Ξεκινά η μεγάλη μετάβαση: Συμφωνίες και χρηματοδοτήσεις για τα πρώτα projects CCS – Η νέα αγορά CO₂ και το θεσμικό πλαίσιο

Επενδύσεις ύψους 4 δισ. ευρώ ενεργοποιούνται στην Ελλάδα για έργα δέσμευσης και αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα, προσφέροντας λύση σε βιομηχανίες που δεν διαθέτουν τεχνολογικά μέσα άμεσης μείωσης των εκπομπών τους. Η ολοκλήρωση του θεσμικού πλαισίου με το νομοσχέδιο που ψηφίζεται την Πέμπτη στη Βουλή και η πρόσβαση σε ευρωπαϊκή και εθνική χρηματοδότηση ανοίγουν τον δρόμο για την υλοποίηση κρίσιμων ενεργειακών έργων.

Στο πλαίσιο του Industrial Carbon Management Forum που φιλοξενείται στην Αθήνα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την ΕΔΕΥΕΠ, υπεγράφη σήμερα συμφωνία χρηματοδότησης για το έργο αποθήκευσης CO₂ στον Πρίνο, το οποίο αναπτύσσει η EnEarth, θυγατρική της Energean. Μέσω του Connecting Europe Facility, θα διατεθούν 120 εκατ. ευρώ για τη μετατροπή του εξαντλημένου κοιτάσματος σε υπόγεια αποθήκη διοξειδίου του άνθρακα.

Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που παρουσίασε ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Νίκος Ρήγας, το market test θα πραγματοποιηθεί στα μέσα του 2026 και θα ακολουθήσουν γεωτρήσεις για άντληση νερού και εισπίεση του CO₂ στον ταμιευτήρα.

Η αλυσίδα έργων που χτίζει μια νέα ενεργειακή αγορά

Ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΔΕΥΕΠ Αριστοφάνης Στεφάτος παρουσίασε τον συνολικό σχεδιασμό, ο οποίος δεν περιορίζεται μόνο στην υπόγεια αποθήκευση. Προβλέπονται επενδύσεις στη δέσμευση εκπομπών από διυλιστήρια, χημικές βιομηχανίες και μονάδες παραγωγής τσιμέντου, κλάδους όπου η μείωση των ρύπων δεν είναι τεχνικά εφικτή. Στα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία έχουν ήδη ενταχθεί έργα των Τιτάν, Ηρακλής και Motor Oil.

Παράλληλα, το έργο Apollo CO₂ του ΔΕΣΦΑ αναπτύσσει την αλυσίδα μεταφοράς του ρύπου από τις εγκαταστάσεις των βιομηχανιών στη Ρεβυθούσα, όπου θα υγροποιείται και θα φορτώνεται σε πλοία για μεταφορά στον Πρίνο ή σε άλλες υπόγειες αποθήκες.

Το μεγάλο ζητούμενο: Αποθηκευτικοί χώροι

Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Τσάφος υπογράμμισε ότι οι ετήσιες βιομηχανικές εκπομπές στην Ελλάδα, περίπου 10 εκατ. τόνοι, υπερβαίνουν κατά πολύ τις δυνατότητες αποθήκευσης στον Πρίνο. Στην πρώτη φάση η αποθήκη μπορεί να υποδέχεται 1 εκατ. τόνους CO₂ ετησίως, ενώ σε πλήρη ανάπτυξη θα φτάσει τα 2,8 εκατ. τόνους, ποσότητες που δεν επαρκούν για τις ανάγκες της χώρας.

Για τον λόγο αυτό, απαιτείται συνεργασία με τρίτες χώρες. Ήδη έχει υπογραφεί μνημόνιο συνεργασίας με την Αίγυπτο, η οποία διαθέτει αποθηκευτικό δυναμικό που εκτιμάται στα 580 εκατ. τόνους, ανοίγοντας νέους διαδρόμους για τη διαχείριση των εκπομπών.

Μήνυμα για την επόμενη ημέρα της ενεργειακής μετάβασης

Στον χαιρετισμό του προς το συνέδριο, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου ανέδειξε τη σημασία του νομοσχεδίου που θεσπίζει το πλαίσιο λειτουργίας της αγοράς δέσμευσης και αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα. Όπως τόνισε, η Ελλάδα μετασχηματίζεται σε πολυδιάστατο ενεργειακό κόμβο, που πλέον θα περιλαμβάνει και τις δραστηριότητες μεταφοράς CO₂, δίνοντας στις βιομηχανίες ένα νέο, ρεαλιστικό μονοπάτι για την επίτευξη των περιβαλλοντικών τους στόχων.

Η επόμενη φάση της ενεργειακής μετάβασης περνά μέσα από λύσεις που στηρίζουν τη βιομηχανία και προστατεύουν το περιβάλλον. Τα έργα CCS δεν αποτελούν μόνο τεχνολογική πρόκληση, αλλά και μια νέα αγορά που δημιουργεί επενδύσεις, θέσεις εργασίας και διεθνείς συνεργασίες σε έναν στρατηγικά κρίσιμο τομέα.

Διαβάστε επίσης: Energean και EnEarth επενδύουν πάνω από 1 δισ. ευρώ για την αποθήκευση CO₂