Η πραγματική ιστορία πίσω από την φράση «Τσοβόλα, δώστα όλα»

Πρόκειται για μία από τις πλέον χαρακτηριστικές φράσεις που έχει ειπωθεί από πρωθυπουργό προς υπουργό του κατά τη διάρκεια προεκλογικής περιόδου. Στις εκλογές της 18ης Ιουνίου 1989, ο πρωθυπουργός και πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Ανδρέας Παπανδρέου, πραγματοποιεί μια εντυπωσιακή συγκέντρωση στο Περιστέρι, τον μεγαλύτερο πληθυσμιακά δήμο της τότε Β’ Αθηνών. Βλέποντας το πλήθος που είχε συγκεντρωθεί, αναφωνεί προς τον υπουργό Οικονομικών: «Τσοβόλα, δώστα όλα»!

Παρότι έχουν περάσει σχεδόν 36 χρόνια, πολλοί εξακολουθούν να θεωρούν -εσφαλμένα- ότι ο Ανδρέας Παπανδρέου προέτρεπε τον υπουργό του να μοιράσει κρατικά χρήματα στον ελληνικό λαό.

Ο ίδιος ο Δημήτρης Τσοβόλας, σε συνέντευξή του στο One Channel το 2019, είχε ξεκαθαρίσει πως «δεν τα έδωσε όλα», επισημαίνοντας ότι επρόκειτο για «ένα ψεύτικο σύνθημα που δεν είχε σχέση με την οικονομία». Μάλιστα, τη στιγμή που ειπώθηκε η φράση, ο ίδιος δεν βρισκόταν καν στη συγκέντρωση. «Όχι, εγώ δεν ήμουν εκεί, στη συγκέντρωση. Ο κόσμος με αγαπούσε, παρ’ ότι ήμουν οκτώ χρόνια υπουργός Οικονομικών και φώναζε ρυθμικά τ’ όνομα μου από κάτω. Ο Παπανδρέου λοιπόν, που συνήθιζε από πάνω ν’ ανοίγει διάλογο με το πλήθος, είπε αυτή τη φράση, χωρίς να έχει σχέση με τα οικονομικά. Τον θεωρούμε τόσο βλάκα τον μακαρίτη να πει προεκλογικά, από το μπαλκόνι στον υπουργό Οικονομικών του να δώσει χρήματα;» είχε αναφέρει.

Η ίδια εκδοχή είχε επιβεβαιωθεί και από τον Ανδρέα Παπανδρέου σε συνεντεύξεις του. «Πιστεύεις ότι αυτό το είπα πραγματικά; Ωθώντας τον Τσοβόλα να τα δώσει όλα ή ότι… κάνω χιούμορ; Το αντίστοιχο θα ήταν να πω μάλλον στον πρόεδρο της Νέας Δημοκρατίας Κωνσταντίνο Μητσοτάκη… πάρτα όλα» είχε δηλώσει σε δημοσιογράφο που τον είχε ρωτήσει σχετικά.

Επιπλέον, επειδή η Νέα Δημοκρατία αξιοποίησε τη φράση στο πλαίσιο προεκλογικής καμπάνιας, ο Ανδρέας Παπανδρέου είχε διευκρινίσει ότι από το 1985 έως το 1989 ακολούθησε αυστηρή οικονομική πολιτική, σε αντίθεση με την πρώτη του θητεία (1981-1985).

Όπως είχε επισημάνει ο ίδιος, «φαίνεται ότι κάποιοι έχουν χάσει το χιούμορ τους. Θα ήταν γελοίο να παρότρυνα τον υπουργό να τα δώσει όλα (με την έννοια του να μοιράσει αφειδώς κρατικό χρήμα). Το πρώτο εξάμηνο του 1989 οι δημόσιες δαπάνες αυξήθηκαν κατά 15,1% έναντι προβλεπόμενης αύξησης 19,2%. Δηλαδή ο Τσοβόλας, όχι απλώς δεν έδωσε, αλλά ξόδεψε λιγότερα απ’ ό,τι είχε προϋπολογιστεί να ξοδέψει, κατά 4%».