Η Ευρώπη και η Ουκρανία παρουσιάζουν την αντιπρότασή τους στο σχέδιο Τραμπ, απαιτώντας εκεχειρία και ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας

Η αντιπρόταση που διαμορφώνουν η Ουκρανία και οι Ευρωπαίοι εταίροι της έρχεται ως άμεση απάντηση στο αμερικανικό σχέδιο των 28 σημείων και αναμένεται να παρουσιαστεί στις ΗΠΑ από Ευρωπαίους αξιωματούχους που βρίσκονται ήδη στην Ελβετία. Σύμφωνα με πληροφορίες του Bloomberg, ο κοινός ευρωπαϊκός και ουκρανικός άξονας επιδιώκει να ανατρέψει τον πυρήνα της πρότασης Τραμπ, θέτοντας ως απόλυτη προτεραιότητα την άμεση εκεχειρία πριν οποιαδήποτε συζήτηση περί ανταλλαγής εδαφών.

Πηγές με γνώση των συνομιλιών αναφέρουν ότι η αντιπρόταση θα επιμείνει πως διαπραγματεύσεις με τη Ρωσία γύρω από τα σύνορα και τις εδαφικές διαρρυθμίσεις μπορούν να ξεκινήσουν μόνο όταν σταματήσουν οι εχθροπραξίες κατά μήκος της τρέχουσας γραμμής του μετώπου. Πρόκειται για έναν όρο που ευθυγραμμίζεται με τη θέση του Κιέβου περί διασφάλισης ότι η Μόσχα δεν θα αξιοποιήσει τον χρόνο των συνομιλιών για επιπλέον στρατιωτικά κέρδη.

Οι απαιτήσεις για εγγυήσεις και το ζήτημα των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων

Κεντρικό μέρος της αντιπρότασης αποτελεί η απαίτηση Κιέβου και Ευρωπαίων για ισχυρές αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας, αντίστοιχες της ρήτρας συλλογικής άμυνας του Άρθρου 5 του ΝΑΤΟ. Η Ουκρανία θεωρεί ότι χωρίς μια τέτοια ασφαλιστική δικλείδα, οποιαδήποτε συμφωνία θα παραμείνει ευάλωτη σε μελλοντική επιθετικότητα.

Παράλληλα, ζητείται η αξιοποίηση των δεσμευμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων για την ανοικοδόμηση της χώρας και την αποζημίωση των θυμάτων του πολέμου. Η πρόταση προβλέπει ότι τα περιουσιακά στοιχεία θα παραμείνουν παγωμένα έως ότου η Μόσχα συμφωνήσει να αναλάβει το κόστος των ζημιών που προκάλεσε, ενώ μέρος των πόρων αυτών θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να αποζημιωθούν οι ΗΠΑ για τις εγγυήσεις που θα παρέχουν.

Την ίδια ώρα, οι κυρώσεις σε βάρος της Ρωσίας θα μπορούσαν να αρχίσουν να αίρονται σταδιακά μόνο αν το Κρεμλίνο συμμορφωθεί πλήρως με τους όρους της συμφωνίας, ανοίγοντας τον δρόμο για μια προοδευτική επανένταξη της ρωσικής οικονομίας στο διεθνές σύστημα.

Η απόρριψη των «κόκκινων γραμμών» της Μόσχας

Η ευρωπαϊκή αντιπρόταση απορρίπτει κατηγορηματικά το αίτημα της Ρωσίας για παραχώρηση εδαφών της ανατολικής Ουκρανίας που εξακολουθούν να τελούν υπό τον έλεγχο του Κιέβου. Ευρωπαίοι ηγέτες, από κοινού με μέλη των G7 όπως ο Καναδάς και η Ιαπωνία, απέρριψαν δημοσίως την ιδέα παραχωρήσεων ή μείωσης της ουκρανικής στρατιωτικής ισχύος στη δήλωση που εξέδωσαν στο περιθώριο της G20 στη Νότια Αφρική.

Πάντως, πηγές που μίλησαν στο Bloomberg δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο διαπραγμάτευσης για υψηλότερο ανώτατο όριο στρατιωτικών δυνάμεων, επισημαίνοντας ότι η Ουκρανία έχει δηλώσει πως χρειάζεται στρατό τουλάχιστον 800.000 ανδρών ακόμη και σε περίοδο ειρήνης.

Τι αποδέχεται το Κίεβο από το σχέδιο Τραμπ

Παρά τις σοβαρές ενστάσεις, αρκετές προβλέψεις του αμερικανικού σχεδίου θεωρούνται αποδεκτές από την ουκρανική πλευρά. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται η επιστροφή όλων των ομήρων, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών, η πρόβλεψη για επανένωση οικογενειών και η ένταξη ειδικών μέτρων για την ανακούφιση των θυμάτων του πολέμου.

Ωστόσο, ιδιαίτερη αντίδραση έχει προκαλέσει ο όρος που θέτει η αμερικανική πρόταση σχετικά με το Ντονέτσκ. Σύμφωνα με το σχέδιο, η Ουκρανία θα πρέπει να αποσύρει τα στρατεύματά της και η περιοχή να μετατραπεί σε ουδέτερη, αποστρατιωτικοποιημένη ζώνη με διεθνή αναγνώριση ως ρωσική. Πρόκειται για θέση που η ευρωπαϊκή πλευρά θεωρεί μη αποδεκτή.

Η επόμενη ημέρα των διαβουλεύσεων

Σήμερα στη Γενεύη οι σύμβουλοι εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ, της Ουκρανίας και της Ευρώπης επιχειρούν να γεφυρώσουν τις διαφορές και να εξετάσουν τις πιθανότητες ενός κοινού πλαισίου συμφωνίας. Το ενδεχόμενο να παρακολουθείται οποιαδήποτε μελλοντική συμφωνία από ένα ειρηνευτικό συμβούλιο υπό την προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ, όπως προβλέπει το αμερικανικό σχέδιο, παραμένει επίσης αντικείμενο συζήτησης.

Οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται σε ένα περιβάλλον έντονης γεωπολιτικής πίεσης, με την Ευρώπη να επιχειρεί να οριοθετήσει μια πιο ανεξάρτητη γραμμή και την Ουκρανία να διεκδικεί ισχυρές εγγυήσεις για την ασφάλεια και το μέλλον της εδαφικής της ακεραιότητας.

Διαβάστε επίσης: Τραμπ κατά πάντων: «Αχάριστος ο Ζελένσκι» – Το παρασκήνιο των συνομιλιών στη Γενεύη