Επενδύσεις στην ελληνική ύπαιθρο: Τι αλλάζει με το νέο LEADER 2023-2027

LEADER: Καταλύτης ανάπτυξης για την ελληνική ύπαιθρο – Οι νέες παρεμβάσεις

Το 34ο Συνέδριο Ανάπτυξης Ορεινών Όγκων και Μειονεκτικών Περιοχών, που πραγματοποιήθηκε στη Λίμνη Πλαστήρα στις 9-10 Φεβρουαρίου 2025, ανέδειξε τον καθοριστικό ρόλο του προγράμματος LEADER στην ενίσχυση της ελληνικής υπαίθρου. Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν η τοπική ανάπτυξη, η βιώσιμη γεωργία και η στήριξη των ορεινών περιοχών, με σημαντικές ανακοινώσεις από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ).

Ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας, ανακοίνωσε την υπογραφή της Υπουργικής Απόφασης για το νέο πλαίσιο εφαρμογής του LEADER, στο πλαίσιο του Στρατηγικού Σχεδίου ΚΑΠ 2023-2027.

Οι βασικές αλλαγές περιλαμβάνουν:

• Εισαγωγή απλοποιημένου κόστους για ταχύτερη υλοποίηση των δράσεων.
• Ψηφιοποίηση των διαδικασιών, με στόχο τη διαφάνεια και τη διευκόλυνση των επενδυτών.
• Άμεση ενεργοποίηση των προσκλήσεων από τις Ομάδες Τοπικής Δράσης (ΟΤΔ), επιταχύνοντας την απορρόφηση των κονδυλίων.

«Το νέο πλαίσιο στοχεύει στη βέλτιστη αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων, ενισχύοντας τις επενδύσεις στον αγροτικό τομέα», δήλωσε ο υπουργός.

Πού κατευθύνονται οι πόροι – Προγράμματα και δράσεις

Το ΥΠΑΑΤ, μέσω του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2022 και της ΚΑΠ 2023-2027, διαθέτει σημαντικά κονδύλια για την ενίσχυση της ελληνικής υπαίθρου. Οι δράσεις που χρηματοδοτούνται περιλαμβάνουν:

• Στήριξη νέων γεωργών για την ανανέωση του αγροτικού πληθυσμού.
• Κίνητρα για επενδύσεις στον πρωτογενή τομέα και στη μεταποίηση αγροτικών προϊόντων.
• Εξασφάλιση πρόσβασης των παραγωγών σε χρηματοδοτικά εργαλεία, όπως το Ταμείο Εγγυήσεων και το Ταμείο Μικροπιστώσεων.
• Εξισωτική Αποζημίωση για τη στήριξη αγροτών και κτηνοτρόφων ορεινών περιοχών.
• Γεωργοπεριβαλλοντικές δράσεις, που ενισχύουν τη βιολογική γεωργία, τη διατήρηση της βιοποικιλότητας και την αειφόρο διαχείριση των φυσικών πόρων.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο μεγαλύτερο πρόγραμμα βιολογικής γεωργίας και κτηνοτροφίας που έχει υλοποιηθεί ποτέ, με υπερδιπλάσιους πόρους για την κτηνοτροφία, η οποία αποτελεί βασικό πυλώνα για τις ορεινές περιοχές.

Ο Γενικός Γραμματέας Ενωσιακών Πόρων και Υποδομών, Δημήτρης Παπαγιαννίδης, επεσήμανε ότι το LEADER παραμένει βασικός μοχλός ανάπτυξης, προσφέροντας ολοκληρωμένο σχεδιασμό και χρηματοδότηση στις αγροτικές περιοχές.

Αναφέρθηκε επίσης στη σημασία της τοπικής αυτοδιοίκησης στη διαχείριση του προγράμματος, επισημαίνοντας ότι η επιτυχία του LEADER εξαρτάται από τη συνεργασία των Ομάδων Τοπικής Δράσης (ΟΤΔ) με τους τοπικούς φορείς.

Ορεινές περιοχές: Περιβαλλοντικός και οικονομικός πλούτος

Ο Γενικός Γραμματέας του ΥΠΑΑΤ, Γεώργιος Στρατάκος, αναφέρθηκε στη σημασία των ορεινών περιοχών της χώρας, τονίζοντας ότι:

• Είναι οι βασικοί πάροχοι υδατικών πόρων.
• Διαθέτουν τεράστια βιοποικιλότητα και μοναδικές καλλιέργειες.
• Φιλοξενούν παραδοσιακές παραγωγικές δραστηριότητες, όπως η νομαδική αιγοπροβατοτροφία και η μελισσοκομία.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στη σημασία των προϊόντων ορεινής προέλευσης, που αποκτούν αυξανόμενη αξία στην αγορά και πρέπει να υποστηριχθούν μέσω των νέων εργαλείων μεταποίησης και εμπορικής ανάπτυξης.

Το μέλλον του LEADER – Ευρωπαϊκή διάσταση και καλές πρακτικές

Κατά τη διάρκεια του συνεδρίου, ο Γεώργιος Γκίνης, εκπρόσωπος της DGAgri, παρουσίασε την ευρωπαϊκή στρατηγική του LEADER, αναλύοντας τη μελέτη αποδοτικότητας της προγραμματικής περιόδου 2014-2022.

Επιπλέον, παρουσιάστηκαν:

• Νέα πληροφοριακά συστήματα (ΟΠΣΚΕ & ΟΠΣΚΑΠ) για την επιτάχυνση των διαδικασιών.
• Διακρατικά και διατοπικά σχέδια συνεργασίας, που ενισχύουν την ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών.
• Καλές πρακτικές που βελτιώνουν τη συμμετοχή γυναικών και νέων στον αγροτικό τομέα.

Το LEADER ως κινητήριος μοχλός για το μέλλον της ελληνικής υπαίθρου

Το συνέδριο ανέδειξε την ανάγκη συνέχισης και ενίσχυσης του LEADER, με έμφαση στη βιώσιμη ανάπτυξη και την περιφερειακή συνοχή. Οι συμμετέχοντες αντάλλαξαν απόψεις με τους εκπροσώπους του ΥΠΑΑΤ, καταθέτοντας προτάσεις για τη βελτίωση του προγράμματος και την αποτελεσματικότερη διαχείριση των πόρων.

Με 30 χρόνια επιτυχούς εφαρμογής, το LEADER παραμένει ο βασικός πυλώνας ανάπτυξης της ελληνικής υπαίθρου, ενισχύοντας την παραγωγική δυναμική των τοπικών κοινοτήτων και διαμορφώνοντας ένα βιώσιμο μέλλον για τις αγροτικές περιοχές της χώρας.