Ο Τραμπ παρατείνει το τελεσίγραφο στο Ιράν για το Ορμούζ, ενώ ο πόλεμος κλιμακώνεται. Φόβοι για παγκόσμιο οικονομικό σοκ
Σε μια κίνηση που αποτυπώνει την εύθραυστη ισορροπία ανάμεσα σε στρατιωτική κλιμάκωση και διπλωματική διαχείριση, ο Ντόναλντ Τραμπ αποφάσισε να παρατείνει για ακόμη έξι ημέρες το τελεσίγραφό του προς την Τεχεράνη, διατηρώντας στο τραπέζι την απειλή πλήγματος σε κρίσιμες ενεργειακές υποδομές.
Η Ουάσιγκτον θέτει ως κεντρικό ζητούμενο την πλήρη αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ, έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους στον κόσμο. Το μήνυμα είναι σαφές: χωρίς ελεύθερη διέλευση δεξαμενόπλοιων, η απάντηση θα είναι στρατιωτική και στοχευμένη σε ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Παρά τη σκληρή ρητορική, ο Αμερικανός πρόεδρος επιχειρεί να διατηρήσει ανοιχτό το παράθυρο διαπραγμάτευσης, υποστηρίζοντας ότι οι επαφές με την ιρανική πλευρά εξελίσσονται θετικά. Η πραγματικότητα, ωστόσο, δείχνει πιο σύνθετη, με την Τεχεράνη να απορρίπτει τον χαρακτηρισμό «συνομιλίες» και να απαντά μέσω ενδιάμεσων διαύλων, θέτοντας τους δικούς της όρους για κατάπαυση του πυρός.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας Μάρκο Ρούμπιο μεταβαίνει στην Ευρώπη, επιχειρώντας να οικοδομήσει διεθνή συναίνεση για την προστασία των θαλάσσιων ενεργειακών ροών, σε μια συγκυρία που η αστάθεια απειλεί να μετατραπεί σε συστημικό κίνδυνο.
Ενώ, σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal που επικαλείται πηγές της στο υπουργείο Πολέμου των ΗΠΑ, το αμερικανικό Πεντάγωνο φέρεται να καταρτίζει σχεδιασμούς για την ανάπτυξη 10.000 επιπλέον μελών των χερσαίων δυνάμεων των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, για να δώσει στον αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ περαιτέρω «επιλογές», παρότι ο ρεπουμπλικάνος μιλά περί διαπραγματεύσεων με το Ιράν σε εξέλιξη.
Πόλεμος σε πολλαπλά μέτωπα – Κλιμάκωση χωρίς ορατή έξοδο
Καθώς η σύγκρουση εισέρχεται στον δεύτερο μήνα, η γεωπολιτική ένταση κλιμακώνεται σε πολλαπλά επίπεδα. Η σύρραξη που ξεκίνησε στα τέλη Φεβρουαρίου έχει πλέον επεκταθεί σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, με το Ισραήλ να εντείνει τις επιχειρήσεις του και να πλήττει ταυτόχρονα στόχους στην Τεχεράνη και τη Βηρυτός.
Οι ισραηλινές επιθέσεις, που στοχεύουν στρατιωτικές και ενεργειακές υποδομές, συνοδεύονται από ιρανικά αντίποινα με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, επιτείνοντας τον κίνδυνο γενικευμένης ανάφλεξης.
Ο Λίβανος, που ενεπλάκη ενεργά στις αρχές Μαρτίου μέσω της Χεζμπολά, καταγράφει ήδη βαρύ απολογισμό σε ανθρώπινες απώλειες και εκτοπισμούς, ενώ η εσωτερική πίεση στο Ισραήλ αυξάνεται. Η πολιτική και στρατιωτική ηγεσία βρίσκεται αντιμέτωπη με αμφισβητήσεις για τη στρατηγική των ταυτόχρονων μετώπων, καθώς αναγνωρίζεται η ανάγκη για ενίσχυση δυνάμεων και πόρων.
Πετρέλαιο, αγορές και παγκόσμιο ρίσκο – Το Ορμούζ ως «ρυθμιστής» της κρίσης
Η παράταση του τελεσιγράφου λειτούργησε προσωρινά ως παράγοντας αποκλιμάκωσης στις αγορές ενέργειας, με το Brent να υποχωρεί ελαφρώς, παραμένοντας ωστόσο σε επίπεδα άνω των 100 δολαρίων και σημαντικά υψηλότερα από την προπολεμική περίοδο.
Η διατήρηση μερικής ροής -με περιορισμένο αριθμό πλοίων να διέρχεται καθημερινά από το Ορμούζ- δεν επαρκεί για να καθησυχάσει τις αγορές. Αντίθετα, ενισχύει το σενάριο μιας «ελεγχόμενης αστάθειας», όπου η ενεργειακή προσφορά παραμένει ευάλωτη σε πολιτικές και στρατιωτικές αποφάσεις.
Το βασικό διακύβευμα πλέον δεν είναι μόνο η εξέλιξη του πολέμου, αλλά η διάρκειά του. Όσο η κρίση παρατείνεται, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος για παγκόσμιο ενεργειακό σοκ, επιτάχυνση του πληθωρισμού και επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας.
Η στάση της Ουάσιγκτον, που κινείται μεταξύ απειλής και διαπραγμάτευσης, αποτυπώνει την προσπάθεια ελέγχου ενός εξαιρετικά ασταθούς γεωπολιτικού περιβάλλοντος. Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι αν το Ορμούζ θα συνεχίσει να λειτουργεί ως «βαλβίδα εκτόνωσης» ή θα μετατραπεί στο επίκεντρο μιας ευρύτερης ενεργειακής σύγκρουσης.
Διαβάστε επίσης;
Σε θέση ισχύος οι ΗΠΑ: Ο Τραμπ «παγώνει» προς το παρόν τη συμφωνία με το Ιράν
Tasnim: Το Ιράν απάντησε επίσημα στο σχέδιο των 15 σημείων των ΗΠΑ
Μ.Η.Τ. 242183