Besiktas διαθέτουν σημαντική δυναμικότητα τόσο σε νέες κατασκευές όσο και σε επισκευές, με το τελευταίο να εξυπηρετεί περί τα 200 πλοία ετησίως.

Παράλληλα, η τουρκική βιομηχανία επενδύει σε τεχνολογίες χαμηλών εκπομπών, υιοθετώντας κινητήρες διπλού καυσίμου LNG και ντίζελ, λύσεις μεθανόλης και ηλεκτρικά ή υβριδικά ρυμουλκά, με πειραματικά έργα ήδη στην Τούζλα. Η συμμόρφωση με τα πρότυπα Tier III του ΙΜΟ γίνεται πλέον ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.

Επισκευές και ανακύκλωση ως δεύτερος πυλώνας

Την ίδια στιγμή, οι επισκευές και οι μετατροπές πλοίων εξελίσσονται σε σταθερό μοχλό εσόδων. Ο όγκος εργασιών συντήρησης στα τουρκικά ναυπηγεία αυξήθηκε από 15,76 εκατ. DWT το 2013 σε 35,2 εκατ. DWT το 2022, απορροφώντας μέρος της μεταβλητότητας των νέων παραγγελιών. Η Τουρκία έχει αναδειχθεί και σε σημαντικό κόμβο ανακύκλωσης πλοίων, καταλαμβάνοντας την τρίτη θέση παγκοσμίως το 2022, αξιοποιώντας τη γεωγραφική της εγγύτητα στην Ευρώπη.

Μια αγορά που κοιτά στο μέλλον

Με εμπορικό στόλο 2.092 πλοίων άνω των 1.000 GT και χωρητικότητα 51,9 εκατ. DWT στις αρχές του 2025, η τουρκική ναυτιλία δημιουργεί συνεχή ζήτηση για ναυπηγήσεις, επισκευές και τεχνολογικές αναβαθμίσεις.

Σε αυτό το περιβάλλον, η ενίσχυση των ελληνοτουρκικών δεσμών στη ναυπηγοεπισκευή αποκτά στρατηγική διάσταση, καθώς η «πράσινη» μετάβαση και οι νέοι κανονισμοί της διεθνούς ναυτιλίας αναδιαμορφώνουν ολόκληρη την αλυσίδα αξίας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Διαβάστε επίσης: Νέα σελίδα οικονομικής συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας «γύρισαν» Πιερρακάκης-Şimşek από Ουάσιγκτον