Η πλατφόρμα STEP της ΕΕ ενεργοποιεί πάνω από 29 δισ. για τεχνολογία, ενέργεια και άμυνα, αλλάζοντας το μοντέλο χρηματοδότησης
Σε μια περίοδο που η Ευρώπη αναζητά επειγόντως νέα εργαλεία για να ενισχύσει την τεχνολογική της κυριαρχία και να περιορίσει την εξάρτηση από τρίτες δυνάμεις, η Ευρωπαϊκή Ένωση ενεργοποιεί ένα από τα πιο φιλόδοξα χρηματοδοτικά σχήματα των τελευταίων ετών. Η πλατφόρμα STEP καταγράφει ήδη κινητοποίηση άνω των 29 δισ. ευρώ μέσα σε μόλις δύο χρόνια, σηματοδοτώντας μια νέα εποχή για την ευρωπαϊκή βιομηχανική πολιτική.
Το μήνυμα είναι σαφές: η Ευρώπη επιχειρεί να «τρέξει» ταχύτερα σε τομείς αιχμής, επενδύοντας μαζικά σε τεχνολογίες που θα καθορίσουν την οικονομική ισχύ της επόμενης δεκαετίας.
29 δισ. ευρώ σε 24 μήνες – Η μεγάλη ανακατεύθυνση πόρων
Η STEP, που δημιουργήθηκε τον Μάρτιο του 2024, δεν βασίζεται σε νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, αλλά σε μια επιθετική ανακατεύθυνση υφιστάμενων πόρων της ΕΕ. Μέσα από αυτό το μοντέλο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιχειρεί να ξεπεράσει τη γραφειοκρατική αδράνεια και να διοχετεύσει κεφάλαια εκεί όπου υπάρχει στρατηγική ανάγκη.
Περίπου 14 δισ. ευρώ προέρχονται από κεντρικά ευρωπαϊκά προγράμματα, όπως το Ταμείο Καινοτομίας, το «Ψηφιακή Ευρώπη» και το «Ορίζων Ευρώπη», ενώ επιπλέον 15 δισ. ευρώ κατευθύνονται από τα κράτη-μέλη και τα ταμεία συνοχής. Σημαντική είναι και η συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων, που λειτουργούν ως πολλαπλασιαστής των δημόσιων πόρων.
Ο αρμόδιος Επίτροπος Piotr Serafin είχε πρόσφατα επαφές με φορείς της αγοράς, επιχειρώντας να αποτυπώσει την πραγματική αποτελεσματικότητα του μηχανισμού, σε μια συγκυρία όπου η απορρόφηση κονδυλίων αποτελεί κρίσιμο ζητούμενο.
Τεχνολογία, ενέργεια και άμυνα – Οι τέσσερις πυλώνες ισχύος
Η φιλοσοφία της STEP εστιάζει σε τέσσερις στρατηγικούς τομείς: ψηφιακή τεχνολογία, καθαρές ενεργειακές λύσεις, βιοτεχνολογία και άμυνα. Πρόκειται για πεδία που δεν αφορούν μόνο την ανάπτυξη, αλλά και την ίδια την αυτονομία της Ευρώπης σε ένα όλο και πιο ανταγωνιστικό διεθνές περιβάλλον.
Η συγκέντρωση περισσότερων από 220 προσκλήσεων χρηματοδότησης σε μια ενιαία πλατφόρμα αποτελεί κομβικό εργαλείο για επιχειρήσεις και επενδυτές, ενώ η ανάπτυξη εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης αναμένεται να επιταχύνει περαιτέρω την πρόσβαση στα διαθέσιμα κεφάλαια.
Η Ευρώπη επιχειρεί έτσι να περάσει από τη διάσπαση πόρων σε ένα πιο συγκεντρωτικό και στοχευμένο μοντέλο, περιορίζοντας τις καθυστερήσεις που επί χρόνια λειτουργούσαν ως «φρένο» στην ανταγωνιστικότητα.
Το επόμενο βήμα: Ενιαίο Ταμείο Ανταγωνιστικότητας από το 2028
Η επιτυχία της STEP δεν περνά απαρατήρητη. Αντίθετα, λειτουργεί ήδη ως «πιλότος» για τη νέα αρχιτεκτονική του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού μετά το 2028. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει τη συγχώνευση 14 διαφορετικών προγραμμάτων σε ένα ενιαίο Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας, με στόχο την απλούστευση και τη μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα.
Στο ίδιο πλαίσιο, σχεδιάζεται μια ενιαία ψηφιακή πύλη, στα πρότυπα της STEP, που θα συγκεντρώνει όλες τις χρηματοδοτικές ευκαιρίες της ΕΕ, επιχειρώντας να δώσει τέλος στο κατακερματισμένο σύστημα που ίσχυε μέχρι σήμερα.
Η μάχη για την ανταγωνιστικότητα περνά πλέον μέσα από τη συγκέντρωση πόρων, την ταχύτητα υλοποίησης και την τεχνολογική υπεροχή. Και η STEP δείχνει ότι η Ευρώπη είναι έτοιμη να αλλάξει ριζικά τον τρόπο που επενδύει στο μέλλον της.
Διαβάστε επίσης: STEP και European Defence Fund ανοίγουν την πόρτα στις ελληνικές μικρομεσαίες
Μ.Η.Τ. 242183