Τα πλασματικά έτη μπορούν να βοηθήσουν έναν ασφαλισμένο να συμπληρώσει τα απαιτούμενα ένσημα για σύνταξη, αλλά δεν ισχύει αυτό σε όλες τις περιπτώσεις.
Η αξιοποίηση των πλασματικών ετών ασφάλισης αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία για όσους επιθυμούν να επιταχύνουν τη συνταξιοδότησή τους και να αποχωρήσουν από την εργασία έως και 5-7 χρόνια νωρίτερα από το γενικό όριο ηλικίας των 67 ετών.
Τα πλασματικά έτη επιτρέπουν στους ασφαλισμένους να αναγνωρίσουν χρόνους που δεν έχουν διανυθεί με πραγματική εργασία και ένσημα, αλλά υπολογίζονται κανονικά για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος. Σε πολλές περιπτώσεις, η αναγνώριση αυτών των χρόνων μπορεί να οδηγήσει σε ταχύτερη συμπλήρωση των απαιτούμενων ετών ασφάλισης και σε ευνοϊκότερα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης.
Ποια πλασματικά έτη αναγνωρίζονται
Οι βασικότεροι πλασματικοί χρόνοι που μπορούν να αναγνωριστούν είναι:
Η στρατιωτική θητεία.
Ο χρόνος σπουδών.
Οι περίοδοι επιδοτούμενης ανεργίας.
Οι περίοδοι επιδοτούμενης ασθένειας.
Ο χρόνος κύησης και λοχείας για τις ασφαλισμένες του πρώην ΙΚΑ.
Ο πλασματικός χρόνος λόγω τέκνων.
Άλλοι χρόνοι που προβλέπονται από την ασφαλιστική νομοθεσία.
Ανάλογα με το Ταμείο και το έτος θεμελίωσης δικαιώματος, οι ασφαλισμένοι μπορούν να χρησιμοποιήσουν τα πλασματικά έτη για τη συμπλήρωση 15ετίας, 25ετίας, 35ετίας ή 40ετίας.
Πλασματικά έτη στο Δημόσιο
Ιδιαίτερα ευνοϊκές διατάξεις ισχύουν για τους δημοσίους υπαλλήλους. Όσοι δεν είχαν συμπληρώσει 25ετία έως το 2010 μπορούν να αναγνωρίσουν στρατιωτική θητεία ή χρόνο λόγω τέκνων.
Για τη συμπλήρωση 25ετίας το 2011 και το 2012 προβλέπεται η δυνατότητα αναγνώρισης:
Έως 4 πλασματικών ετών για το 2011.
Έως 5 πλασματικών ετών για το 2012.
Παράλληλα, αναγνωρίζεται επιπλέον χρόνος λόγω τέκνων:
1 έτος για το πρώτο παιδί.
2 έτη για το δεύτερο παιδί.
2 επιπλέον έτη για το τρίτο παιδί.
Έτσι, ο συνολικός αναγνωριζόμενος χρόνος μπορεί να φτάσει έως και τα 5 έτη.
Ποια πλασματικά έτη αυξάνουν τη σύνταξη
Τα πλασματικά έτη χωρίζονται σε δύο κατηγορίες:
Πλασματικά έτη χωρίς εξαγορά
Περιλαμβάνουν:
Επιδοτούμενη ανεργία.
Επιδοτούμενη ασθένεια.
Κύηση και λοχεία.
Οι χρόνοι αυτοί υπολογίζονται μόνο για τη συμπλήρωση των απαιτούμενων ετών ασφάλισης και δεν αυξάνουν το ποσό της σύνταξης.
Πλασματικά έτη με εξαγορά
Περιλαμβάνουν:
Στρατιωτική θητεία.
Σπουδές.
Άλλους αναγνωριζόμενους χρόνους.
Οι χρόνοι αυτοί συνυπολογίζονται τόσο για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος όσο και για την αύξηση της ανταποδοτικής σύνταξης.
Πόσο κοστίζει η εξαγορά πλασματικών ετών το 2026
Το κόστος εξαγοράς εξαρτάται από το ασφαλιστικό καθεστώς του ενδιαφερόμενου.
Για μισθωτούς
Η εξαγορά υπολογίζεται στο 20% των μικτών αποδοχών του τελευταίου 12μήνου πριν από την υποβολή της αίτησης.
Ενδεικτικά:
Μισθός 800 ευρώ: κόστος 1 έτους 1.920 ευρώ.
Μισθός 1.200 ευρώ: κόστος 1 έτους 2.880 ευρώ.
Μισθός 1.600 ευρώ: κόστος 1 έτους 3.840 ευρώ.
Μισθός 2.500 ευρώ: κόστος 1 έτους 6.000 ευρώ.
Για ελεύθερους επαγγελματίες
Το ποσό υπολογίζεται με βάση την ασφαλιστική κατηγορία που έχει επιλεγεί.
Ενδεικτικά:
Εισφορά 155 ευρώ: κόστος 1 έτους 1.860 ευρώ.
Εισφορά 236 ευρώ: κόστος 1 έτους 2.832 ευρώ.
Εισφορά 369 ευρώ: κόστος 1 έτους 4.428 ευρώ.
Εισφορά 500 ευρώ: κόστος 1 έτους 6.000 ευρώ.
Πότε συμφέρει η εξαγορά πλασματικών ετών
Η αναγνώριση πλασματικών ετών συμφέρει κυρίως όσους βρίσκονται κοντά στη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος και μπορούν να συμπληρώσουν τα απαιτούμενα έτη ασφάλισης χωρίς να παραμείνουν για μεγάλο διάστημα στην εργασία.
Σε πολλές περιπτώσεις, η εξαγορά πλασματικών ετών οδηγεί σε ταχύτερη έξοδο στη σύνταξη, υψηλότερο ποσοστό αναπλήρωσης και μεγαλύτερο τελικό ποσό σύνταξης, καθιστώντας την μια από τις πιο σημαντικές επιλογές στον ασφαλιστικό σχεδιασμό.
Σε κάθε περίπτωση, χρειάζεται έλεγχος των προϋποθέσεων για να φανεί αν συμφέρει η αναγνώρισή τους.
Πότε αναγνωρίζονται τα πλασματικά έτη
Η χρήση τους επιτρέπεται όταν η θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος γίνεται με βάση διατάξεις που ισχύουν από το 2011 και μετά.
Σε αυτές τις περιπτώσεις:
Μπορούν να συμπληρώσουν τις απαιτούμενες ημέρες ασφάλισης (π.χ. 3.600 ένσημα)
Υπολογίζονται για πλήρη ή μειωμένη σύνταξη
Αφορά κυρίως:
Παλαιοί ασφαλισμένοι (έναρξη ασφάλισης έως 31.12.1992)
α) Γυναίκες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, για πλήρη και μειωμένη σύνταξη.
β) Γυναίκες με διατάξεις για Βαρέα και Ανθυγιεινά Ένσημα (ΚΒΑΕ) (4.500 – 3.600 – 1.000 Ημέρες Ασφάλισης).
γ) Μητέρες και χήροι πατέρες ανήλικων τέκνων.
δ) Άνδρες και γυναίκες με 12.000 ημέρες ασφάλισης – 62 ετών.
ε) Άνδρες και γυναίκες με 10.500 ημέρες ασφάλισης εκ των οποίων 7.500 σε ΚΒΑΕ, για πλήρη και μειωμένη σύνταξη.
στ) Γυναίκες για δεύτερη σύνταξη με 4.800 ή 6.000 ημέρες ασφάλισης.
ζ) Άνδρες και γυναίκες που συνταξιοδοτήθηκαν ως ιπτάμενοι, διοικητικό προσωπικό αεροπορικών επιχειρήσεων, προσωπικό Olympic Catering.
Νέοι ασφαλισμένοι (έναρξη ασφάλισης μετά την 1.1.1993)
α) Άνδρες και γυναίκες με 12.000 ημέρες ασφάλισης – 62 ετών.
β) Μητέρες και χήροι πατέρες ανήλικων τέκνων που συμπληρώνουν τις 6.000 ημέρες ασφάλισης από 01/01/2013 και μετά, για συνταξιοδότηση στην ηλικία των 62 ετών (μειωμένη) και 67 (πλήρη). Ειδικά γι’ αυτές τις περιπτώσεις, υπάρχει η πρόσθετη προϋπόθεση ότι πρέπει κατά την υποβολή της αίτησης να υπάρχει ανήλικο τέκνο.
Ποιοι ασφαλισμένοι δεν πληρούν προϋποθέσεις
Αντίστοιχα, οι κύριες κατηγορίες ασφαλισμένων των οποίων οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης δεν τροποποιήθηκαν από την 1.1.2011 και μετά, άρα δεν μπορεί να γίνει χρήση πλασματικών ετών, με 3.600 ημέρες ασφάλισης, είναι οι ακόλουθες:
Παλαιοί ασφαλισμένοι (έναρξη ασφάλισης έως 31.12.1992)
α) Άνδρες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, για πλήρη και μειωμένη σύνταξη.
β) Άνδρες με διατάξεις ΚΒΑΕ (4.500 – 3.600 – 1.000 ημέρες ασφάλισης).
γ) Ηθοποιοί, μουσικοί, χορευτές (4.500 -3.600 -1.000 ημέρες ασφάλισης).
δ) Εργαζόμενοι στην Ολυμπιακή Αεροπορία και Ολυμπιακή Αεροπλοΐα.
ε) Άνδρες – γυναίκες οικοδόμοι ή προσωπικό ΟΤΑ.
στ) Μητέρες και χήροι πατέρες ανίκανων για κάθε βιοποριστική εργασία τέκνων.
ζ) Συνταξιοδοτούμενοι με διατάξεις όπου δεν λαμβάνεται υπόψη χρόνος συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας.
Νέοι ασφαλισμένοι (έναρξη ασφάλισης από 1.1.1993)
α) Άνδρες και γυναίκες με 4.500 ημέρες ασφάλισης, για πλήρη και μειωμένη σύνταξη.
β) Άνδρες και γυναίκες με διατάξεις ΚΒΑΕ ή με διατάξεις που προϋποθέτουν 3.375 ημέρες ασφάλισης σε ειδικότητες (οικοδόμοι, ηθοποιοί, μουσικοί, χορευτές, εργαζόμενοι σε Ολυμπιακή Αεροπορία, Αεροπλοΐα, αεροπορικές επιχειρήσεις).
γ) Άνδρες -γυναίκες, εργαζόμενοι σε υπόγειες στοές μεταλλείων-λιγνιτωρυχείων ή εναέριες ή υποθαλάσσιες εργασίες.
δ) Μητέρες και χήροι πατέρες ανήλικων ή ανίκανων για κάθε βιοποριστική εργασία τέκνων που συμπληρώνουν 6.000 ημέρες έως 31/12/2012.
ε) Συνταξιοδοτούμενοι με διατάξεις που δεν δεν λαμβάνεται υπόψη χρόνος συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας.
Μ.Η.Τ. 242183