Το εμπορικό έλλειμμα συρρικνώνεται, αλλά οι εξαγωγές ψάχνουν στήριξη

Το εμπορικό έλλειμμα μειώθηκε κατά 6,9% στο 11μηνο του 2025, κυρίως λόγω πτώσης των εισαγωγών, ενώ οι εξαγωγές εκτός καυσίμων πιέζονται

Σημαντική μείωση κατέγραψε το έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου το ενδεκάμηνο Ιανουαρίου–Νοεμβρίου 2025, επιβεβαιώνοντας ότι οι διεθνείς τιμές και κυρίως η ενέργεια εξακολουθούν να καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τη θέση της ελληνικής οικονομίας στο διεθνές εμπόριο. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το εμπορικό έλλειμμα διαμορφώθηκε στα 29,9 δισ. ευρώ, μειωμένο κατά 6,9% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024, όταν είχε ανέλθει σε 32,12 δισ. ευρώ.

Η βελτίωση αυτή δεν προήλθε από ισχυρότερες εξαγωγικές επιδόσεις, αλλά κυρίως από τη μείωση των εισαγωγών, οι οποίες επηρεάστηκαν έντονα από την πτώση της αξίας των ενεργειακών προϊόντων.

Ο Νοέμβριος έδωσε τον τόνο

Σε μηνιαία βάση, τον Νοέμβριο του 2025, η αξία των εισαγωγών ανήλθε σε 6,87 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας μείωση 6,6% σε σχέση με τον Νοέμβριο του 2024. Ακόμη και αν αφαιρεθούν τα πετρελαιοειδή και τα πλοία, η πτώση παραμένει κοντά στο 4,4%, δείχνοντας ότι η συγκράτηση των εισαγωγών δεν περιορίζεται μόνο στην ενέργεια, αλλά αντανακλά και πιο γενικές τάσεις στη ζήτηση.

Στην αντίπερα όχθη, οι εξαγωγές αυξήθηκαν οριακά κατά 0,4% και έφτασαν τα 4,07 δισ. ευρώ. Η εικόνα αυτή όμως αλλάζει αισθητά αν αφαιρεθούν τα πετρελαιοειδή, καθώς τότε καταγράφεται μείωση της τάξης του 5,4%, στοιχείο που υποδηλώνει ότι μεγάλο μέρος της αντοχής των εξαγωγών στηρίζεται ακόμη σε ενεργειακά προϊόντα.

Το αποτέλεσμα ήταν το έλλειμμα του Νοεμβρίου να περιοριστεί στα 2,8 δισ. ευρώ, μειωμένο κατά 15,1% σε σχέση με τον ίδιο μήνα του 2024, βελτίωση που όμως δεν συνοδεύτηκε από ουσιαστική ενίσχυση της εξωστρέφειας.

Τι δείχνει το 11άμηνο

Σε επίπεδο ενδεκαμήνου, οι συνολικές εισαγωγές ανήλθαν στα 74,4 δισ. ευρώ, καταγράφοντας πτώση 4,7% σε σχέση με το 2024. Αν όμως αφαιρεθούν τα πετρελαιοειδή, τότε οι εισαγωγές αυξάνονται κατά 1,6%, γεγονός που δείχνει ότι η πραγματική εγχώρια ζήτηση για προϊόντα και πρώτες ύλες παραμένει ανθεκτική.

Οι εξαγωγές στο ίδιο διάστημα διαμορφώθηκαν στα 44,48 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 3,1%. Ωστόσο, χωρίς τα πετρελαιοειδή και τα πλοία, οι εξαγωγές εμφανίζουν αύξηση 2,3%, στοιχείο που αποκαλύπτει ότι οι ελληνικές επιχειρήσεις εξακολουθούν να κερδίζουν έδαφος σε επιμέρους αγορές και προϊόντα, παρά το δυσμενές διεθνές περιβάλλον.

Αυτή η διττή εικόνα αποτυπώνεται και στο εμπορικό έλλειμμα. Συνολικά μειώνεται, αλλά αν εξαιρεθούν τα καύσιμα, το έλλειμμα αυξάνεται ελαφρά, δείχνοντας ότι η διαρθρωτική αδυναμία του εμπορικού ισοζυγίου παραμένει.

Ενέργεια και καύσιμα αλλάζουν τους συσχετισμούς

Η πορεία των τιμών του πετρελαίου και των ενεργειακών προϊόντων αποδεικνύεται και πάλι καθοριστική. Η πτώση της αξίας των εισαγωγών καυσίμων βελτίωσε την αριθμητική εικόνα του ισοζυγίου, αλλά ταυτόχρονα αποκρύπτει την πραγματική δυναμική των ελληνικών εξαγωγών αγαθών.

Το γεγονός ότι χωρίς τα πετρελαιοειδή οι εισαγωγές αυξάνονται και οι εξαγωγές κινούνται ανοδικά δείχνει ότι η οικονομία εξακολουθεί να βασίζεται σε μια εύθραυστη ισορροπία, όπου οι διεθνείς τιμές μπορούν να μεταβάλλουν γρήγορα την εικόνα.

Ένα ισοζύγιο με αστερίσκους

Η μείωση του εμπορικού ελλείμματος αποτελεί θετική εξέλιξη, αλλά δεν συνιστά ακόμη διαρθρωτική βελτίωση. Η εξάρτηση από τα καύσιμα και οι διακυμάνσεις στις διεθνείς τιμές συνεχίζουν να καθορίζουν την εικόνα περισσότερο από την πραγματική ανταγωνιστικότητα των ελληνικών προϊόντων.

Για να αποκτήσει πιο σταθερή βάση το εμπορικό ισοζύγιο, θα απαιτηθεί ενίσχυση των εξαγωγών εκτός ενέργειας, μεγαλύτερη διαφοροποίηση προϊόντων και βαθύτερη διείσδυση σε αγορές υψηλής προστιθέμενης αξίας. Μέχρι τότε, κάθε βελτίωση θα συνοδεύεται από τον ίδιο αστερίσκο.

Διαβάστε επίσης; Σημαντική ανάσα στο εμπορικό έλλειμμα: Μείωση 18,4% τον Οκτώβριο