Το ουγγρικό φιορίνι κατέγραψε τη Δευτέρα άλμα σε υψηλό τετραετίας έναντι του ευρώ, στον απόηχο της σαρωτικής εκλογικής νίκης του νεοσύστατου κεντροδεξιού κόμματος «Tisza», το οποίο εκτόπισε από την εξουσία τον πρωθυπουργό Βίκτορ Όρμπαν έπειτα από 16 χρόνια διακυβέρνησης.
Εκλογικός σεισμός στην Ουγγαρία – Θρίαμβος Μάγιαρ, βαριά ήττα για Όρμπαν
Η ισχυρή κοινοβουλευτική πλειοψηφία του Tisza ενισχύει τις προσδοκίες στις αγορές ότι μπορεί να υπάρξει αποκατάσταση των σχέσεων με την Ευρωπαϊκή Ένωση και ενδεχόμενο «ξεπάγωμα» δισεκατομμυρίων ευρώ σε ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, η οποία είχε ανασταλεί λόγω διαφωνιών με την Κομισιόν για ζητήματα κράτους δικαίου.
Το κόμμα Tisza θεωρείται πιο φιλοευρωπαϊκό και φιλικό προς τις αγορές, γεγονός που οδήγησε σε άμεση θετική αντίδραση των επενδυτών, καθώς τα εκλογικά αποτελέσματα άρχισαν να ξεκαθαρίζουν.
Το φιορίνι ενισχύθηκε κατά 2,5% σε σχέση με το κλείσιμο της Παρασκευής, φτάνοντας στα 366,15 ανά ευρώ, επίπεδο που αποτελεί την ισχυρότερη ισοτιμία από τον Φεβρουάριο του 2022.
Ποιος είναι ο Πέτερ Μαγιάρ που πήρε το «τιμόνι» από τον Βίκτορ Όρμπαν μετά από 16 χρόνια
Ύστερα από 16 χρόνια στο τιμόνι της Ουγγαρίας, ο Βίκτορ Όρμπαν ηττήθηκε την Κυριακή (12/04) από τον Πέτερ Μαγιάρ, τον μέχρι πρότινος ηγέτη της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Η νίκη αυτή συνοδεύτηκε από πλειάδα μηνυμάτων από τις Βρυξέλλες και από τους υπόλοιπους Ευρωπαίους ηγέτες, με την πρόεδρο της Κομισιόν να αναφέρει ότι «η Ουγγαρία επέλεξε την Ευρώπη».
Συγκεκριμένα, με καταμετρημένο 97% των ψήφων, το κόμμα Tisza του Πέτερ Μαγιάρ εξασφάλισε πλειοψηφία δυο τρίτων στο κοινοβούλιο της Ουγγαρίας, καταλαμβάνοντας περίπου 138 από τις 199 της Βουλής, έναντι 55 της παράταξης Fidesz του απερχόμενου πρωθυπουργού Βίκτορ Όρμπαν.
Σημειώνεται ότι η πλειοψηφία των δύο τρίτων που όπως όλα δείχνουν πέτυχε ο Μαγιάρ αναμένεται να του δώσει τη δυνατότητα να ανατρέψει τους νόμους και τις θεσμικές αλλαγές που ο απερχόμενος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν εισήγαγε κατά τη διάρκεια της μακράς θητείας του.
Ποιος είναι ο μεγάλος νικητής των εκλογών
Όμως ποιος είναι ο Πέτερ Μαγιάρ; Ο ηγέτης του κόμματος Tisza είναι πρώην διπλωμάτης με νομικές σπουδές, ο οποίος ήρθε στο προσκήνιο πριν από δύο περίπου χρόνια, όταν η σύζυγος του Γιούντιτ Βάργκα, παραιτήθηκε από υπουργός δικαιοσύνης μετά το σκάνδαλο με τη χορήγηση χάρης σε καταδικασμένο για σεξουαλική κακοποίηση. Αμέσως μετά ίδρυσε το κόμμα Tisza, το οποίο έλαβε 30% στις ευρωεκλογές του 2024, και πλέον στοχεύει απευθείας στην πρωθυπουργία.
Καθόλη τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου, ο Μάγιαρ προσπάθησε να αποφύγει τα λάθη που έκανε η αντιπολίτευση στο παρελθόν. Αρνήθηκε να δημιουργήσει συμμαχία με τα υπάρχοντα κόμματα της αντιπολίτευσης, συγκεντρώνοντας τον αντιπολιτευτικό χώρο σε ένα ενιαίο κίνημα και επέβαλε αυστηρό έλεγχο στις επικοινωνιακές δραστηριότητες του κόμματος, επιτρέποντας μόνο σε λίγους επιλεγμένους να κάνουν δημόσια σχόλια.
Ακόμη, η εκλογή του συνοδεύτηκε από ικανοποίηση των Βρυξελλών και των Ευρωπαίων συμμάχων, καθώς είχε δεσμευτεί προεκλογικά να επαναφέρει την Ουγγαρία σε φιλοευρωπαϊκή πορεία, να τερματίσει την εξάρτηση από τη ρωσική ενέργεια, να αποκαταστήσει την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και των μέσων ενημέρωσης και να ξεμπλοκάρει τα «παγωμένα» ευρωπαϊκά κονδύλια ύψους 18 δισ. δολαρίων.
Ως προς την Ουκρανία, ο ίδιος απέφυγε να εμπλακεί στην αντιπαράθεση που αποδείχθηκε μοιραία για τον προηγούμενο αντίπαλο του Βίκτορ Όρμπαν, Πέτερ Μάρκι-Ζάι, το 2022. Αντιτίθεται τόσο στην ταχεία ένταξη του Κιέβου στην Ε.Ε. όσο και στην αποστολή όπλων, αφαιρώντας από τον Βίκτορ Όρμπαν το βασικό του επιχείρημα.
Σημαντική στιγμή για την ΕΕ η νίκη Μαγιάρ
Όπως αναφέρει δημοσίευμα των New York Times, η νίκη του Μαγιάρ στις εκλογές της Ουγγαρίας είναι μία πολύ σημαντική στιγμή για την Ευρώπη. Ενδεικτικό είναι το μήνυμα της προέδρου της Κομισιόν, η οποία έγραψε «Η καρδιά της Ευρώπης χτυπά πιο δυνατά στην Ουγγαρία απόψε».
Ως γνωστόν, η κυβέρνηση Όρμπαν έχει χαρακτηριστεί ποικιλοτρόπως λόγω των φιλικών σχέσεων που διατηρούσε ο απερχόμενος πρωθυπουργός με το Κρεμλίνο. Με την νίκη του Μαγιάρ αυτό θα μπορούσε να αλλάξει. Άλλωστε προεκλογικά ο ίδιος είχε υιοθετήσει έναν πιο φιλικό τόνο, τόσο απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όσο και στο ΝΑΤΟ.
Η Ουγγαρία υπό την νέα ηγεσία θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για ένα δάνειο 90 δισεκατομμυρίων ευρώ προς την Ουκρανία, το οποίο έχει παγώσει για εβδομάδες λόγω των αντιρρήσεων του Όρμπαν. «Το αποτέλεσμα των εκλογών αλλάζει τα δεδομένα για την Ευρώπη», δήλωσε ο Μουτζτάμπα Ραχμάν, διευθύνων σύμβουλος για την Ευρώπη στο Eurasia Group, μια εταιρεία πολιτικού κινδύνου. Ωστόσο, ο Μάγιαρ υιοθετεί επίσης μια σκεπτικιστική στάση απέναντι σε ορισμένες ευρωπαϊκές πολιτικές.
Σύμφωνα με τους New York Times σε μια εποχή που το μπλοκ προσπαθεί να περικόψει τους ενεργειακούς δεσμούς με τη Ρωσία, εκείνος έχει υποδείξει ότι, ενώ η Ουγγαρία πρέπει να απεξαρτηθεί, οι ρωσικές εισαγωγές πρέπει να παραμείνουν μια επιλογή. Το κόμμα του έχει επίσης αντιταχθεί σε ορισμένες επικείμενες αλλαγές στις πολιτικές μετανάστευσης.Και υπάρχουν πολλοί τομείς στους οποίους η Ουγγαρία ήταν απλώς μια διχαστική φωνή.
Η στενότερη συνεργασία με τις Βρυξέλλες θα μπορούσε να αποδειχθεί επικερδής για την Ουγγαρία. Ο Μάγιαρ είναι πιθανό να επιδιώξει να ξεμπλοκάρει δισεκατομμύρια ευρώ χρηματοδότησης που έχουν παγώσει από τις Βρυξέλλες, συμπεριλαμβανομένου ενός πακέτου επιχορηγήσεων περίπου 10 δισεκατομμυρίων ευρώ που απαιτεί δράση έως τα τέλη Αυγούστου. Η Ουγγαρία εργάζεται επίσης για δάνεια επανεξοπλισμού 16 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Ιστορικό ρεκόρ συμμετοχής στην Ουγγαρία
Πέραν της πολιτικής αλλαγής μέσω της ανατροπής Όρμπαν, οι εκλογές αυτές χαρακτηρίστηκαν από το ρεκόρ συμμετοχής, με 77,8%, ή 5,6 εκατομμύρια πολίτες να ασκούν το εκλογικό τους δικαίωμα.
Το ποσοστό αυτό είναι δέκα ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερο σε σχέση με τις εκλογές του 2022, καταρρίπτει το προηγούμενο ιστορικό υψηλό του 74%, το οποίο σημειώθηκε πριν από δύο δεκαετίες, το 2002.
Μ.Η.Τ. 242183