Τραμπ και Σι ετοιμάζονται να συναντηθούν ξανά – Στο επίκεντρο Ιράν, εμπόριο, τεχνητή νοημοσύνη και Ταϊβάν
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ , και ο Κινέζος ηγέτης, Σι Τζινπίνγκ , ετοιμάζονται να συναντηθούν στο Beijing την επόμενη εβδομάδα, σε μια σύνοδο κορυφής υψηλού διακυβεύματος που ενδέχεται να καθορίσει την επόμενη φάση της αντιπαράθεσης ανάμεσα στις δύο μεγαλύτερες δυνάμεις του πλανήτη.
Σύμφωνα με τους New York Times, οι δύο ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν τον πόλεμο στο Iran, το εμπόριο, την Taiwan και άλλα κρίσιμα ζητήματα κατά τη διάρκεια της διήμερης συνόδου που ξεκινά την Πέμπτη. Η τελευταία συνάντηση Τραμπ – Σι πραγματοποιήθηκε τον Οκτώβριο στη South Korea, όπου συμφωνήθηκε προσωρινή αναστολή του σκληρού εμπορικού πολέμου μεταξύ των δύο χωρών.
Τότε, οι Ηνωμένες Πολιτείες είχαν επιβάλει τριψήφιους δασμούς σε κινεζικά προϊόντα, ενώ το Πεκίνο είχε απειλήσει με περιορισμούς στις εξαγωγές σπάνιων γαιών, κρίσιμων για τη βιομηχανία υψηλής τεχνολογίας.
Η επικείμενη επίσκεψη θεωρείται κομβική για τη διατήρηση της εύθραυστης ισορροπίας που έχει διαμορφωθεί από τότε.
Ένα διαφορετικό γεωπολιτικό τοπίο
Από την τελευταία τους συνάντηση, το διεθνές περιβάλλον έχει αλλάξει δραματικά. Ο Ντόναλντ Τραμπ βρίσκεται πλέον αντιμέτωπος με την κλιμάκωση του πολέμου στο Ιράν, βασικό εταίρο της Κίνας στη Μέση Ανατολή. Η σύγκρουση έχει προκαλέσει αναταράξεις στην παγκόσμια αγορά ενέργειας και έχει απορροφήσει σημαντικούς στρατιωτικούς πόρους των ΗΠΑ από την Ασία.
Παράλληλα, σύμφωνα με Κινέζους αναλυτές, η φθορά στα αμερικανικά αποθέματα πυρομαχικών ενισχύει τις αμφιβολίες για την ικανότητα της Ουάσιγκτον να υπερασπιστεί αποτελεσματικά την Ταϊβάν σε ενδεχόμενη κρίση.
Από την άλλη πλευρά, ο Σι Τζινπίνγκ αντιμετωπίζει επιβράδυνση της κινεζικής οικονομίας, αυξημένο ενεργειακό κόστος και τον κίνδυνο παγκόσμιας ύφεσης που θα μπορούσε να πλήξει σοβαρά το εξαγωγικό μοντέλο ανάπτυξης της χώρας.
Τα τέσσερα βασικά θέματα στο τραπέζι
1. Εμπόριο και επενδύσεις
Η Ουάσιγκτον προωθεί αυτό που Αμερικανοί αναλυτές αποκαλούν «Πέντε Β»: αγορές κινεζικών παραγγελιών για αεροσκάφη της Boeing, αμερικανικό βοδινό κρέας και σόγια, καθώς και τη δημιουργία συμβουλίου επενδύσεων και συμβουλίου εμπορίου.
Οι δύο αυτοί μηχανισμοί θα στοχεύουν στον καθορισμό τομέων οικονομικής συνεργασίας που δεν θεωρούνται απειλή για την εθνική ασφάλεια.
2. Δασμοί και τεχνολογία
Το Πεκίνο δίνει έμφαση στα «Τρία Τ»: δασμούς, τεχνολογία και Ταϊβάν.
Η κινεζική πλευρά αναμένεται να ζητήσει παράταση της εμπορικής εκεχειρίας, αλλά και χαλάρωση των αμερικανικών περιορισμών στις εξαγωγές προηγμένων ημιαγωγών, που θεωρούνται κρίσιμοι για τη βιομηχανική και τεχνολογική αναβάθμιση της Κίνας.
Στην ατζέντα περιλαμβάνεται επίσης η συνεργασία για τη διαχείριση των κινδύνων που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη.
3. Ταϊβάν
Η Taiwan παραμένει το πλέον εκρηκτικό θέμα στις σχέσεις Ουάσιγκτον – Πεκίνου.
Ο Σι Τζινπίνγκ έχει ξεκαθαρίσει ότι η Κίνα «δεν θα επιτρέψει ποτέ την απόσχιση της Ταϊβάν», ενώ αναμένεται να πιέσει τον Τραμπ να περιορίσει την αμερικανική στήριξη προς το νησί.
4. Ιράν και Στενό του Ορμούζ
Ο Τραμπ αναμένεται να ζητήσει από την Κίνα να ασκήσει πίεση στο Ιράν ώστε να διασφαλιστεί η επαναλειτουργία του Strait of Hormuz, κρίσιμης σημασίας για τη διεθνή ενεργειακή ασφάλεια.
Την ίδια στιγμή, το Πεκίνο επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη στρατηγική σχέση του με την Τεχεράνη και στην ανάγκη αποφυγής περαιτέρω κλιμάκωσης.
Πιθανά αποτελέσματα της συνόδου
Παρά το θετικό προσωπικό κλίμα που προβάλλει συχνά ο Τραμπ για τον Σι, οι προσδοκίες για μια μεγάλη συμφωνία παραμένουν περιορισμένες.
Το πιθανότερο σενάριο θεωρείται η επίτευξη επιμέρους συμφωνιών σε επενδύσεις και η επέκταση της προσωρινής εμπορικής εκεχειρίας.
Ο Ζάο Μινγκχάο, ειδικός διεθνών σχέσεων στο Fudan University, εκτίμησε ότι η συνάντηση δύσκολα θα οδηγήσει σε «μεγάλες ανατροπές», αλλά θα μπορούσε να λειτουργήσει ως αφετηρία για περαιτέρω διαπραγματεύσεις.
Αμερικανοί αξιωματούχοι μάλιστα αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο τεσσάρων συναντήσεων μεταξύ των δύο ηγετών μέσα στη χρονιά.
Τι μπορεί να εκτροχιάσει τις συνομιλίες
Η μεγαλύτερη απειλή για την επιτυχία της συνόδου θεωρείται το Ιράν.
Ο Σι Τζινπίνγκ έχει ασκήσει έμμεση κριτική στην αμερικανική πολιτική, κάνοντας λόγο για «επιστροφή στον νόμο της ζούγκλας», ενώ η Κίνα συνεχίζει να στηρίζει το δικαίωμα της Τεχεράνης στην ειρηνική χρήση πυρηνικής ενέργειας.
Την ίδια στιγμή, η οικονομική αντιπαράθεση κλιμακώνεται. Όταν το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών επέβαλε κυρώσεις σε κινεζικό διυλιστήριο για αγορές ιρανικού πετρελαίου, το Πεκίνο κάλεσε τις κινεζικές εταιρείες να αγνοήσουν τα αμερικανικά μέτρα και προχώρησε σε νέους κανονισμούς που ενισχύουν τις εξουσίες του απέναντι σε ξένες επιχειρήσεις και κυβερνήσεις.
Η σύνοδος του Πεκίνου αναμένεται έτσι να αποτελέσει ένα κρίσιμο τεστ για το αν οι δύο υπερδυνάμεις μπορούν να διαχειριστούν τον ανταγωνισμό τους χωρίς να οδηγηθούν σε ανοιχτή σύγκρουση.
Μ.Η.Τ. 242183