Θετικά υποδέχθηκαν οι διεθνείς αγορές τη συμφωνία μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, εξέλιξη που συνοδεύτηκε από αποκλιμάκωση στις τιμές του πετρελαίου. Παρά το κλίμα αισιοδοξίας, οι ειδικοί του ναυτιλιακού κλάδου εκτιμούν ότι η επιστροφή στους κανονικούς ρυθμούς μεταφοράς ενέργειας δεν θα είναι άμεση.
Σύμφωνα με αναλύσεις της εταιρείας θαλάσσιων δεδομένων Kpler, η κίνηση πλοίων στην κρίσιμη αυτή θαλάσσια αρτηρία ενδέχεται να επανέλθει σταδιακά περίπου στο ήμισυ των επιπέδων που καταγράφονταν πριν από την έναρξη της σύγκρουσης, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξουν νέες εντάσεις ή επιχειρησιακά προβλήματα.
Η επίσημη υπογραφή της συμφωνίας αναμένεται τις επόμενες ημέρες στην Ελβετία, με βασικό αντικείμενο την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας και τον τερματισμό των περιορισμών που είχαν επιβληθεί στην περιοχή.
Τα δεξαμενόπλοια που περιμένουν να αποπλεύσουν
Η πρώτη φάση της επαναλειτουργίας αναμένεται να αφορά τα φορτωμένα δεξαμενόπλοια που παραμένουν εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο από την έναρξη της κρίσης. Υπολογίζεται ότι περισσότερα από εκατό πλοία βρίσκονται σήμερα στην περιοχή και θα μπορούσαν να ξεκινήσουν σταδιακά την έξοδό τους μέσα στις πρώτες εβδομάδες εφαρμογής της συμφωνίας.
Πριν από το ξέσπασμα των εχθροπραξιών, περίπου ένα στα πέντε βαρέλια πετρελαίου που διακινούνταν διεθνώς περνούσε από τα Στενά του Ορμούζ. Η εικόνα αυτή ανατράπηκε όταν οι επιθέσεις κατά δεξαμενόπλοιων οδήγησαν μεγάλο μέρος της εμπορικής ναυτιλίας σε εναλλακτικές διαδρομές.
Οι αναλυτές, πάντως, επισημαίνουν ότι η προσωρινή αύξηση των διελεύσεων λόγω της αποσυμφόρησης των εγκλωβισμένων πλοίων δεν αποτελεί από μόνη της ένδειξη πλήρους επαναφοράς της αγοράς στα προηγούμενα επίπεδα δραστηριότητας.
Αναμονή και επιφυλακτικότητα από τους πλοιοκτήτες
Παρά τη συμφωνία, αρκετές ναυτιλιακές εταιρείες εξακολουθούν να τηρούν στάση αναμονής. Δεξαμενόπλοια παραμένουν αγκυροβολημένα στον Κόλπο του Ομάν και στην ευρύτερη περιοχή της Αραβικής Θάλασσας, περιμένοντας σαφέστερες ενδείξεις ότι η διέλευση μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς κινδύνους.
Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για σταδιακή αύξηση των εισερχόμενων πλοίων στον Περσικό Κόλπο κατά τον πρώτο μήνα μετά την εφαρμογή της συμφωνίας. Ωστόσο, πολλοί πλοιοκτήτες αναμένεται να παρακολουθήσουν τις πρώτες διελεύσεις πριν λάβουν αποφάσεις για την επιστροφή του στόλου τους στην περιοχή.
Καθοριστικό ρόλο θα διαδραματίσει η απουσία νέων επιθέσεων, αλλά και η επιβεβαίωση ότι οι θαλάσσιοι διάδρομοι είναι απαλλαγμένοι από απειλές.
Στο μικροσκόπιο και οι ασφαλιστικές εταιρείες
Παρόμοια στάση κρατούν και οι ασφαλιστικοί οργανισμοί, οι οποίοι εμφανίζονται απρόθυμοι να μειώσουν άμεσα τα αυξημένα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου. Η αποκλιμάκωση του κόστους ασφάλισης θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο η ασφάλεια των διελεύσεων θα αποδειχθεί στην πράξη και όχι μόνο σε διπλωματικό επίπεδο.
Από την πλευρά της, η ναυτιλιακή Frontline εμφανίζεται πιο αισιόδοξη, εκτιμώντας ότι η κίνηση στα Στενά θα ενισχυθεί ταχύτατα μόλις τεθεί σε εφαρμογή η συμφωνία. Η εταιρεία διαθέτει αρκετά δεξαμενόπλοια στην περιοχή, μέρος των οποίων παραμένει ακινητοποιημένο λόγω των συνθηκών που επικράτησαν τους προηγούμενους μήνες.
Οι ασάφειες της συμφωνίας προκαλούν ερωτήματα
Παρά τη θετική δυναμική, σημαντικά ζητήματα παραμένουν ανοιχτά. Αναλυτές επισημαίνουν ότι Ουάσιγκτον και Τεχεράνη φαίνεται να δίνουν διαφορετικές ερμηνείες σε ορισμένους όρους της συμφωνίας, γεγονός που δημιουργεί ερωτήματα για τον τρόπο εφαρμογής της.
Σύμφωνα με ιρανικές αναφορές, προβλέπεται μεταβατική περίοδος κατά την οποία τα πλοία θα διέρχονται χωρίς χρεώσεις, ενώ στη συνέχεια η διαχείριση του περάσματος θα ανατεθεί στο Ιράν και το Ομάν. Η αμερικανική πλευρά, αντίθετα, υποστηρίζει ότι η ελεύθερη διέλευση θα πρέπει να διασφαλιστεί σε μόνιμη βάση χωρίς την επιβολή τελών.
Η απειλή των ναρκών παραμένει
Ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες ανησυχίας αφορά την πιθανή ύπαρξη ναρκών στη θαλάσσια περιοχή. Παρά τις καθησυχαστικές δηλώσεις από αμερικανικής πλευράς, αρκετοί ειδικοί θεωρούν ότι το ζήτημα δεν έχει ακόμη διευκρινιστεί πλήρως.
Ναυτιλιακοί φορείς και οργανισμοί ασφαλείας προειδοποιούν ότι ενδεχόμενες επιχειρήσεις εκκαθάρισης μπορεί να απαιτήσουν σημαντικό χρονικό διάστημα, καθυστερώντας την πλήρη αποκατάσταση της εμπορικής δραστηριότητας.
Η διεθνής ναυτιλιακή κοινότητα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τα Στενά του Ορμούζ ως περιοχή αυξημένου κινδύνου, επισημαίνοντας ότι η πραγματική επιστροφή στην κανονικότητα θα εξαρτηθεί από την ασφάλεια των θαλάσσιων διαδρόμων και την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων πλευρών.
Παρότι η συμφωνία αποτελεί σημαντικό βήμα αποκλιμάκωσης, η πλήρης επαναφορά των παγκόσμιων ενεργειακών ροών και της ναυτιλιακής δραστηριότητας αναμένεται να εξελιχθεί σταδιακά και υπό στενή παρακολούθηση των εξελίξεων στην περιοχή.
Διαβάστε επίσης: Ασιατικές αγορές: Ψυχραιμία μετά τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν – Υποχωρεί το πετρέλαιο αλλά οι κίνδυνοι παραμένουν
Μ.Η.Τ. 242183