«Ασπίδα του Αχιλλέα»: Το νέο αμυντικό mega project των €3 δισ. φέρνει μάχη κολοσσών στην Ελλάδα

 Barak MX, David’s Sling και drones: Η Ελλάδα στήνει πολυεπίπεδη «ασπίδα» αεράμυνας και ανοίγει νέο κύκλο επενδύσεων στην άμυνα

Ένα από τα μεγαλύτερα αμυντικά projects που έχουν σχεδιαστεί στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια εξελίσσεται ήδη σε πεδίο σκληρού γεωπολιτικού και επιχειρηματικού ανταγωνισμού. Η «Ασπίδα του Αχιλλέα», το νέο πολυεπίπεδο σύστημα αεράμυνας και αντιπυραυλικής προστασίας που προωθεί η Αθήνα, κινητοποιεί ισραηλινούς, ευρωπαϊκούς και αμερικανικούς αμυντικούς ομίλους, αλλά και σημαντικές ελληνικές βιομηχανίες που επιδιώκουν ρόλο στο φιλόδοξο πρόγραμμα.

Το project, το οποίο σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αγοράς μπορεί να προσεγγίσει τα 3 δισ. ευρώ, θεωρείται στρατηγικής σημασίας τόσο για τη θωράκιση της χώρας απέναντι σε σύγχρονες απειλές όσο και για την επανεκκίνηση της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας μέσα από συμπαραγωγές, μεταφορά τεχνογνωσίας και νέες επενδύσεις.

Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» σχεδιάζεται ως ένα ολοκληρωμένο πλέγμα αεράμυνας που θα συνδυάζει αντιαεροπορικά και αντιβαλλιστικά συστήματα, anti-drone δυνατότητες, αισθητήρες, ραντάρ και προηγμένα κέντρα διοίκησης και ελέγχου. Το επιχειρησιακό βάρος πέφτει κυρίως στη Θράκη και το ανατολικό Αιγαίο, περιοχές που θεωρούνται κρίσιμες για τη νέα αμυντική αρχιτεκτονική της χώρας.

Σύμφωνα με τις έως τώρα πληροφορίες, το ενδιαφέρον των ξένων αμυντικών κολοσσών επικεντρώνεται κυρίως σε τέσσερις βασικούς τομείς: τα συστήματα μεγάλου και μεσαίου βεληνεκούς, τις anti-drone πλατφόρμες, τα συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου και τα κέντρα διασύνδεσης και επιχειρησιακής διοίκησης.

Ισραηλινό προβάδισμα και ελληνική συμμετοχή στο νέο αμυντικό οικοσύστημα

Στην πρώτη γραμμή των διεκδικήσεων βρίσκονται ισραηλινές εταιρείες, καθώς το μοντέλο της ελληνικής «Ασπίδας» παραπέμπει στις πολυεπίπεδες αρχιτεκτονικές αεράμυνας που εφαρμόζει ήδη το Ισραήλ.

Η Israel Aerospace Industries εμφανίζεται να προωθεί το σύστημα Barak MX, το οποίο θεωρείται από τα επικρατέστερα για τον βασικό κορμό της ελληνικής αεράμυνας. Πρόκειται για ολοκληρωμένο σύστημα που μπορεί να αντιμετωπίσει αεροσκάφη, drones, πυραύλους cruise αλλά και βαλλιστικές απειλές διαφορετικών αποστάσεων.

Παράλληλα, η Rafael Advanced Defense Systems διεκδικεί σημαντικό μερίδιο μέσω των συστημάτων David’s Sling και Spyder, τα οποία καλύπτουν τόσο την αναχαίτιση προηγμένων πυραυλικών απειλών όσο και την προστασία από UAVs και αεροπορικούς στόχους μικρότερης εμβέλειας.

Το ισραηλινό προβάδισμα ενισχύεται από τη στενή στρατηγική συνεργασία Ελλάδας – Ισραήλ στον τομέα της άμυνας, της εκπαίδευσης και της τεχνολογίας τα τελευταία χρόνια.

Ωστόσο, το ενδιαφέρον δεν περιορίζεται στους ξένους ομίλους. Η ελληνική πλευρά πιέζει ώστε σημαντικό μέρος της προστιθέμενης αξίας να παραμείνει στην εγχώρια οικονομία μέσω συμπαραγωγών, συμμετοχής ελληνικών εργοστασίων και ανάληψης έργου συντήρησης και τεχνικής υποστήριξης από ελληνικές επιχειρήσεις.

Στόχος είναι τουλάχιστον το 25% του έργου να κατευθυνθεί στην ελληνική αμυντική βιομηχανία, με έμφαση σε υποσυστήματα υψηλής τεχνολογίας, λογισμικό, αισθητήρες και καινοτόμες αμυντικές εφαρμογές.

Μεταξύ των εταιρειών που εμφανίζονται να διεκδικούν ενεργό ρόλο στο πρόγραμμα είναι η Intracom Defense, η THEON International, η METLEN Energy & Metals, τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα και η ΕΑΒ, ενώ ενδιαφέρον εκδηλώνεται και από εταιρείες όπως οι Miltech, Scytalys, Akmon και Ναυπηγεία Σαλαμίνας.

Στο ίδιο πλαίσιο, η ΕΛΒΟ έχει ήδη τοποθετηθεί υπέρ της συμμετοχής της στο πρόγραμμα, επιδιώκοντας ρόλο στους κινητούς φορείς εκτόξευσης, στα οχήματα διοίκησης και στα συστήματα τεχνικής υποστήριξης.

Το χρονοδιάγραμμα μέχρι το 2030 και το μεγάλο γεωπολιτικό στοίχημα

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που έχει παρουσιαστεί μέχρι στιγμής, η «Ασπίδα του Αχιλλέα» θα υλοποιηθεί σταδιακά έως το τέλος της δεκαετίας.

Η πρώτη φάση θεωρείται η πιο κρίσιμη, καθώς θα αφορά την εγκατάσταση των βασικών συστημάτων αεράμυνας και αντιβαλλιστικής προστασίας στις πιο ευαίσθητες γεωγραφικές περιοχές της χώρας. Στη συνέχεια θα ακολουθήσει η ενσωμάτωση πρόσθετων anti-drone δυνατοτήτων, περισσότερων αισθητήρων και νέων επιχειρησιακών εφαρμογών.

Οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν ότι το πρόγραμμα αναμένεται να εισαχθεί προς τελική έγκριση στο ΚΥΣΕΑ μέσα στο 2026, ώστε να ξεκινήσουν οι οριστικές διαπραγματεύσεις με τους υποψήφιους αναδόχους.

Τεχνικά και νομικά κλιμάκια των ενδιαφερόμενων εταιρειών βρίσκονται ήδη σε επαφή με την ελληνική πλευρά για τη διαμόρφωση του τελικού μοντέλου συνεργασίας, ενώ οι δεσμευτικές προσφορές και οι βασικές συμφωνίες εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθούν εντός του 2026 ή στις αρχές του 2027.

Εφόσον τηρηθούν τα χρονοδιαγράμματα, τα πρώτα συστήματα θα μπορούσαν να αρχίσουν να παραδίδονται από το 2027.

Στην αγορά εκτιμάται ότι η «Ασπίδα του Αχιλλέα» μπορεί να εξελιχθεί σε βασικό μοχλό ανάπτυξης για την ελληνική αμυντική βιομηχανία, δημιουργώντας ένα νέο οικοσύστημα τεχνολογίας, βιομηχανικής συνεργασίας και αμυντικής καινοτομίας.

Παράλληλα, το πρόγραμμα συνδέεται άμεσα με τη συνολική ευρωπαϊκή στρατηγική ενίσχυσης της αμυντικής αυτονομίας της ΕΕ και αύξησης της παραγωγικής ικανότητας των κρατών-μελών στον τομέα της άμυνας.

Διαβάστε επίσης; «Ασπίδα του Αχιλλέα»: Η ΕΛΒΟ διεκδικεί ρόλο στο νέο διακρατικό αμυντικό project