Ελληνική «εισβολή» στην ευρωπαϊκή Άμυνα: Πάνω από 25 εταιρείες στα projects του 1 δισ. ευρώ

Η Ελλάδα βρίσκεται στην 5η θέση στην Ευρώπη με παρουσία στο 70% των αμυντικών projects σε AI, drones, cyber security και space tech

Μια σιωπηλή αλλά εξαιρετικά στρατηγική ανατροπή συντελείται στον ευρωπαϊκό χάρτη της αμυντικής βιομηχανίας, με την Ελλάδα να μετατρέπεται σταδιακά από περιφερειακό «παίκτη» σε ανερχόμενη τεχνολογική δύναμη στον χώρο της ευρωπαϊκής άμυνας και της αμυντικής καινοτομίας. Περισσότερες από 25 ελληνικές επιχειρήσεις εξασφάλισαν συμμετοχή στα έργα του European Defence Fund (EDF), αποκτώντας παρουσία σε ένα χαρτοφυλάκιο προγραμμάτων συνολικού ύψους άνω του 1 δισ. ευρώ, σε μια περίοδο όπου η Ευρώπη επιταχύνει μαζικά τις επενδύσεις σε στρατιωτική τεχνολογία, κυβερνοάμυνα, τεχνητή νοημοσύνη και διαστημικά συστήματα.

Το στοιχείο που προκαλεί ιδιαίτερη αίσθηση στις Βρυξέλλες αλλά και στην εγχώρια αγορά είναι ότι ελληνικές εταιρείες συμμετέχουν πλέον σε 35 από τα 57 έργα που εγκρίθηκαν στο Work Programme του EDF για το 2025, γεγονός που σημαίνει ότι η ελληνική παρουσία καταγράφεται σχεδόν στο 70% των αμυντικών projects που θα χρηματοδοτηθούν από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η εξέλιξη αυτή ανεβάζει την Ελλάδα στην πέμπτη θέση της ευρωπαϊκής κατάταξης, πίσω μόνο από τις μεγάλες βιομηχανικές δυνάμεις της ηπείρου όπως η Γαλλία και η Γερμανία, επιβεβαιώνοντας ότι το εγχώριο defence ecosystem δεν λειτουργεί πλέον ως περιφερειακός «κομπάρσος», αλλά αποκτά ρόλο με πραγματικό τεχνολογικό και βιομηχανικό αποτύπωμα.

Η νέα αυτή εικόνα δεν αφορά αποκλειστικά τις παραδοσιακές αμυντικές βιομηχανίες. Στα projects του EDF συμμετέχουν εταιρείες πληροφορικής όπως η Space Hellas, μεγάλοι αμυντικοί οργανισμοί όπως η Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία, αλλά και ένα νέο κύμα ελληνικών startups και scaleups που κινούνται επιθετικά στους τομείς του defence tech, του AI και του space tech. Εταιρείες όπως η Sotiria Technology, η Planetek Hellas, η Terra Spatium, η Satways και η SVK Robotics βρίσκονται πλέον μέσα σε ευρωπαϊκά projects που αφορούν συστήματα κυβερνοπολέμου, αυτόνομα drones, δορυφορική επιτήρηση, προηγμένους αισθητήρες και τεχνολογίες στρατιωτικής τεχνητής νοημοσύνης.

Η Ευρώπη επανεξοπλίζεται και η Ελλάδα διεκδικεί μερίδιο στην επόμενη γενιά πολεμικής τεχνολογίας

Η νέα γενιά αμυντικών έργων που χρηματοδοτεί η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν θυμίζει τα παραδοσιακά εξοπλιστικά προγράμματα προηγούμενων δεκαετιών. Το βάρος μεταφέρεται πλέον σε τεχνολογίες που συνδέονται με την ψηφιακή κυριαρχία, τον κυβερνοχώρο, τα αυτόνομα οπλικά συστήματα και την επιχειρησιακή αξιοποίηση δεδομένων σε πραγματικό χρόνο. Σε αυτό ακριβώς το πεδίο φαίνεται ότι οι ελληνικές εταιρείες έχουν αρχίσει να «χτίζουν» ισχυρή θέση.

Projects όπως τα AI-SHIELD, MIDAS, RHESIS και LLM SECRET επικεντρώνονται σε συστήματα τεχνητής νοημοσύνης για στρατιωτική υποστήριξη αποφάσεων, ασφαλή επεξεργασία δεδομένων και προηγμένες εφαρμογές αλληλεπίδρασης ανθρώπου – μηχανής. Την ίδια στιγμή, έργα όπως το ECC2 αναπτύσσουν συστήματα διοίκησης και ελέγχου για επιχειρήσεις κυβερνοάμυνας, ενώ προγράμματα όπως το SPIRIT επενδύουν σε υπέρυθρους αισθητήρες νέας γενιάς για εντοπισμό πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτούν και οι διαστημικές εφαρμογές. Τα projects ASIMOV και SPIDER2 κινούνται στον τομέα των δορυφορικών υπηρεσιών, της επιτήρησης και της διαστημικής αναγνώρισης, επιβεβαιώνοντας ότι το space economy μετατρέπεται πλέον σε αναπόσπαστο κομμάτι της σύγχρονης αμυντικής στρατηγικής της Ευρώπης. Παράλληλα, σημαντικό μέρος των έργων αφορά τεχνολογίες προστασίας απέναντι σε χημικές, βιολογικές, ραδιολογικές και πυρηνικές απειλές, τομέας που αποκτά τεράστια σημασία μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία και τη νέα γεωπολιτική αστάθεια στην ευρύτερη περιοχή της Ευρώπης και της Μέσης Ανατολής.

Στελέχη της αγοράς σημειώνουν ότι η συμμετοχή στα έργα του EDF λειτουργεί πλέον ως «εισιτήριο» για την είσοδο των ελληνικών επιχειρήσεων στην ευρωπαϊκή αλυσίδα αμυντικής παραγωγής. Κι αυτό γιατί τα περισσότερα projects υλοποιούνται από πολυεθνικά σχήματα στα οποία συμμετέχουν κορυφαίες ευρωπαϊκές εταιρείες του κλάδου, δημιουργώντας νέες βιομηχανικές συνεργασίες, πρόσβαση σε κρίσιμη τεχνογνωσία και προοπτικές μελλοντικών συμπαραγωγών.

Από περιφερειακός παίκτης σε ευρωπαϊκό defence hub

Αυτό που διαφοροποιεί τη φετινή εικόνα σε σχέση με προηγούμενες χρονιές είναι ότι οι ελληνικές συμμετοχές δεν περιορίζονται πλέον σε ρόλο «δευτερεύοντος εταίρου». Σε επτά έργα ελληνικοί φορείς έχουν αναλάβει ρόλο συντονιστή, γεγονός που θεωρείται σαφής ένδειξη ότι το ελληνικό οικοσύστημα διαθέτει πλέον την οργανωτική επάρκεια, την τεχνογνωσία και τη βιομηχανική ωριμότητα ώστε να ηγείται σύνθετων πολυεθνικών προγραμμάτων.

Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελλήνων Κατασκευαστών Αμυντικού Υλικού, Τάσος Ροζολής, έκανε λόγο για μια «δομική και όχι συγκυριακή πραγματικότητα», υποστηρίζοντας ότι η ελληνική αμυντική βιομηχανία έχει πλέον αποκτήσει πραγματική ευρωπαϊκή παρουσία και εξωστρέφεια. Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο πρόεδρος του ΕΛΚΑΚ, Παντελής Τζωρτζάκης, ο οποίος υπογράμμισε ότι η Ελλάδα βρίσκεται αμέσως πίσω από τις μεγάλες ευρωπαϊκές βιομηχανικές δυνάμεις, παρά το γεγονός ότι δεν διαθέτει ακόμη τους κολοσσούς παραγωγής που έχουν άλλες χώρες.

Το ελληνικό αποτύπωμα ενισχύεται ακόμη περισσότερο από τη συμμετοχή ερευνητικών κέντρων και πανεπιστημίων όπως το ΕΚΕΤΑ, ο «Δημόκριτος», το ΙΤΕ, το Ερευνητικό Κέντρο «Αθηνά», το ΕΚΠΑ, το ΕΠΙΣΕΥ, το Πανεπιστήμιο Πατρών και το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο, ενώ η παρουσία της Σχολής Ικάρων συνδέει άμεσα τα projects με τις επιχειρησιακές ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων.

Διαβάστε επίσης: Αμυντική βιομηχανία: Συμμαχία ΕΛΒΟ-Κοπελούζου για αυτονομία στην εγχώρια παραγωγή