Φυσικό αέριο: Όπως ανέφερε χθες το αζέρικο υπουργείο Ενέργειας, το Αζερμπαϊτζάν επέκτεινε τις εξαγωγές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη κατά περισσότερο από 9% το 2024 στα 12,9 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα (bcm), ενισχύοντας την εγχώρια παραγωγή κατά 4,14% στα 50,3 bcm.
Ειδικότερα, όλα άρχισαν από τον πρόεδρο της Σερβίας Αλεξάνταρ Βούτσιτς, ο οποίος έγραψε σε ανάρτησή του το Χ (πρώην Twitter) ότι οι ροές φυσικού αερίου από το Αζερμπαϊτζάν στη Σερβία είχαν σταματήσει. Αργότερα ανακοίνωσε ότι «τα αδέρφια και οι φίλοι μας από το Αζερμπαϊτζάν μόλις με ενημέρωσαν ότι, παρά τις αντικειμενικές προκλήσεις που προκαλούνται από συνθήκες ανωτέρας βίας, η προμήθεια φυσικού αερίου στη Σερβία δεν θα σταματήσει».
Από την πλευρά του ο βουλγαρικός δημόσιος προμηθευτής φυσικού αερίου Bulgargaz πρόσθεσε ότι έχουν εξασφαλιστεί εναλλακτικές ποσότητες φυσικού αερίου από την τουρκική εταιρεία „Botas“ «Έτσι, η διακοπή δεν προκάλεσε επιπλέον δαπάνες για την εξασφάλιση επιπλέον ποσοτήτων και δεν επηρέασε την αγορά στην περιοχή» ανέφερε η Bulgargaz.
Νέα παράταση
Αν και αρχικές οι Αζερικές αρχές είχαν δεσμευτεί να επαναφέρουν τις ποσότητες έως τις 15 Ιανουαρίου, πλέον έδωσαν και τρίτη παράταση με τη νέα ημερομηνία να ορίζεται στις 19 του μήνα. Ως γνωστόν, το τεχνικό πρόβλημα σε πλατφόρμα της Κασπίας οδήγησε σε διακοπή των προμηθειών προς Ελλάδα, Σερβία και Βουλγαρία.
Μάλιστα, από τα 5,5 εκατ. κ.μ. ημερησίως αρχικά, οι χαμένες ποσότητες φυσικού αερίου προσδιορίστηκαν πλέον στα 8,5 εκατ. κ.μ.
Από την πλευρά της, η διαχειρίστρια ΒΡ ανακοίνωσε τη Δευτέρα ότι εργάζεται για την επαναφορά της πλατφόρμας Shah Deniz Alpha προκειμένου να συνεχιστούν οι προμήθειες.
Την περαιτέρω μείωση των ποσοτήτων που ρέουν από το Αζερμπαϊτζάν προς τον αγωγό TAP αποτυπώνει η πλατφόρμα του entso-g με την πλατφόρμα, επίσης, του αγωγού TAP να δείχνει μηδενικές ποσότητες παράδοσης για τις επόμενες ημέρες, σε συνέχεια του προβλήματος που προέκυψε στις εγκαταστάσεις του κοιτάσματος Σαχ Ντενίζ και οδήγησε στην διακοπή της προμήθειας φυσικού αερίου προς τις ευρωπαϊκές αγορές.
To πρόβλημα έχει ξεκινήσει από τις 7 Ιανουαρίου με την Βουλγαρία να μην λαμβάνει καθόλου αέριο ενώ οι ποσότητες που διέρχονταν στους Κήπους για την ελληνική αγορά να έχουν περιοριστεί στο 1/6 σε σχέση με το πριν, επηρεάζοντας κατ’ επέκταση και τις ποσότητες που διέρχονταν της χώρας για να φτάσουν στην Ιταλία.
Όπως έγραψε ήδη το energypress, σε ότι αφορά την ελληνική περίπτωση, αρμόδιες πηγές του ΔΕΣΦΑ, διευκρινίζουν ότι η παρούσα κατάσταση δεν γεννά προβληματισμό για την επάρκεια της Ελλάδας σε φυσικό αέριο καθώς αφενός η βλάβη αναμένεται να αποκατασταθεί άμεσα και αφετέρου υπάρχει εναλλακτική λύση με φορτία LNG για να «συμπληρώσουν» το κενό που θα προκύψει.
O ρόλος του Αζερμπαϊτζάν
Τα κέρδη παραγωγής του Αζερμπαϊτζάν προήλθαν από μεγάλα πεδία, συμπεριλαμβανομένων 13,3 bcm από το Azeri-Chirag-Gunashli (ACG), 27,8 bcm από το Shah Deniz, 1,5 bcm από το Absheron και 7,7 bcm από τη SOCAR. Η παραγωγή αντιπροσώπευε αύξηση 2 bcm σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.
Οι συνολικές εξαγωγές φυσικού αερίου αυξήθηκαν στα 25,2 bcm, σημειώνοντας αύξηση 5,8% από έτος σε έτος. Ενώ οι ευρωπαϊκές παραδόσεις ανέβηκαν στα 12,9 bcm, οι εξαγωγές στην Τουρκία έφτασαν τα 9,9 bcm, αυξημένες κατά 4,21%, με 5,6 bcm να μεταφέρονται μέσω του Trans-Anatolian Natural Gas Pipeline (TANAP). Αντίθετα, η Γεωργία σημείωσε μείωση 4% στις εισαγωγές φυσικού αερίου, λαμβάνοντας πάνω από 2,4 bcm.
Σωρευτικά, το Αζερμπαϊτζάν έχει παράγει 466,5 bcm φυσικού αερίου και 650,2 εκατομμύρια τόνους πετρελαίου (συμπεριλαμβανομένου του συμπυκνώματος) από την έναρξη των εργασιών στα κοιτάσματα ACG και Shah Deniz. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η χώρα εξήγαγε 169,5 bcm φυσικού αερίου και 648,3 εκατομμύρια τόνους πετρελαίου.
Η αύξηση των εξαγωγών φυσικού αερίου υπογραμμίζει τη δέσμευση του Αζερμπαϊτζάν να ενισχύσει την περιφερειακή ενεργειακή ασφάλεια και τον ρόλο του ως αξιόπιστου προμηθευτή στη διαφοροποίηση των ευρωπαϊκών αγορών ενέργειας, τονίζει στην ανακοίνωσή του το υπουργείο..
Η δολιοφθορά στον Turkstream
Πριν ακόμα αποκατασταθεί η αζέρικη ροή, το ρωσικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι ουκρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη προσπάθησαν να επιτεθούν στην υποδομή του αγωγού φυσικού αερίου TurkStream. Η επίθεση είχε στόχο έναν σταθμό συμπίεσης στην περιοχή Κρασνοντάρ της νότιας Ρωσίας.
Χθες, ο υπουργός Ενέργειας και Φυσικών Πόρων της Τουρκίας, Αρπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, επιβεβαίωσε ότι η επίθεση έλαβε χώρα, αλλά διαβεβαίωσε ότι το περιστατικό δεν διέκοψε τη ροή φυσικού αερίου.
Απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων στο τουρκικό κοινοβούλιο, ο Μπαϊρακτάρ δήλωσε: «Δεν υπήρξε καμία διακοπή στη ροή του φυσικού αερίου μετά την επίθεση. Ο αγωγός συνεχίζει να παρέχει φυσικό αέριο με την ίδια δυναμικότητα».
Ο αγωγός TurkStream είναι ένας ζωτικής σημασίας ενεργειακός διάδρομος, που μεταφέρει φυσικό αέριο από τη Ρωσία στην Τουρκία και στη συνέχεια στη νότια και νοτιοανατολική Ευρώπη.
Αυξημένες ροές
Το 2024, οι αποστολές φυσικού αερίου μέσω TurkStream αυξήθηκαν κατά 23%, φτάνοντας τα 16,7 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα. Ο αγωγός λειτουργεί σε δύο τμήματα: το ένα εξυπηρετεί απευθείας την Τουρκία και το άλλο τροφοδοτεί ευρωπαϊκές χώρες.
Με συνολική χωρητικότητα έργου 31,5 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ετησίως, ο TurkStream διαδραματίζει βασικό ρόλο στη διασφάλιση της ενεργειακής ασφάλειας για την περιοχή. Το 2023, οι ευρωπαϊκές παραδόσεις ρωσικού φυσικού αερίου, συμπεριλαμβανομένων των ροών μέσω διαμετακομιστικών διαδρομών της Ουκρανίας, ανήλθαν σε 28,15 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα.
Ο πρώην Γενικός Διευθυντής της κρατικής ενεργειακής εταιρείας BOTAS Gokhan Yardim , μιλώντας στην Türkiye Today, δήλωσε: «Η λήξη και η μη ανανέωση της σύμβασης για τη μεταφορά ρωσικού φυσικού αερίου μέσω Ουκρανίας έφεραν στο προσκήνιο τη δυνατότητα μεταφοράς 15 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων φυσικού αερίου. ετησίως μέσω του TurkStream».
Μιλώντας για τις τρέχουσες διαδρομές αγωγών που προμηθεύουν ενεργά ρωσικό φυσικό αέριο στην Ευρώπη, ο Yardim είπε: «Μέχρι το 2025, ο TurkStream παραμένει η μόνη διαδρομή αγωγού που προμηθεύει ρωσικό φυσικό αέριο στην Ευρώπη μέσω της Τουρκίας. Από τους δύο αγωγούς, ο καθένας με χωρητικότητα 15,75 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων κάτω από τη Μαύρη Θάλασσα, ο ένας εξυπηρετεί τις εγχώριες ανάγκες της Τουρκίας, ενώ ο άλλος χρησιμοποιείται για διέλευση στη Βουλγαρία μέσω του σταθμού Strandzha».
«Μετά την Τουρκία, ο αγωγός, γνωστός ως Βαλκανική διαδρομή, μεταφέρει αέριο μέσω Βουλγαρίας και Σερβίας στην Ουγγαρία. Τόσο η Σερβία όσο και η Ουγγαρία λαμβάνουν επί του παρόντος ρωσικό αέριο μέσω αυτής της διαδρομής. Υπάρχει επίσης μια σύνδεση αγωγού μεταξύ Ουγγαρίας και Σλοβακίας, και εάν η προμήθεια φυσικού αερίου μπορεί να διευθετηθεί μέσω αυτής της διαδρομής, το ρωσικό αέριο μπορεί να διακινηθεί σε όλη την Κεντρική Ευρώπη μέσω της Σλοβακίας», πρόσθεσε.
Η μόνη διαδρομή
Μετά τη διακοπή της ουκρανικής διαμετακόμισης φυσικού αερίου την 1η Ιανουαρίου, η TurkStream παρέμεινε η μόνη διαδρομή φυσικού αερίου από τη Ρωσία προς την Κεντρική Ευρώπη. Ορισμένες χώρες όπως η Αυστρία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία εξακολουθούν να εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από το ρωσικό αέριο και τέτοιες ειδήσεις προκαλούν ανησυχία για την ασφάλεια του εφοδιασμού τους.
Μ.Η.Τ. 242183