«Καμπανάκι» ΙΟΒΕ: Η Ελλάδα δαπανά μόλις το 0,1% του ΑΕΠ για μακροχρόνια φροντίδα, ενώ οι ανάγκες ηλικιωμένων αυξάνονται ραγδαία

Η Ελλάδα κατατάσσεται στις τελευταίες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως προς τη δημόσια δαπάνη για μακροχρόνια φροντίδα, αποτυπώνοντας μια ανησυχητική εικόνα για την υποστήριξη ηλικιωμένων και χρονίως πασχόντων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της νέας έκθεσης του ΙΟΒΕ, οι σχετικές δαπάνες το 2022 ανήλθαν μόλις στο 0,1% του ΑΕΠ, έναντι 1,7% κατά μέσο όρο στην Ε.Ε.-27, τοποθετώντας τη χώρα στη δεύτερη χαμηλότερη θέση μεταξύ των κρατών-μελών.

Η Ελλάδα «παραμελεί» τη μακροχρόνια φροντίδα

Η μελέτη αναδεικνύει μια εκτεταμένη κοινωνική ανεπάρκεια: η χώρα μας παραμένει χωρίς ουσιαστική δημόσια υποστήριξη σε ανθρώπους που χρειάζονται συνεχή φροντίδα λόγω γήρατος, αναπηρίας ή ανίατης ασθένειας. Παρά τη ραγδαία γήρανση του πληθυσμού, το ελληνικό σύστημα πρόνοιας στηρίζεται ακόμη κυρίως στην οικογένεια και την Εκκλησία, σε αντίθεση με τις σκανδιναβικές χώρες, όπου η μακροχρόνια φροντίδα παρέχεται σχεδόν αποκλειστικά από το κράτος.

Η κοινωνική πίεση για ενίσχυση των δαπανών είναι συντριπτική: σύμφωνα με την έρευνα του ΙΟΒΕ, το 92% των Ελλήνων –το υψηλότερο ποσοστό στην Ε.Ε.– ζητά σημαντική αύξηση της κρατικής χρηματοδότησης για τη μακροχρόνια φροντίδα.

Δυσοίωνες προβλέψεις και δημογραφικός κίνδυνος

Οι προβλέψεις της Ε.Ε. για τις επόμενες δεκαετίες είναι εξαιρετικά ανησυχητικές. Οι δημόσιες δαπάνες στην Ελλάδα αναμένεται να αυξηθούν ελάχιστα ή και καθόλου έως το 2070, την ώρα που οι ανάγκες θα πολλαπλασιαστούν. Το ποσοστό των πολιτών άνω των 80 ετών προβλέπεται να διπλασιαστεί, από 8% το 2022 σε 16% το 2070.

Αν συνυπολογιστούν η μείωση της άτυπης φροντίδας λόγω των αλλαγών στη σύνθεση των νοικοκυριών και η αυξημένη συμμετοχή των γυναικών στην αγορά εργασίας, η ανάγκη για δημόσιες δομές φροντίδας καθίσταται πλέον επιτακτική.

Οικονομικά και κοινωνικά οφέλη από την επένδυση

Το ΙΟΒΕ τονίζει ότι η ενίσχυση της μακροχρόνιας φροντίδας δεν αποτελεί απλώς κοινωνική υποχρέωση, αλλά και παραγωγική επένδυση. Η αύξηση των σχετικών δαπανών θα μπορούσε να συμβάλει στη δημιουργία θέσεων εργασίας, στην ενίσχυση της ισότητας των φύλων, στη μείωση της εξάρτησης από ανεπίσημη φροντίδα και στην ανάπτυξη της περιφέρειας μέσω νέων υπηρεσιών και δομών.

Τι περιλαμβάνει η μακροχρόνια φροντίδα

Η μακροχρόνια φροντίδα αφορά την παροχή υπηρεσιών υγείας και καθημερινής υποστήριξης σε άτομα που δεν μπορούν να αυτοεξυπηρετηθούν για μεγάλο χρονικό διάστημα. Περιλαμβάνει ιδρυματική φροντίδα (όπως γηροκομεία και μονάδες αποκατάστασης), κατ’ οίκον φροντίδα, υπηρεσίες νοσηλευτών, κοινωνικών λειτουργών και προσωπικών βοηθών, καθώς και φαρμακευτικές και νοσηλευτικές δαπάνες.

Η έκθεση υπογραμμίζει ότι χωρίς άμεσες παρεμβάσεις, η Ελλάδα κινδυνεύει να μετατραπεί σε ουραγό κοινωνικής προστασίας, αφήνοντας τους πιο ευάλωτους πολίτες της χωρίς συστηματική μέριμνα.

Διαβάστε επίσης: Η ΤτΕ κρούει τον κώδωνα του κινδύνου: Το δημογραφικό απειλεί την ανάπτυξη και το ασφαλιστικό