«Συμφωνία ή σύγκρουση»: Ο Τραμπ απορρίπτει την πρόταση Ιράν – Η διπλωματία κρέμεται από μια κλωστή

Ο Τραμπ απορρίπτει τη νέα πρόταση του Ιράν για συνομιλίες, ενώ η Τεχεράνη δηλώνει έτοιμη για διπλωματία υπό όρους

Η κρίση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν εισέρχεται σε μια νέα, πιο εύθραυστη φάση, με τη διπλωματία να παραμένει ανοιχτή αλλά βαθιά τραυματισμένη. Ο Ντόναλντ Τραμπ ξεκαθάρισε ότι δεν είναι ικανοποιημένος από τη νέα πρόταση της Τεχεράνης για συνομιλίες, στέλνοντας σαφές μήνυμα ότι οι διαπραγματεύσεις απέχουν ακόμη από ουσιαστική πρόοδο.

Παρά την εκεχειρία που συμφωνήθηκε στις αρχές Απριλίου και παραμένει σε ισχύ, το χάσμα μεταξύ των δύο πλευρών παραμένει βαθύ. Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, ο έλεγχος του Στενού του Ορμούζ και οι όροι ασφάλειας στην περιοχή αποτελούν τα βασικά σημεία τριβής, ενώ οι συνομιλίες που ξεκίνησαν στο Ισλαμαμπάντ δεν έχουν καταφέρει να προχωρήσουν σε δεύτερο γύρο.

Ο Τραμπ, μιλώντας στον Λευκό Οίκο αλλά και αργότερα στη Φλόριντα, υιοθέτησε σκληρή γραμμή, χαρακτηρίζοντας την ιρανική ηγεσία «ανοργάνωτη» και διχασμένη. Παράλληλα, άφησε να εννοηθεί ότι οι απαιτήσεις της Τεχεράνης είναι εκτός πλαισίου αποδοχής, χωρίς ωστόσο να κλείνει την πόρτα στον διάλογο, καθώς οι τηλεφωνικές επαφές συνεχίζονται.

Σενάρια στρατιωτικής δράσης στο τραπέζι – Η Ουάσινγκτον «ζυγίζει» τις επιλογές

Η εικόνα γίνεται πιο ανησυχητική αν εξεταστεί το παρασκήνιο των αποφάσεων στην Ουάσινγκτον. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Τραμπ είχε εκτενή σύσκεψη με την ομάδα εθνικής ασφάλειας, παρουσία του αντιπροέδρουΤζέι Ντι Βανς, του υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, του υπουργού Άμυνας Πιτ Χέγκεθ και του επικεφαλής της CIA Τζον Ράτκλιφ.

Στη διάρκεια της σύσκεψης, στρατιωτικοί αξιωματούχοι παρουσίασαν σχέδια για ενδεχόμενη νέα στρατιωτική δράση κατά του Ιράν, επιβεβαιώνοντας ότι το σενάριο κλιμάκωσης παραμένει απολύτως ενεργό. Ο ίδιος ο Τραμπ δεν έκρυψε το δίλημμα: από τη μία πλευρά η επιλογή της πλήρους στρατιωτικής επίθεσης και από την άλλη η προσπάθεια για συμφωνία.

Η τοποθέτησή του ότι «υπάρχουν επιλογές» και ότι η στρατιωτική λύση δεν είναι η προτιμητέα «από ανθρωπιστική άποψη» δείχνει ότι η Ουάσινγκτον επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην πίεση και την αποκλιμάκωση. Ωστόσο, η διατήρηση του ναυτικού αποκλεισμού και η πρόθεση να μην τερματιστεί πρόωρα η αντιπαράθεση υποδηλώνουν ότι η στρατηγική πίεσης θα συνεχιστεί.

«Διπλωματία υπό όρους» από την Τεχεράνη – Έτοιμη για διάλογο αλλά και για σύγκρουση

Από την πλευρά της, η Τεχεράνη επιχειρεί να κρατήσει διπλή γραμμή. Ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δηλώνει ότι το Ιράν είναι έτοιμο να επιστρέψει στη διπλωματία, αλλά μόνο εφόσον οι ΗΠΑ εγκαταλείψουν τις «υπερβολικές απαιτήσεις» και τη «ρητορική απειλών». Η θέση αυτή αποτυπώνει μια στρατηγική που επιδιώκει να εμφανιστεί διαλλακτική διεθνώς, χωρίς όμως να κάνει ουσιαστικές παραχωρήσεις.

Ταυτόχρονα, η ιρανική ηγεσία στέλνει ξεκάθαρο μήνυμα στρατιωτικής ετοιμότητας. Οι ένοπλες δυνάμεις βρίσκονται σε επιφυλακή, η αντιαεροπορική άμυνα έχει ενισχυθεί και υπάρχουν σχέδια για άμεση απάντηση σε περίπτωση επίθεσης. Οι εκτιμήσεις εντός Ιράν κάνουν λόγο για πιθανό σενάριο σύντομης αλλά σφοδρής αμερικανικής επίθεσης, ενδεχομένως με τη συμμετοχή του Ισραήλ.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται και άλλοι κορυφαίοι αξιωματούχοι, με τον επικεφαλής της δικαστικής εξουσίας να ξεκαθαρίζει ότι η χώρα δεν θα δεχθεί επιβολή όρων, ενώ ο ανώτατος ηγέτης Αλί Χαμενεΐ εστιάζει και στην εσωτερική σταθερότητα, καλώντας τις επιχειρήσεις να αποφύγουν απολύσεις εν μέσω αυτού που χαρακτηρίζεται «οικονομικός και πολιτισμικός πόλεμος».

Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι αυτή μιας επικίνδυνης ισορροπίας. Οι δύο πλευρές δηλώνουν ότι επιθυμούν τη διπλωματία, αλλά προετοιμάζονται για σύγκρουση. Η εκεχειρία λειτουργεί περισσότερο ως προσωρινή ανάπαυλα παρά ως βάση λύσης, ενώ κάθε καθυστέρηση στις διαπραγματεύσεις αυξάνει τον κίνδυνο νέας ανάφλεξης.

Διαβάστε επίσης: Νέο διπλωματικό άνοιγμα Ιράν προς ΗΠΑ μέσα σε κλίμα έντασης – Ο ρόλος του Πακιστάν