Σύσκεψη στο Μαξίμου για το Εθνικό Απολυτήριο και έναρξη εθνικού διαλόγου. Στόχος η αναβάθμιση του Λυκείου από το 2027-28

Στο επίκεντρο της κυβερνητικής ατζέντας επανέρχεται το Εθνικό Απολυτήριο, καθώς ολοκληρώθηκε στο Μέγαρο Μαξίμου σύσκεψη υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, με αντικείμενο τον σχεδιασμό της μεταρρύθμισης που φιλοδοξεί να αλλάξει τον ρόλο του Λυκείου και τον τρόπο πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Παράλληλα, μπαίνουν σε κίνηση οι διαδικασίες για την έναρξη του εθνικού διαλόγου, που αναμένεται να δώσει σαφή μορφή στο νέο πλαίσιο.

Ο πρωθυπουργός είχε ήδη προαναγγείλει την καθιέρωση του Εθνικού Απολυτηρίου από τον περασμένο Σεπτέμβριο, μιλώντας στη ΔΕΘ για μία από τις βασικές μεταρρυθμίσεις-προκλήσεις της κυβέρνησης. Είχε τονίσει μάλιστα ότι στόχος είναι να αποκατασταθεί ο «αυτοτελής ρόλος του Λυκείου», ώστε να αποκτήσει ξανά εκπαιδευτικό κύρος, ουσιαστικό περιεχόμενο και λειτουργική αξία και πέραν της διαδικασίας των εξετάσεων.

Η επανεμφάνιση του θέματος στο Μέγαρο Μαξίμου σηματοδοτεί ότι η «ώρα του διαλόγου» έχει πλέον φτάσει. Η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη έχει προαναγγείλει ότι το νέο σύστημα εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση θα εφαρμοστεί από το σχολικό έτος 2027-28, με αφετηρία τους μαθητές που βρίσκονται σήμερα στην Α’ Λυκείου. Πρόκειται για χρονοδιάγραμμα που δημιουργεί ένα σαφές παράθυρο προσαρμογής, αλλά και αυξημένες απαιτήσεις οργάνωσης, ώστε να διασφαλιστεί ότι η μετάβαση δεν θα γίνει βεβιασμένα.

Οι πρώτες κινήσεις: Επιτροπή, εξετάσεις και νέα Τράπεζα Θεμάτων

Σε πρόσφατη δημόσια παρέμβασή της, η κ. Ζαχαράκη έχει θέσει τον Φεβρουάριο ως τον μήνα εκκίνησης του εθνικού διαλόγου, ενώ παράλληλα γνωστοποίησε ότι έχει ήδη συγκροτηθεί νομοπαρασκευαστική επιτροπή. Στο τραπέζι βρίσκεται η δημιουργία της Εθνικής Αρχής Εξετάσεων, ενός Εθνικού Σώματος Αξιολογητών, αλλά και μιας νέας Τράπεζας Θεμάτων, με σκοπό ένα σύστημα πιο αξιόπιστο, πιο σταθερό και λιγότερο εξαρτημένο από αποσπασματικές αλλαγές.

Κεντρική ιδέα της μεταρρύθμισης είναι η αναβάθμιση του Λυκείου, ώστε να μην λειτουργεί αποκλειστικά ως προθάλαμος εξετάσεων, αλλά ως στάδιο ουσιαστικής μάθησης. Η κυβερνητική στόχευση, όπως αποτυπώνεται στις δηλώσεις της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Παιδείας, είναι να δοθεί «περισσότερος χώρος για ουσιαστική μάθηση», χωρίς να χαθεί η αξιοκρατία και η αξιοπιστία της πρόσβασης στα Πανεπιστήμια.

Το νέο μοντέλο και οι «πέντε πυλώνες»

Το υπουργείο Παιδείας έχει κάνει σαφές ότι η πρόταση για το Εθνικό Απολυτήριο δεν θα περιοριστεί σε τεχνικές αλλαγές στις εξετάσεις, αλλά θα επιχειρήσει να ακουμπήσει συνολικά τη λειτουργία του εκπαιδευτικού συστήματος. Σύμφωνα με όσα έχουν παρουσιαστεί μέχρι σήμερα, ο σχεδιασμός στηρίζεται σε πέντε μεγάλους άξονες, με στόχο μια πιο συνεκτική αναμόρφωση.

Ο πρώτος άξονας αφορά το εκπαιδευτικό περιεχόμενο, ώστε όλοι οι μαθητές να έχουν πρόσβαση σε έναν ισχυρό κοινό κορμό γνώσεων και δεξιοτήτων. Ο δεύτερος σχετίζεται με τη σχολική ζωή και την καθημερινότητα στο σχολείο, με την αντίληψη ότι το σχολείο δεν εξαντλείται σε ύλη και εξετάσεις αλλά λειτουργεί ως κοινότητα μάθησης και διαμόρφωσης προσωπικότητας.

Ο τρίτος άξονας αφορά την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, με έμφαση στη συνεχή και ουσιαστική στήριξη του ρόλου τους. Ο τέταρτος αφορά τις υποδομές, σχολικές και ψηφιακές, που αποτελούν κρίσιμο παράγοντα για ίσες ευκαιρίες ανεξάρτητα από τον τόπο κατοικίας. Ο πέμπτος και καθοριστικός άξονας είναι η διακυβέρνηση του συστήματος, με καθαρούς ρόλους, λογοδοσία και θεσμική συνέχεια, ώστε να μην μετατρέπεται κάθε αλλαγή κυβέρνησης σε αλλαγή εκπαιδευτικού μοντέλου.

Μεταρρύθμιση με πολιτικό και κοινωνικό βάρος

Η καθιέρωση του Εθνικού Απολυτηρίου θεωρείται μια από τις πιο δύσκολες και ταυτόχρονα πιο «βαριές» μεταρρυθμίσεις στην Παιδεία, καθώς αγγίζει ευθέως τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η τελευταία βαθμίδα της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και το σύστημα πρόσβασης στα Πανεπιστήμια.

Το γεγονός ότι το θέμα συζητείται πλέον στο επίπεδο του πρωθυπουργού, με σύσκεψη στο Μαξίμου, δείχνει ότι η κυβέρνηση επιδιώκει να έχει άμεσο πολιτικό έλεγχο του εγχειρήματος και να το «τρέξει» ως αλλαγή-τομή. Το κρίσιμο επόμενο βήμα είναι ο εθνικός διάλογος, ο οποίος θα καθορίσει όχι μόνο το τελικό μοντέλο, αλλά και το κατά πόσο μπορεί να συγκροτηθεί ένα σύστημα που θα αντέξει στον χρόνο και στις πολιτικές εναλλαγές.

Διαβάστε επίσης; Εθνικό Απολυτήριο: Κάλεσμα Μητσοτάκη στην αντιπολίτευση