Μικρή υποχώρηση του δείκτη οικονομικού κλίματος τον Απρίλιο σύμφωνα με το ΙΟΒΕ. Πιέσεις από πληθωρισμό, ενέργεια και γεωπολιτική αβεβαιότητα
Σημάδια κόπωσης εμφανίζει η ελληνική οικονομία, καθώς ο δείκτης οικονομικού κλίματος κατέγραψε ήπια υποχώρηση τον Απρίλιο, επιβεβαιώνοντας ότι η εύθραυστη ισορροπία μεταξύ ανάπτυξης και αβεβαιότητας αρχίζει να διαταράσσεται. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΙΟΒΕ, ο δείκτης διαμορφώθηκε στις 105,7 μονάδες από 106,8 τον Μάρτιο, σε μια εξέλιξη που αντανακλά κυρίως την επιδείνωση των προσδοκιών στη βιομηχανία και την περαιτέρω υποχώρηση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης.
Η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη. Την ώρα που οι υπηρεσίες και οι κατασκευές εμφανίζουν δυναμική ανάκαμψη, το βάρος μετατοπίζεται στα νοικοκυριά, τα οποία συνεχίζουν να εκπέμπουν τα πιο αρνητικά μηνύματα σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το αποτέλεσμα είναι ένα μικτό, αλλά σαφώς πιο εύθραυστο οικονομικό τοπίο.
Καταναλωτές σε άμυνα – Απαισιοδοξία, λιγότερες αγορές και υποχώρηση αποταμίευσης
Η πιο ανησυχητική διάσταση των στοιχείων αφορά τη συμπεριφορά των νοικοκυριών. Οι Έλληνες καταναλωτές παραμένουν οι πιο απαισιόδοξοι στην Ευρώπη, ενισχύοντας περαιτέρω τις αρνητικές τους εκτιμήσεις τόσο για τη γενική πορεία της οικονομίας όσο και για τα προσωπικά τους οικονομικά.
Η απαισιοδοξία αυτή δεν είναι θεωρητική. Μεταφράζεται σε σαφείς αλλαγές συμπεριφοράς. Η πρόθεση για μεγάλες αγορές εξασθενεί, ενώ η δυνατότητα και η διάθεση για αποταμίευση υποχωρεί αισθητά. Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: τα νοικοκυριά περνούν σε φάση άμυνας, περιορίζοντας τις δαπάνες και αναπροσαρμόζοντας τις προτεραιότητές τους.
Στο υπόβαθρο αυτής της στάσης βρίσκονται οι νέες πληθωριστικές πιέσεις, που αρχίζουν να επανεμφανίζονται, επηρεάζοντας τόσο το διαθέσιμο εισόδημα όσο και την ψυχολογία των καταναλωτών. Η αβεβαιότητα για την εξέλιξη των τιμών ενέργειας και βασικών αγαθών ενισχύει το κλίμα επιφυλακτικότητας.
Ανάμεικτη εικόνα στους κλάδους – Υπηρεσίες σε άνοδο, βιομηχανία σε κάμψη
Σε επίπεδο επιχειρήσεων, η εικόνα είναι πιο σύνθετη. Οι υπηρεσίες καταγράφουν ισχυρή βελτίωση, με αισιόδοξες εκτιμήσεις τόσο για την τρέχουσα κατάσταση όσο και για τη ζήτηση, γεγονός που συνδέεται και με την έναρξη της τουριστικής περιόδου. Οι κατασκευές επανέρχονται σε ανοδική τροχιά, ενισχύοντας τις προσδοκίες για το επόμενο διάστημα.
Το λιανικό εμπόριο εμφανίζει μικρή βελτίωση, αλλά με εμφανή επιφυλακτικότητα για το μέλλον, καθώς οι προβλέψεις για τις παραγγελίες αποδυναμώνονται. Στον αντίποδα, η βιομηχανία παρουσιάζει ήπια επιδείνωση, με τις προσδοκίες για παραγωγή και ζήτηση να υποχωρούν και τα αποθέματα να αυξάνονται ελαφρώς.
Η διαφοροποίηση αυτή αποτυπώνει μια οικονομία δύο ταχυτήτων, όπου ορισμένοι κλάδοι συνεχίζουν να αναπτύσσονται, ενώ άλλοι αρχίζουν να επηρεάζονται από το αυξημένο κόστος και την αβεβαιότητα.
Ενέργεια, Ορμούζ και γεωπολιτικό ρίσκο: Ο αστάθμητος παράγοντας
Το γενικότερο περιβάλλον παραμένει εξαιρετικά ευμετάβλητο. Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και η αβεβαιότητα γύρω από τη ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ επηρεάζουν άμεσα την αγορά πετρελαίου, οδηγώντας σε έντονες διακυμάνσεις στις τιμές ενέργειας.
Η επίδραση αυτή δεν περιορίζεται στον ενεργειακό τομέα. Διαχέεται σε ολόκληρη την οικονομία, επηρεάζοντας το κόστος παραγωγής, τις μεταφορές και τελικά τις τιμές για τον καταναλωτή. Παράλληλα, δημιουργεί αβεβαιότητα για τον τουρισμό, έναν από τους βασικούς πυλώνες του ελληνικού ΑΕΠ, καθώς η εξέλιξη της κρίσης μπορεί να επηρεάσει τις διεθνείς ροές επισκεπτών.
Διαβάσε επίσης: ΙΟΒΕ: «Κόβει ταχύτητα» η ελληνική οικονομία – Στο 1,8% η ανάπτυξη το 2026
Μ.Η.Τ. 242183