Στόχος της κυβέρνησης η επανεκκίνηση των ερευνών μετά από σχεδόν 50 χρόνια – Διπλασιάζονται οι περιοχές έρευνας υδρογονανθράκων
Την προοπτική πραγματοποίησης της πρώτης ερευνητικής γεώτρησης στο Ιόνιο στις αρχές του 2027, μετά από σχεδόν μισό αιώνα, έθεσε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, μιλώντας το απόγευμα της Πέμπτης στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής.
Η τοποθέτησή του έγινε στο πλαίσιο της συζήτησης για το νομοσχέδιο κύρωσης των συμβάσεων μίσθωσης για έρευνες υδρογονανθράκων σε τέσσερις θαλάσσιες περιοχές της χώρας.
Όπως ανέφερε ο υπουργός, στόχος της κυβέρνησης είναι μέσα στους επόμενους 12 μήνες να επιχειρηθεί η πρώτη ερευνητική γεώτρηση στο Ιόνιο Πέλαγος, εφόσον ολοκληρωθούν όλες οι απαιτούμενες διαδικασίες. Μια τέτοια εξέλιξη, όπως είπε, θα αποτελέσει «εθνική επιτυχία», σηματοδοτώντας την επανεκκίνηση των ερευνών υδρογονανθράκων στην Ελλάδα μετά από δεκαετίες.
Οι συμβάσεις υδρογονανθράκων – Chevron και Helleniq Energy
Οι συμβάσεις μίσθωσης έχουν ήδη υπογραφεί μεταξύ του ελληνικού Δημοσίου και των εταιρειών Chevron και Helleniq Energy (μέσω της Helleniq Upstream).
Αφορούν την έρευνα και πιθανή εκμετάλλευση υδρογονανθράκων σε τέσσερις θαλάσσιες περιοχές:
το μπλοκ «Α2» νοτίως της Πελοπόννησος
την περιοχή «Νότια της Πελοποννήσου»
το μπλοκ «Νότια της Κρήτη 1»
το μπλοκ «Νότια της Κρήτης 2»
Οι περιοχές αυτές εντάσσονται στο νέο πρόγραμμα ερευνών υδρογονανθράκων σε Κρήτη και Πελοπόννησο, στο πλαίσιο της στρατηγικής αξιοποίησης πιθανών ενεργειακών πόρων της χώρας.
Το σχετικό νομοσχέδιο εισήχθη την Πέμπτη 5 Μαρτίου στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής και, με την κύρωσή του, ανοίγει ο δρόμος για την έναρξη των ερευνών.
Από ενεργειακός κόμβος σε πιθανός παραγωγός φυσικού αερίου
Σύμφωνα με τον υπουργό, η Ελλάδα επιχειρεί ένα σημαντικό βήμα στην ενεργειακή της στρατηγική.
Όπως τόνισε, η χώρα έχει ήδη εξελιχθεί σε αξιόπιστο ενεργειακό κόμβο στην ευρύτερη περιοχή, αξιοποιώντας τη γεωγραφική της θέση και επενδύοντας τα τελευταία χρόνια σε υποδομές φυσικού αερίου.
Ο επόμενος στόχος είναι να τεθούν οι βάσεις ώστε η Ελλάδα να μπορέσει στο μέλλον να εξελιχθεί και σε παραγωγό φυσικού αερίου, εφόσον επιβεβαιωθεί η ύπαρξη εμπορικά εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων.
Ο ίδιος διευκρίνισε πάντως ότι κάτι τέτοιο δεν μπορεί να προεξοφληθεί, καθώς η ύπαρξη εκμεταλλεύσιμων αποθεμάτων θα αποδειχθεί μόνο μέσω των ερευνητικών γεωτρήσεων.
Παράλληλα, σημείωσε ότι με την κύρωση των νέων συμβάσεων διπλασιάζονται οι περιοχές στις οποίες πραγματοποιούνται έρευνες υδρογονανθράκων στην Ελλάδα.
Γεωφυσικές έρευνες το 2026
Στο δεύτερο μισό του 2026 αναμένεται να ξεκινήσουν και οι πρώτες γεωφυσικές μελέτες από την Chevron στις περιοχές που έχουν παραχωρηθεί.
Πρόκειται για τις πρώτες γεωφυσικές έρευνες της εταιρείας στην Ελλάδα στο πλαίσιο των νέων συμβάσεων υδρογονανθράκων.
Ο υπουργός υποστήριξε επίσης ότι οι διαδικασίες προχώρησαν ταχύτερα από το συνηθισμένο, σημειώνοντας ότι συμβάσεις αυτού του τύπου συνήθως χρειάζονται περίπου 22 μήνες για να ολοκληρωθούν, ενώ στην παρούσα περίπτωση ολοκληρώθηκαν σε περίπου 11 μήνες.
«Καύσιμο-γέφυρα» το φυσικό αέριο
Απαντώντας στις κριτικές για την κλιματική πολιτική, ο υπουργός υποστήριξε ότι η αξιοποίηση του φυσικού αερίου δεν αντιβαίνει στους περιβαλλοντικούς στόχους της χώρας.
Όπως σημείωσε, η Ελλάδα βρίσκεται εντός του ευρωπαϊκού στόχου για μείωση των εκπομπών κατά 55% έως το 2030 και συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών-μελών που κινούνται εντός της απαιτούμενης πορείας.
Στο πλαίσιο αυτό, χαρακτήρισε το φυσικό αέριο «καύσιμο-γέφυρα» στο ενεργειακό μείγμα, το οποίο διευκολύνει τη μετάβαση προς ένα πιο καθαρό ενεργειακό σύστημα.
Το άρθρο 30 και οι αναφορές σε κυριαρχικά δικαιώματα
Ιδιαίτερη συζήτηση προκάλεσε το άρθρο 30 των συμβάσεων, το οποίο δέχθηκε κριτική από την αντιπολίτευση με αναφορές ότι ενδέχεται να δημιουργεί ζητήματα που σχετίζονται με τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας.
Ο υπουργός απάντησε ότι πρόκειται για μια καθαρά νομική πρόβλεψη που αφορά την κατανομή ευθύνης σε περίπτωση που προκύψουν ζητήματα σχετικά με τα όρια των θαλάσσιων περιοχών.
Όπως εξήγησε, η διάταξη σχετίζεται με την ύπαρξη της μέσης γραμμής μεταξύ της νότιας Κρήτη και της Λιβύη. Σε περίπτωση μεταβολής της μέσης γραμμής, ενδέχεται να επηρεαστούν και τα πλευρικά όρια των θαλάσσιων περιοχών.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η πρόβλεψη αυτή δεν συνιστά αποδοχή ενός τέτοιου ενδεχομένου, αλλά αποτελεί τυπική νομική πρακτική που αφορά την κατανομή ευθυνών σε ακραία σενάρια.
Μ.Η.Τ. 242183