Πώς μπορεί η Ελλάδα να φτάσει στην κατηγορία Α έως το 2029: Ανάλυση της ΤτΕ για μεταρρυθμίσεις που θα καθορίσουν την πορεία του αξιόχρεου
Σε τροχιά σταθερής αναβάθμισης εισέρχεται το ελληνικό αξιόχρεο, με την Τράπεζα της Ελλάδος να σκιαγραφεί έναν ρεαλιστικό αλλά απαιτητικό δρόμο που μπορεί να οδηγήσει τη χώρα από την επενδυτική βαθμίδα BBB στην κατηγορία Α έως το τέλος της δεκαετίας. Πρόκειται για μια εξέλιξη που, αν επιβεβαιωθεί, θα σηματοδοτήσει τη μετάβαση της ελληνικής οικονομίας σε ένα νέο επίπεδο αξιοπιστίας και πρόσβασης στις διεθνείς αγορές.
Η βελτίωση έχει ήδη ξεκινήσει και αποτυπώνεται ξεκάθαρα στις αγορές ομολόγων. Η διαφορά αποδόσεων μεταξύ ελληνικών και γερμανικών 10ετών τίτλων έχει μειωθεί αισθητά σε σχέση με το 2023, επιβεβαιώνοντας ότι οι επενδυτές αντιμετωπίζουν πλέον την Ελλάδα ως λιγότερο ριψοκίνδυνο εκδότη. Το κόστος δανεισμού υποχωρεί και μαζί του ενισχύεται η δυνατότητα χρηματοδότησης τόσο του Δημοσίου όσο και του ιδιωτικού τομέα.
Η «βάση» της αναβάθμισης: Ανάπτυξη, πλεονάσματα και αποκλιμάκωση χρέους
Ο πυρήνας της ανάλυσης στηρίζεται σε μετρήσιμα μεγέθη. Οι προβλέψεις των διεθνών οίκων, όπως η Fitch Ratings, η Moody’s και η Standard & Poor’s, συγκλίνουν στο ότι η ελληνική οικονομία θα διατηρήσει θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης τα επόμενα χρόνια, έστω και με σταδιακή επιβράδυνση.
Η ανάπτυξη αναμένεται να κινηθεί κοντά στο 2% τα επόμενα έτη, ενώ η δημοσιονομική εικόνα παραμένει ελεγχόμενη, με πρωτογενή πλεονάσματα και σχεδόν ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς. Το κρίσιμο στοιχείο, ωστόσο, είναι η πορεία του δημόσιου χρέους. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ αναμένεται να υποχωρήσει σημαντικά, φτάνοντας κοντά στο 119% έως το 2029, από επίπεδα άνω του 140% σήμερα.
Αυτή η αποκλιμάκωση αποτελεί βασικό μοχλό για την αναβάθμιση, καθώς επηρεάζει άμεσα την αξιολόγηση της βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους. Σε συνδυασμό με τη μείωση της μεταβλητότητας της οικονομίας και τη σταθερή ανάπτυξη, δημιουργεί τις προϋποθέσεις για περαιτέρω βελτίωση της πιστοληπτικής ικανότητας.
Από το BBB στο Α: Το «κλειδί» των μεταρρυθμίσεων και της διακυβέρνησης
Ωστόσο, η μετάβαση στην ανώτερη κατηγορία δεν θα κριθεί μόνο από αριθμούς. Η Τράπεζα της Ελλάδος επισημαίνει με σαφήνεια ότι οι ποιοτικοί δείκτες διακυβέρνησης αποκτούν ολοένα και μεγαλύτερη βαρύτητα στις αξιολογήσεις.
Οι παράγοντες αυτοί περιλαμβάνουν τη λειτουργία του κράτους δικαίου, την αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης, την ποιότητα του ρυθμιστικού περιβάλλοντος, τον έλεγχο της διαφθοράς και την πολιτική σταθερότητα. Είναι οι δείκτες που χρησιμοποιούν οργανισμοί όπως η Παγκόσμια Τράπεζα και ενσωματώνονται στις αξιολογήσεις των οίκων.
Χωρίς ουσιαστική πρόοδο σε αυτούς τους τομείς, η αναβάθμιση ενδέχεται να «κολλήσει» σε ενδιάμεσες βαθμίδες, όπως το BBB+. Αντίθετα, μια συνεκτική μεταρρυθμιστική προσπάθεια μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης, επιταχύνοντας την πορεία προς την κατηγορία Α.
Τι σημαίνει η αναβάθμιση για οικονομία, τράπεζες και επενδύσεις
Η σημασία μιας τέτοιας εξέλιξης δεν είναι θεωρητική. Η αναβάθμιση του αξιόχρεου μεταφράζεται άμεσα σε χαμηλότερο κόστος δανεισμού, μεγαλύτερη πρόσβαση σε διεθνή κεφάλαια και ενίσχυση της εμπιστοσύνης των επενδυτών.
Για τις τράπεζες, που έχουν ήδη ανακτήσει την επενδυτική βαθμίδα, σημαίνει φθηνότερη χρηματοδότηση και μεγαλύτερη δυνατότητα χορηγήσεων. Για τις επιχειρήσεις, σημαίνει καλύτερους όρους δανεισμού και ευκολότερη πρόσβαση στις αγορές. Για την οικονομία συνολικά, σημαίνει περισσότερες επενδύσεις και σταθερότερη ανάπτυξη.
Η Ελλάδα έχει ήδη διανύσει σημαντική απόσταση από την περίοδο της κρίσης. Το επόμενο βήμα, όμως, είναι πιο απαιτητικό. Δεν αφορά μόνο τη διατήρηση της σταθερότητας, αλλά τη μετάβαση σε ένα επίπεδο ποιότητας θεσμών και λειτουργίας που θα εδραιώσει οριστικά την εμπιστοσύνη των αγορών.
Διαβάστε επίσης: Τράπεζα της Ελλάδος: Ανθεκτική ανάπτυξη το 2026 με αυξημένους διεθνείς κινδύνους
Μ.Η.Τ. 242183