Ανάπτυξη 2,3%, πλεόνασμα 4,8% και επενδυτικό ράλι, αλλά πίσω από τα νούμερα κρύβονται ρίσκα – Οι κίνδυνοι για αποταμίευση, RRF και εισοδήματα

Ανάπτυξη 2,3%, πλεόνασμα 4,8%, μείωση χρέους και επενδυτικός «πυρετός». Η εικόνα της ελληνικής οικονομίας το 2024 μοιάζει σχεδόν ειδυλλιακή. Όμως η Τράπεζα της Ελλάδος, στην πιο ουσιαστική παρέμβασή της των τελευταίων ετών, τραβά το χαλί της αυτοϊκανοποίησης και μιλά με σαφήνεια για ευπάθειες που απειλούν τη βιωσιμότητα αυτής της δυναμικής.

Με απλά λόγια: η οικονομία καλπάζει, αλλά χωρίς εφεδρείες. Και το ράλι μπορεί να εκτροχιαστεί αν δεν υπάρξει εγκαίρως «δεύτερος κινητήρας» μεταρρυθμίσεων και εξωστρέφειας.

Η πρόοδος υπάρχει – αλλά δεν είναι δεδομένη

Σύμφωνα με την ΤτΕ, η Ελλάδα:

• καταγράφει ρυθμό ανάπτυξης 2,3% (σταθερό και για το 2025)

• πετυχαίνει πρωτογενές πλεόνασμα 4,8% του ΑΕΠ

• μειώνει το χρέος στο 153,6%

• αναβαθμίζεται από τη S&P στην επενδυτική βαθμίδα (ΒΒΒ)

• βλέπει το δεκαετές ομόλογο να πέφτει στο 3,38%, και το ΧΑΑ να συγκαταλέγεται στους ταχύτερα αναπτυσσόμενους δείκτες της Ευρώπης

Παράλληλα, η πιστωτική επέκταση προς τις επιχειρήσεις φτάνει το 16,8%, ενώ οι καταθέσεις των ιδιωτών πλησιάζουν τα 200 δισ. ευρώ.

Όμως, αυτό το άλμα στηρίζεται κατά μεγάλο μέρος σε εξωτερικούς παράγοντες όπως τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης (RRF), που λήγει το 2026, και μια συγκυριακά θετική συγκυρία στις διεθνείς αγορές. Η ΤτΕ υπολογίζει ότι το RRF προσθέτει ως και 7% στο ΑΕΠ, όμως δεν έχει διασφαλιστεί η συνέχειά του.

Τα αδύναμα σημεία: αποταμίευση, ισοζύγιο και διεθνείς πιέσεις

Μέσα στο 2024:

• Η αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών μειώθηκε κατά 2,6%

• Η αποταμίευση βυθίστηκε σε αρνητικό έδαφος (-1,9% του ΑΕΠ)

• Το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών παρέμεινε βαθιά ελλειμματικό (-6,4%)

• Οι εισαγωγές αυξάνονται ταχύτερα από τις εξαγωγές, και η καθαρή συνεισφορά του εξωτερικού τομέα στο ΑΕΠ χαρακτηρίζεται «ουδέτερη»

Προστίθεται σε αυτά και η αβεβαιότητα του παγκόσμιου περιβάλλοντος: εμπορικοί δασμοί από τις ΗΠΑ, αυξανόμενη γεωπολιτική ένταση και μεταβλητότητα στις αγορές.

Η προειδοποίηση της ΤτΕ: Μεταρρυθμίσεις τώρα ή θα πληρώσουμε ακριβά τη στασιμότητα

Η Τράπεζα της Ελλάδος δεν περιορίζεται σε διαπιστώσεις. Προτείνει:

• Μεταρρυθμίσεις σε Δικαιοσύνη, Δημόσιο και επιχειρηματικό περιβάλλον

• Επιτάχυνση του ψηφιακού μετασχηματισμού και της απορρόφησης του RRF

• Ενίσχυση της παραγωγικότητας μέσω επενδύσεων σε καινοτομία και ανθρώπινο κεφάλαιο

• Διεύρυνση της εξωστρέφειας, με άρση των εμποδίων εισόδου στους δυναμικούς κλάδους

Η συνολική εικόνα, σύμφωνα με την Τράπεζα, δεν επιτρέπει εφησυχασμό. Αν δεν διασφαλιστεί ένας σταθερός πυρήνας ανταγωνιστικότητας και παραγωγικού μετασχηματισμού, η σημερινή πρόοδος μπορεί να αποδειχθεί εύθραυστη επιτυχία χωρίς συνέχεια.

Διαβάστε επίσης: Διπλό τεστ για την οικονομία τον Μάιο: Στο μικροσκόπιο των Fitch και Scope