Το υπερπλεόνασμα του 2025 ανοίγει δημοσιονομικό χώρο €1,7 δισ., με την κυβέρνηση να σχεδιάζει πακέτο ελαφρύνσεων 1,2 δισ. για τη ΔΕΘ
Η υπέρβαση των δημοσιονομικών στόχων για το 2025 μετατρέπεται σε πολιτικό και οικονομικό «καύσιμο» για τη διαμόρφωση του νέου πακέτου ελαφρύνσεων που σχεδιάζει η κυβέρνηση να παρουσιάσει στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης τον Σεπτέμβριο. Τα στοιχεία από τη Eurostat και την ΕΛΣΤΑΤ επιβεβαίωσαν μια σαφώς καλύτερη εικόνα από τις αρχικές προβλέψεις, δημιουργώντας τον απαραίτητο δημοσιονομικό χώρο για νέες παρεμβάσεις.
Το πρωτογενές πλεόνασμα διαμορφώθηκε στο 4,9% του ΑΕΠ, σημαντικά υψηλότερα από τον στόχο του 3,7%, εξέλιξη που μεταφράζεται σε συνολικό διαθέσιμο «χώρο» περίπου 1,7 δισ. ευρώ για την τρέχουσα διετία. Από αυτό το ποσό, τα πρώτα 500 εκατ. ευρώ έχουν ήδη ενεργοποιηθεί μέσα από τις πρόσφατες εξαγγελίες του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, οι οποίες περιλαμβάνουν ενισχύσεις σε νοικοκυριά, ενοίκια και συνταξιούχους.
Το επόμενο βήμα αφορά το υπόλοιπο των 1,2 δισ. ευρώ, που αποτελεί τον πυρήνα των παρεμβάσεων που θα ανακοινωθούν στη ΔΕΘ. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, περίπου 200 εκατ. ευρώ θα κατευθυνθούν σε μέτρα εντός του 2026, ενώ το μεγαλύτερο μέρος, κοντά στο 1 δισ. ευρώ, μεταφέρεται για παρεμβάσεις με ορίζοντα το 2027.
Ανάπτυξη, φοροδιαφυγή και ενεργειακή πίεση – Η «εξίσωση» της οικονομίας
Πίσω από αυτή τη δημοσιονομική δυναμική βρίσκεται ένας συνδυασμός παραγόντων, όπως η ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας, η αυξημένη εισπραξιμότητα φόρων και η σταδιακή απόδοση των μέτρων περιορισμού της φοροδιαφυγής. Το αποτέλεσμα είναι μια εικόνα που επιτρέπει μεγαλύτερη ευελιξία στη χάραξη πολιτικής, ακόμη και σε ένα περιβάλλον διεθνούς αβεβαιότητας.
Η ανάπτυξη για το 2025 εκτιμάται πλέον κοντά στο 2%, ελαφρώς χαμηλότερα από τον αρχικό στόχο 2,4%, κυρίως λόγω των επιπτώσεων από την ενεργειακή κρίση και τις γεωπολιτικές εντάσεις που συνδέονται με τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή. Ωστόσο, η εικόνα εξισορροπείται από την αναθεώρηση προς τα πάνω των προβλέψεων για το 2027, όπου ο ρυθμός ανάπτυξης τοποθετείται επίσης στο 2%.
Η ίδια δυναμική αποτυπώνεται και στα δημοσιονομικά μεγέθη. Το πρωτογενές πλεόνασμα για το 2026 αναθεωρείται στο 3,2% του ΑΕΠ από 2,8%, ενώ στο ίδιο επίπεδο τοποθετείται και ο στόχος για το 2027. Παράλληλα, το δημόσιο χρέος ακολουθεί πτωτική πορεία, με την εκτίμηση να διαμορφώνεται στο 136,8% του ΑΕΠ φέτος και να υποχωρεί περαιτέρω στο 130,3% έως το 2027.
Η εικόνα αυτή ενισχύει το αφήγημα της δημοσιονομικής σταθερότητας, αλλά δεν αναιρεί τις προκλήσεις. Η ενεργειακή μεταβλητότητα και η διεθνής αβεβαιότητα παραμένουν παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν την τελική μορφή των μέτρων.
Στοχευμένες ελαφρύνσεις για επιχειρήσεις – Το «πακέτο» που κλειδώνει για τη ΔΕΘ
Το βάρος του πακέτου που ετοιμάζεται για τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης φαίνεται να μετατοπίζεται ξεκάθαρα προς την πλευρά των επιχειρήσεων και της παραγωγικής οικονομίας. Η κυβέρνηση επιχειρεί να στείλει μήνυμα ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας, δίνοντας προτεραιότητα σε παρεμβάσεις που μειώνουν το φορολογικό και ασφαλιστικό βάρος.
Στο τραπέζι βρίσκεται η πλήρης κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τις επιχειρήσεις, ένα μέτρο που αποτελεί πάγιο αίτημα της αγοράς και έρχεται να συμπληρώσει την ήδη εφαρμοσμένη κατάργηση για τους ελεύθερους επαγγελματίες. Παράλληλα, εξετάζεται η μείωση της προκαταβολής φόρου για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ένα μέτρο που στοχεύει στη βελτίωση της ρευστότητας σε ένα περιβάλλον αυξημένου κόστους.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στις εργοδοτικές εισφορές, με το ενδεχόμενο νέας μείωσης το 2027 να βρίσκεται στο επίκεντρο, πέραν της ήδη προγραμματισμένης μείωσης κατά μισή ποσοστιαία μονάδα. Η κατεύθυνση είναι σαφής: στήριξη της απασχόλησης και ενίσχυση της επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Το τελικό πακέτο θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις διεθνείς εξελίξεις και τη διατήρηση των δημοσιονομικών επιδόσεων. Ωστόσο, το πλαίσιο έχει ήδη διαμορφωθεί. Η ΔΕΘ αναμένεται να αποτελέσει το σημείο όπου η κυβέρνηση θα επιχειρήσει να μετατρέψει το υπερπλεόνασμα σε απτά μέτρα για την οικονομία και την κοινωνία.
Διαβάστε επίσης; Μέτρα με διπλό στόχο: Μόνιμες ελαφρύνσεις και έκτακτες ενισχύσεις στη ΔΕΘ προαναγγέλλει ο Μαρινάκης
Μ.Η.Τ. 242183