Σε λειτουργία το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων της Τράπεζας της Ελλάδος (ΚΜΠ): Τι περιλαμβάνει, ποιος έχει πρόσβαση, ποια δάνεια καταγράφονται

Η Τράπεζα της Ελλάδος ανακοίνωσε την έναρξη λειτουργίας του Κεντρικού Μητρώου Πιστώσεων (ΚΜΠ), ενός νέου ψηφιακού συστήματος συγκέντρωσης και διαχείρισης πιστωτικών δεδομένων, το οποίο φιλοδοξεί να αλλάξει το τοπίο στην αξιολόγηση δανειοληπτών και στην εποπτεία του χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Το ΚΜΠ είναι ήδη διαθέσιμο ηλεκτρονικά στην πλατφόρμα ccr.bankofgreece.gr, προσφέροντας για πρώτη φορά στους πολίτες τη δυνατότητα να αποκτούν δωρεάν και συγκεντρωτικά εικόνα της πιστωτικής τους κατάστασης μέσω έκδοσης Πιστωτικής Έκθεσης, αλλά και να υποβάλλουν χωρίς κόστος αίτηση αμφισβήτησης, σε περίπτωση που εντοπίσουν λανθασμένα στοιχεία.

Η λειτουργία του μητρώου δεν περιορίζεται σε έναν τεχνικό εκσυγχρονισμό. Αντίθετα, αποτελεί κεντρικό κρίκο σε ένα ευρύτερο πλέγμα παρεμβάσεων για την ενίσχυση της χρηματοδότησης της πραγματικής οικονομίας, την πιο ορθολογική διαχείριση πιστωτικού κινδύνου και τη θωράκιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, σε μια συγκυρία όπου η ποιότητα των δεδομένων έχει μετατραπεί σε κρίσιμο παράγοντα για τις αποφάσεις τραπεζών και επενδυτών.

Τι είναι το ΚΜΠ και τι «βλέπει»

Σύμφωνα με την ΤτΕ, το ΚΜΠ αποτελεί ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα στο οποίο συλλέγονται και αποθηκεύονται σε αναλυτική βάση δεδομένα που αφορούν:

• το ιστορικό πληρωμών,
• τις παρεχόμενες εξασφαλίσεις,
• και κάθε άλλη πληροφορία που συνδέεται με κάθε μορφής πίστωση προς φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Η κάλυψη είναι ιδιαίτερα ευρεία, καθώς στο μητρώο εντάσσονται τόσο οι φορείς που έχουν έδρα στην Ελλάδα όσο και τα υποκαταστήματα αλλοδαπών πιστωτικών ή χρηματοδοτικών ιδρυμάτων που λειτουργούν στη χώρα.

Το πεδίο των πιστώσεων που παρακολουθούνται περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, στεγαστικά, καταναλωτικά και επιχειρηματικά δάνεια, χρηματοδοτικές μισθώσεις (leasing), factoring, καθώς και το σύνολο των εξασφαλίσεων που συνδέονται με τις συγκεκριμένες συμβάσεις.

Δωρεάν Πιστωτική Έκθεση για κάθε οφειλέτη

Κομβικό στοιχείο της νέας υπηρεσίας είναι ότι κάθε οφειλέτης μπορεί να κάνει επισκόπηση της πιστωτικής του κατάστασης και να λάβει Πιστωτική Έκθεση χωρίς οικονομική επιβάρυνση, αφού προηγουμένως υποβάλει ηλεκτρονική αίτηση.

Ακόμη πιο κρίσιμο για την αξιοπιστία του συστήματος είναι το δεύτερο βήμα: ο πολίτης μπορεί, εάν το επιθυμεί, να υποβάλει ηλεκτρονικά και δωρεάν αίτηση αμφισβήτησης των στοιχείων που περιλαμβάνονται στην έκθεση. Η διόρθωση πραγματοποιείται στη συνέχεια από τον πιστωτή που υπέβαλε τα δεδομένα, ενώ η ΤτΕ διατηρεί ρόλο εποπτείας της ορθότητας της υποβολής.

«Δεν είναι Τειρεσίας», τι διευκρινίζει η ΤτΕ

Με δεδομένες τις εύλογες απορίες που προκύπτουν, η ΤτΕ έσπευσε να τοποθετηθεί με σαφείς απαντήσεις σε ερωτήματα που ήδη έχουν τεθεί στη δημόσια συζήτηση.

Κατ’ αρχάς, ξεκαθαρίζει ότι το ΚΜΠ δεν βαθμολογεί πολίτες, δεν εκδίδει score και δεν αξιολογεί συναλλακτική συμπεριφορά. Τηρεί μόνο τα στοιχεία που αναγγέλλουν οι πιστωτές.

Παράλληλα, απορρίπτει ρητά την άποψη ότι πρόκειται για έναν «νέο Τειρεσία». Όπως επισημαίνει, το ΚΜΠ δεν είναι ιδιωτικό πιστωτικό γραφείο όπως η ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ Α.Ε., δεν παρέχει ειδοποιήσεις, αξιολογήσεις ή αποφάσεις. Αντίθετα, λειτουργεί ως θεσμική βάση δεδομένων, ενώ η πληροφόρηση προς πολίτες παρέχεται δωρεάν.

Η πρόσβαση στα στοιχεία, σύμφωνα με την ΤτΕ, περιορίζεται σε σαφώς ορισμένο πλαίσιο: πρόσβαση έχει μόνο ο ίδιος ο πολίτης και ο πιστωτής του, βάσει νόμιμου σκοπού, ενώ πρόσβαση μπορούν να έχουν επίσης συγκεκριμένοι οργανισμοί του Δημοσίου για σκοπούς αρμοδιοτήτων, καθώς και η ΤτΕ και η ΕΚΤ στο μέτρο που απαιτείται για εποπτεία, νομισματική πολιτική και στατιστικές ανάγκες.

Ποια δάνεια «μπαίνουν» στο μητρώο και ποια όχι

Το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων συλλέγει δεδομένα σε μηνιαία βάση, αλλά δεν καλύπτει το σύνολο των πιστώσεων ανεξαιρέτως.

Για φυσικά πρόσωπα και ατομικές επιχειρήσεις καταγράφονται πιστώσεις ίσες ή άνω των 2.000 ευρώ (ανά πιστωτή και ανά οφειλέτη). Για νομικά πρόσωπα το όριο είναι 5.000 ευρώ (ανά πιστωτή και ανά οφειλέτη).

Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι μικρότερες οφειλές – όπως μια πιστωτική κάρτα με υπόλοιπο 1.800 ευρώ – δεν εμφανίζονται, καθώς δεν αναγγέλλονται στο ΚΜΠ.

Γιατί δεν ταυτίζονται πάντα τα στοιχεία με το web banking

Ένα από τα πιο «ύπουλα» σημεία που μπορεί να δημιουργήσει παρανοήσεις είναι η χρονική υστέρηση ενημέρωσης.

Τα στοιχεία γίνονται διαθέσιμα 25 εργάσιμες ημέρες μετά το τέλος του μήνα αναφοράς. Αυτό συνεπάγεται ότι η Πιστωτική Έκθεση ενδέχεται να μην αποτυπώνει απολύτως την τρέχουσα εικόνα του οφειλέτη τη στιγμή της έκδοσης, ειδικά όταν υπάρχουν πρόσφατες πληρωμές ή μεταβολές.

Η ΤτΕ δίνει χαρακτηριστικά παραδείγματα: στοιχεία με ημερομηνία αναφοράς 30 Νοεμβρίου 2025 είναι ήδη διαθέσιμα, ενώ τα δεδομένα 31 Δεκεμβρίου 2025 θα εμφανιστούν μετά τις 6 Φεβρουαρίου 2026.

Ποιοι υποχρεούνται να στέλνουν στοιχεία

Η αρχιτεκτονική του μητρώου βασίζεται στην υποχρεωτική συμμετοχή ενός μεγάλου φάσματος πιστωτών και χρηματοδοτικών οργανισμών. Μεταξύ των κατηγοριών που υποχρεούνται να παρέχουν δεδομένα περιλαμβάνονται:

• πιστωτικά ιδρύματα,
• υποκαταστήματα ξένων τραπεζών στην Ελλάδα,
• εταιρείες factoring,
• εταιρείες leasing,
• εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις,
• ιδρύματα υπό εκκαθάριση,
• και λοιπά χρηματοδοτικά ιδρύματα.

Παράλληλα, τα βασικά στοιχεία ταυτοποίησης και οι γενικές πληροφορίες των οφειλετών διασταυρώνονται με δεδομένα από κρατικούς φορείς, όπως η ΑΑΔΕ, το ΓΕΜΗ και η ΔΥΠΑ, ενισχύοντας τη θεσμική αξιοπιστία της βάσης και μειώνοντας τον κίνδυνο σφαλμάτων ή διπλών εγγραφών.

Ο ρόλος της Τράπεζας της Ελλάδος και η ευρωπαϊκή διάσταση

Η Τράπεζα της Ελλάδος, ως κεντρική τράπεζα της χώρας, έχει βάσει νόμου τον ρόλο του φορέα σχεδιασμού, ανάπτυξης και διαχείρισης του ΚΜΠ και είναι ο υπεύθυνος επεξεργασίας των δεδομένων.

Το έργο υλοποιήθηκε από την ίδια την ΤτΕ και συγχρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του Next Generation EU, στο πλαίσιο δράσεων που στοχεύουν στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος και της ικανότητάς του να χρηματοδοτεί την πραγματική οικονομία.

Σε επίπεδο ευρωπαϊκής λειτουργίας, η ΤτΕ υπογραμμίζει ότι το ΚΜΠ υπηρετεί και σκοπούς του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών, ενώ οι υπηρεσίες του χρησιμοποιούνται και από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στο μέτρο που απαιτείται για εποπτεία, νομισματική πολιτική και στατιστική πληροφόρηση.

Γιατί έχει σημασία τώρα: Το «δεύτερο επίπεδο» της τραπεζικής αξιολόγησης

Αν και η ΤτΕ διευκρινίζει ότι δεν εμπλέκεται στην έγκριση δανείων, το ΚΜΠ ενισχύει σημαντικά το πληροφοριακό οπλοστάσιο των τραπεζών. Οι πιστωτές, με πρόσβαση σε πιο πλήρη και ποιοτικά δεδομένα, μπορούν να βελτιώσουν τον τρόπο που αποτιμούν τον πιστωτικό κίνδυνο και να λαμβάνουν πιο τεκμηριωμένες αποφάσεις για νέες χρηματοδοτήσεις.

Σε πιο πρακτικούς όρους, η ύπαρξη ενός τέτοιου μητρώου λειτουργεί ως μηχανισμός πρόληψης υπερχρέωσης και αποτυπώνει καλύτερα τις συνολικές υποχρεώσεις, κάτι που επηρεάζει τόσο την αξιολόγηση των νέων δανείων όσο και την ποιότητα των υφιστάμενων χαρτοφυλακίων.

Η ΤτΕ, πάντως, επιδιώκει να κρατήσει τη συζήτηση σε θεσμική βάση: το ΚΜΠ δεν «τιμωρεί» και δεν «βαθμολογεί» κανέναν. Παρέχει δεδομένα, τα οποία μπορούν να λειτουργήσουν θετικά για όποιον θέλει να αποδείξει συνέπεια και καθαρή εικόνα υποχρεώσεων, αλλά και αποκαλυπτικά όταν η πραγματική επιβάρυνση είναι μεγαλύτερη από ό,τι φαίνεται σε μεμονωμένες τραπεζικές σχέσεις.

Το έργο συνεχίζεται

Η ΤτΕ σημειώνει ότι το έργο του ΚΜΠ βρίσκεται σε διαρκή εξέλιξη. Στο επόμενο διάστημα εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί η υποβολή δεδομένων από εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων ή οφειλών προς πιστωτικά ιδρύματα που είναι υπό εκκαθάριση, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο τη συνολική κάλυψη.

Ταυτόχρονα, η λειτουργία του μητρώου πραγματοποιείται -όπως αναφέρεται- υπό συνθήκες που διασφαλίζουν ακεραιότητα, εμπιστευτικότητα και διαθεσιμότητα, σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο προστασίας προσωπικών δεδομένων και τα ευρωπαϊκά πρωτόκολλα ασφάλειας.