Σε μια εβδομάδα ακριβώς, στις 29/10 είναι η Black Friday, η παγκόσμια ημέρα των εκπτώσεων και των χαμηλών τιμών.
Black Friday: Αυτοψία Θεοδωρικάκου «Κανένα περιθώριο για παραπλανητικές εκπτώσεις»
Black Friday ή αλλιώς Μαύρη Παρασκευή, oρίζεται συνήθως την τέταρτη Παρασκευή του Νοεμβρίου, αλλά πάντα ακολουθεί την ημέρα των Ευχαριστιών στις ΗΠΑ (28/11). Έτσι, φέτος η Black Friday θα «πέσει» την Παρασκευή, 29 Νοεμβρίου 2024. Από την τρίτη χρονιά εφαρμογής στην Ελλάδα, και συγκεκριμένα από το 2018, η Black Friday παίρνει τη μορφή «Black Week».
Όμως πρέπει να προσέχουμε γιατί όλο αυτό το πλέγμα των υπηρεσιών είναι πολύ πιο σύνθετο, πολύ πιο αναβαθμισμένο τεχνολογικά και έχει πολλούς κινδύνους, για αυτούς μίλησε ο κ. Γιώργος Λεχουρίτης, πρόεδρος του Ινστιτούτου Καταναλωτών, στην εκπομπή «Prime» του ΕΡΤNews.
«Πράγματι η αγορά έχει ανάγκη να κινηθεί, διότι όλο το προηγούμενο διάστημα λόγω οικονομικής ύφεσης, ο κόσμος δεν έχει τα χρήματα, ώστε να μπορέσει να κινήσει την αγορά.
Γιατί όλοι να μην ξεχνάμε είμαστε καταναλωτές, είτε είμαστε έμποροι, είτε είμαστε πολίτες, εργαζόμενοι οι συνταξιούχοι. Από εκεί και πέρα θέλει ιδιαίτερη προσοχή γιατί την «Μαύρη Παρασκευή», Black Friday την κάναμε μαύρο μήνα.
Black Friday: Τα «κόλπα» των εμπορικών
Εντατικοποιούνται οι έλεγχοι στην αγορά από το υπουργείο Ανάπτυξης προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι προσφορές και οι εκπτώσεις θα είναι πραγματικές, προς όφελος του καταναλωτή.
Στην κορυφαία εμπορική γιορτή του χειμώνα που περιλαμβάνει την Black Friday (Παρασκευή 29 Νοεμβρίου) και την Cyber Monday (Δευτέρα 2 Δεκεμβρίου) ποντάρουν επιχειρήσεις και καταναλωτές. Το λιανεμπόριο αισιοδοξεί αναμένοντας μια τονωτική «ένεση» ρευστότητας, καθώς έχουν καταργηθεί οι ενδιάμεσες εκπτώσεις και οι καταναλωτές ετοιμάζονται να βγουν σε κυνήγι προσφορών πολλές εβδομάδες πριν τα Χριστούγεννα εκμεταλλευόμενοι τις δελεαστικές προσφορές τις μέρες της Black Week.
Σύμφωνα με όσα αναφέρει ο Μάκης Σαββίδης, αντιπρόεδρος Εμπορικού Συλλόγου Αθήνας (ΕΣΑ) και αντιπρόεδρος του Ελληνικού Συνδέσμου Ηλεκτρονικού Εμπορίου (GRECA), όπως κάθε χρόνο, την τελευταία εβδομάδα του Νοεμβρίου τόσο τα ηλεκτρονικά όσο και τα φυσικά καταστήματα θα συμμετάσχουν στην εμπορική γιορτή προσφέροντας προϊόντα με πολύ μεγάλες εκπτώσεις. «Μπορεί η γιορτή να είναι ξενόφερτη, ωστόσο κάθε χρόνο ωριμάζει στη χώρα μας ο θεσμός, με αποτέλεσμα να προσφέρονται όλο και μεγαλύτερες εκπτώσεις προς όφελος του καταναλωτή» υπογραμμίζει.
Την ίδια στιγμή, εντατικοποιούνται οι έλεγχοι στην αγορά από το υπουργείο Ανάπτυξης προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι προσφορές και οι εκπτώσεις θα είναι πραγματικές, προς όφελος του καταναλωτή. «Ο έλεγχος της αγοράς είναι μια δεδομένη υποχρέωση της κυβέρνησης την οποία πρέπει να κάνει διαρκώς και όχι μόνο την περίοδο της Black Friday» σημειώνει ο κ. Σαββίδης και συμπληρώνει: «πάντα υπάρχουν επιχειρήσεις που λειτουργούν εκ του πονηρού και προσπαθούν να εκμεταλλευτούν την μεγάλη ζήτηση των ημερών για να προσφέρουν προϊόντα με παραπλανητικές εκπτώσεις». Ο ίδιος επισημαίνει ότι ειδικά για το ηλεκτρονικό εμπόριο, δεν είναι εύκολο να γίνουν παρατυπίες διότι είναι δημόσια και εμφανής η ηλεκτρονική παρουσία κάθε επιχείρησης. «Πέρυσι διαπιστώθηκαν δυο-τρεις παραβάσεις από μεγάλες επιχειρήσεις. Οι μικρές επιχειρήσεις δεν προσφεύγουν σε τέτοιες πρακτικές διότι γνωρίζουν ότι τα πρόστιμα που θα τους επιβληθούν θα είναι εξοντωτικά. Επίσης, οι μικρές επιχειρήσεις λειτουργούν πελατοκεντρικά. Έχουν πολύ καλές σχέσεις με τους πελάτες τους και δεν μπαίνουν στη διαδικασία να κάνουν παρατυπίες και να παραβούν τον νόμο» τονίζει ο κ. Σαββίδης.
Εστιάζοντας στον καταναλωτή, αναφέρει ότι συνεχίζει να υφίσταται το πρόβλημα με το διαθέσιμο εισόδημα και συμπληρώνει ότι «το περιορισμένο διαθέσιμο εισόδημα των καταναλωτών διατίθεται κυρίως στην πληρωμή των αυξημένων ενοικίων και στα σούπερ μάρκετ με αποτέλεσμα να περιορίζονται οι αγορές στο λιανεμπόριο. Την ίδια στιγμή, η ακρίβεια έχει επηρεάσει την ψυχολογία των καταναλωτών και έχει μεταβάλλει ριζικά τις αγοραστικές τους συνήθειες». Ωστόσο, όπως σημειώνει ο ίδιος, εκπτωτικά γεγονότα όπως είναι αυτό της Black Friday δεν θα μείνουν ανεκμετάλλευτα, καθώς θα προσφέρουν στους καταναλωτές την ευκαιρία να «κυνηγήσουν» τις προσφορές σε προϊόντα που τους ενδιαφέρουν.
Θετικοί σε αγορές οι καταναλωτές
Ρωτήθηκαν Έλληνες καταναλωτές αν σκοπεύουν να κάνουν αγορές τις ημέρες των Black Friday και Cyber Monday. Ένας στους δύο συμμετέχοντες (50%) απάντησε θετικά, ενώ, μεταξύ αυτών, το 79% δήλωσαν ότι αναβάλλουν κάποιες αγορές μέχρι τις ημέρες αυτές, αναμένοντας πιο μειωμένες τιμές και ευκαιρίες.
«Νομίζω είναι μια κλασσική περίπτωση όπου μπορείς να δεις το ποτήρι ”μισοάδειο” ή ”μισογεμάτο”. Από τη μία, βλέπουμε ότι το καταναλωτικό κοινό στην Ελλάδα έχει πλέον εξοικειωθεί με τα μεγάλα εκπτωτικά γεγονότα και είναι έτοιμο να αξιοποιήσει τις ευκαιρίες. Σε συγκεκριμένες, μάλιστα, μερίδες του κοινού, η διάθεση για αγορές είναι ακόμη υψηλότερη – 65% μεταξύ των νέων ηλικίας 18-29 ετών, και ειδικότερα των φοιτητών (69%), αλλά και στην ηλικιακή ομάδα 40-49 (54%). Επίσης, πιο πρόθυμοι να κάνουν αγορές είναι όσοι έχουν παιδιά και, ειδικότερα, ανήλικα παιδιά (60%). Από την άλλη πλευρά, υπάρχει και το 50% που δηλώνει ότι δε θα ψωνίσει τις μέρες εκείνες. Ο υψηλός πληθωρισμός και οι πιέσεις στο προσωπικό εισόδημα και στους οικιακούς προϋπολογισμούς, είναι η προφανής εξήγηση, με την προσιτότητα των τιμών να συνεχίζει να αποτελεί κορυφαίο κριτήριο για μεγάλη μερίδα καταναλωτών. Ωστόσο, υπάρχει και η αντίληψη μεταξύ πολλών καταναλωτών ότι αυτά τα εκπτωτικά γεγονότα δεν φέρνουν απαραίτητα μεγάλες ευκαιρίες – ή, τουλάχιστον, μεγαλύτερες από αυτές που παρουσιάζονται στη διάρκεια του υπόλοιπου χρόνου – οπότε και τηρούν μία πιο συγκρατημένη στάση» υπογραμμίζει ο κ. Μαύρος.
Ο ίδιος υποστηρίζει ότι πρέπει οι επιχειρήσεις του λιανεμπορίου και των καταναλωτικών ειδών να μελετήσουν τα στοιχεία αυτά και να προσαρμόσουν τις στρατηγικές τους ανάλογα. Και σήμερα έχουν πολλά εργαλεία στη διάθεσή τους, για να μπορέσουν να «αγγίξουν» τις διάφορες κατηγορίες καταναλωτών με προσωποποιημένες προσφορές και συμφέρουσες προτάσεις. «Για παράδειγμα, βλέπουμε παγκόσμιους κολοσσούς του κλάδου να αξιοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη αναλύοντας δεδομένα σε πραγματικό χρόνο για να προβλέψουν τη ζήτηση ή και να διαμορφώσουν προσωποποιημένες προσφορές με βάση τις προτιμήσεις μας. Μπορούν επίσης, με τη χρήση αλγόριθμων dynamic pricing να παρακολουθούν την πορεία των τιμών του ανταγωνισμού και να επαναπροσαρμόζουν τη δική τους τιμολογιακή πολιτική σε ζωντανό χρόνο, φτάνοντας πρώτοι στον καταναλωτή με την καλύτερη σχέση ποιότητας-τιμής» τονίζει.
Όπως διαπιστώνει η σειρά ερευνών, EY Future Consumer Index Ελλάδα, που τρέχει από το 2021 στη χώρα – και θα παρουσιαστεί επίσημα, τα αποτελέσματα για φέτος, μέσα στον Δεκέμβριο -στο καταναλωτικό κοινό σήμερα συνυπάρχουν πολλές διαφορετικές ανάγκες, προτεραιότητες και προσδοκίες. «Το ”κλειδί” βρίσκεται στο πώς θα προσφέρεις στον καταναλωτή ”αυτό που θέλει, την ώρα που το θέλει” και μέσα από το κανάλι που επιλέγει» αναφέρει ο κ. Μαύρος.
Μ.Η.Τ. 242183