Τραμπ vs Φέτας: Η Αμερικανική εκστρατεία για «Fake» τυριά που σαρώνει τις εξαγωγές

ΗΠΑ – ΕΕ σε αδιέξοδο για τα ευρωπαϊκά τυριά και τις ονομασίες τους, ενώ οι αμερικανικές εξαγωγές σημειώνουν ρεκόρ.

Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ ανοίγει νέο εμπορικό μέτωπο με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αυτή τη φορά στο πεδίο των παραδοσιακών ονομασιών τυριών. Η Ουάσιγκτον προωθεί την εκστρατεία για ελεύθερη χρήση ονομάτων όπως φέτα, παρμεζάνα, ασιάγκο, ρομάνο και γκοργκοντζόλα, προκειμένου οι αμερικανικές εταιρείες να εξάγουν τα τυριά τους σε διεθνείς αγορές χωρίς γεωγραφικούς περιορισμούς.

Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, οι εξαγωγές αμερικανικών τυριών αυξήθηκαν πέρυσι κατά 20%, φτάνοντας νέο ρεκόρ 613.000 τόνων. Η εμπορική στρατηγική της Ουάσιγκτον περιλαμβάνει συμφωνίες με χώρες όπως η Ταϊβάν, η Μαλαισία και η Αργεντινή, που δέχονται να επιτραπεί η χρήση των ευρέως αναγνωρισμένων ονομάτων τυριών.

Η αντίδραση της Ευρώπης

Ο Ιταλικός Συνεταιρισμός Parmigiano Reggiano τάσσεται κατά της χρήσης της ονομασίας «Parmesan» εκτός της καθορισμένης περιοχής της βόρειας Ιταλίας. Το 2023, μια αμερικανική εταιρεία συνελήφθη για χρήση του όρου σε γερμανική έκθεση τροφίμων, ενώ το Consorzio εκτιμά ότι οι πωλήσεις «ψεύτικου παρμεζάνα» εκτός ΕΕ ξεπερνούν τα 2 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Ο πρόεδρος Νικόλα Μπερτινέλι τόνισε ότι το ζήτημα αφορά τη διαφάνεια για τους καταναλωτές και την προστασία της παραδοσιακής παραγωγής.

Παράλληλα, η φέτα αποτελεί ναυαρχίδα των ελληνικών προϊόντων με γεωγραφική ένδειξη (PDO), καλύπτοντας περίπου το 10% των ελληνικών εξαγωγών τροφίμων και διασφαλίζοντας διεθνή φήμη. Στην ΕΕ, η φέτα μπορεί να παράγεται μόνο στην Ελλάδα, ενώ για τους Αμερικανούς, πρόκειται απλώς για ένα τυρί που θρυμματίζεται.

ΗΠΑ και ΕΕ σε αδιέξοδο

Οι εμπορικές διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και ΕΕ βρίσκονται σε αδιέξοδο, με τον υπόλοιπο κόσμο να αποτελεί πεδίο ανταγωνισμού. Στην Ινδονησία, για παράδειγμα, η κυβέρνηση Τραμπ πέτυχε συμφωνία που επιτρέπει στους Αμερικανούς παραγωγούς να χρησιμοποιούν τις ονομασίες που προτιμούν, αντιστρέφοντας τη δέσμευση της ίδιας χώρας έναντι της ΕΕ. Παρόμοια είναι η κατάσταση στην Αυστραλία, όπου οι νέοι παραγωγοί δεν θα μπορούν να χρησιμοποιούν ονόματα όπως «φέτα», ενώ οι υφιστάμενοι θα έχουν μεταβατικό δικαίωμα.

Ο Ian Schuman, διευθυντής της Schuman Cheese στο Νιου Τζέρσεϊ, χαρακτήρισε «ενθαρρυντικές» τις αμερικανικές εμπορικές συμφωνίες στη Νοτιοανατολική Ασία και τη Λατινική Αμερική, λόγω της αυξανόμενης ζήτησης για τυριά.

Το ζήτημα της φέτας και άλλων παραδοσιακών τυριών δείχνει ότι οι διαφορές νοοτροπίας μεταξύ ΗΠΑ και ΕΕ για τις ονομασίες προϊόντων δεν είναι απλώς εμπορικό ζήτημα, αλλά και θέμα πολιτισμικής κληρονομιάς και προστασίας καταναλωτή. Η διεθνής αγορά τυριών αναδεικνύεται σε νέο πεδίο εμπορικού ανταγωνισμού, με τις ΗΠΑ να προωθούν τις εξαγωγές τους και την ΕΕ να προσπαθεί να διαφυλάξει την παραδοσιακή ταυτότητα των προϊόντων της.