Της Μαρίας Αναστασιάδη
Συνεχίζεται το ράλι στο πετρέλαιο με τους οίκους να προειδοποιούν για συνέχιση της ανοδικής τάσης. Πριν την έναρξη των εχθροπραξιών, περίπου το 20% της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου περνούσε από την περιοχή. Ωστόσο, σύμφωνα με εκτιμήσεις, η κίνηση έχει πλέον περιοριστεί δραστικά, φτάνοντας μόλις στο 10% των προπολεμικών επιπέδων κατά τον πρώτο μήνα της σύγκρουσης.
Ιδιαίτερα επιφυλακτική εμφανίζεται η Goldman Sachs, η οποία εκτιμά ότι το Brent θα μπορούσε να κινηθεί κοντά στα 115 δολάρια ανά βαρέλι μέσα στον Απρίλιο, υπό την προϋπόθεση ότι οι ροές μέσω Ορμούζ θα παραμείνουν περιορισμένες για αρκετές εβδομάδες.
Σε πιο ακραίο σενάριο, ο οίκος δεν αποκλείει εκτόξευση ακόμη και στα 160 δολάρια. Την ίδια στιγμή, επισημαίνει ήδη σημαντικές επιπτώσεις στις τιμές των καυσίμων διεθνώς: η μέση τιμή της βενζίνης έχει αυξηθεί κατά περίπου 27% από τις αρχές Φεβρουαρίου, ενώ το ντίζελ καταγράφει άνοδο άνω του 30%.
Στην Ευρώπη, οι αυξήσεις παραμένουν πιο συγκρατημένες, γύρω στο 11%, σε αντίθεση με τις ΗΠΑ όπου αγγίζουν το 34%, αποτυπώνοντας τις διαφοροποιήσεις στη δομή των αγορών.
Από την πλευρά της, η JP Morgan εστιάζει στη γεωγραφική διάσταση της κρίσης, υπογραμμίζοντας ότι η Ασία είναι ο βασικός αποδέκτης των ενεργειακών ροών μέσω Ορμούζ, απορροφώντας πάνω από το 80% του πετρελαίου και φυσικού αερίου που διέρχεται από την περιοχή. Χώρες όπως η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα εμφανίζουν υψηλή εξάρτηση από τον Περσικό Κόλπο, γεγονός που τις καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτες σε ενδεχόμενη παρατεταμένη διαταραχή.
Παράλληλα, η τράπεζα προειδοποιεί ότι ενδεχόμενη διατήρηση της έντασης θα μπορούσε να παρατείνει την αστάθεια στις αγορές μετοχών και ομολόγων, ιδίως αν δεν υπάρξει αποκλιμάκωση ή εάν συνεχιστούν οι επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές.
Η Morgan Stanley παρουσιάζει τρεις βασικές εκδοχές για την πορεία των τιμών του πετρελαίου έως το τέλος του έτους. Στο πιο αισιόδοξο σενάριο, όπου θα υπάρξει αποκλιμάκωση της κρίσης, οι τιμές του Brent εκτιμάται ότι θα κινηθούν μεταξύ 80 και 90 δολαρίων ανά βαρέλι. Εάν, αντίθετα, συνεχιστούν οι περιορισμοί στις ενεργειακές ροές, το εύρος τιμών τοποθετείται μεταξύ 100 και 110 δολαρίων. Στο δυσμενές σενάριο πλήρους διακοπής της διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ, οι τιμές θα μπορούσαν να εκτοξευθούν ακόμη και στα 150 έως 180 δολάρια. Παρ’ όλα αυτά, η τράπεζα εκτιμά ότι μεσοπρόθεσμα θα ενεργοποιηθούν μηχανισμοί εξισορρόπησης της αγοράς.
Ακόμη πιο απαισιόδοξες είναι ορισμένες εκτιμήσεις της αγοράς. Ο Fereidun Fesharaki, επικεφαλής της συμβουλευτικής εταιρείας FGE NexantECA, προειδοποιεί ότι σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης στο Ορμούζ, οι τιμές θα μπορούσαν να κινηθούν αρχικά στα 150 δολάρια και στη συνέχεια να ξεπεράσουν ακόμη και τα 200.
Όπως σημειώνει, ένα σενάριο παρατεταμένου «μπλοκαρίσματος» της περιοχής δεν μπορεί πλέον να αποκλειστεί και θα μπορούσε να οδηγήσει σε βαθιές αλλαγές στην παγκόσμια ενεργειακή εφοδιαστική αλυσίδα.
Σε μια τέτοια εξέλιξη, οι επιπτώσεις δεν θα περιοριστούν στην αγορά ενέργειας, αλλά ενδέχεται να πυροδοτήσουν ευρύτερη οικονομική κρίση, με σοβαρές πιέσεις στην παγκόσμια ανάπτυξη και κίνδυνο παρατεταμένης ύφεσης.
Πετρέλαιο: Φόβοι για προσφορά οδηγούν σε ράλι – Πάνω από 111 δολ. το αμερικανικό αργό
Μ.Η.Τ. 242183