Υποχρεωτικά Δημοτικά Συμβούλια Νέων σε όλους τους δήμους άνω των 2.000 κατοίκων. «Επανεκκίνηση» του θεσμού από ΥΠ.ΕΣ.
Σε μια προσπάθεια να αναζωογονήσει έναν θεσμό που τα τελευταία χρόνια εμφανίζει έντονα σημάδια υπολειτουργίας, το Υπουργείο Εσωτερικών προωθεί σαρωτικές αλλαγές για τα Δημοτικά Συμβούλια Νέων, με αιχμή την καθιέρωση αποκλειστικά ηλεκτρονικής ψηφοφορίας.
Τα Συμβούλια Νέων θεσμοθετήθηκαν το 2006 με στόχο την ενεργή συμμετοχή της νεολαίας στη διαμόρφωση και ανάδειξη ζητημάτων που την αφορούν σε τοπικό επίπεδο. Ωστόσο, η εικόνα σήμερα είναι απογοητευτική. Από τους 332 δήμους της χώρας, λειτουργούν μόλις 24 συμβούλια, ενώ η συμμετοχή στις εκλογικές διαδικασίες είναι εξαιρετικά περιορισμένη. Ενδεικτικό είναι ότι σε πρόσφατη εκλογή σε δήμο 80.000 κατοίκων ψήφισαν μόλις 58 νέοι.
Υποχρεωτική σύσταση και ψηφιακή διαδικασία
Η νέα ρύθμιση, που περιλαμβάνεται στον επικείμενο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης και αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση πριν κατατεθεί στη Βουλή, καθιστά υποχρεωτική τη σύσταση Συμβουλίων Νέων σε όλους τους δήμους άνω των 2.000 κατοίκων.
Η θητεία των συμβουλίων θα είναι 30 μήνες και οι πρώτες εκλογές προγραμματίζονται για τον προσεχή Οκτώβριο. Δικαίωμα συμμετοχής έχουν νέοι ηλικίας 17 έως 28 ετών, ενώ υποψήφιοι μπορούν να είναι όσοι είναι από 18 έως 28 ετών.
Καταργείται η υποχρεωτική εγγραφή στο Μητρώο Νέων, που έως σήμερα λειτουργούσε ως φίλτρο συμμετοχής. Πλέον, για το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι αρκεί η εγγραφή στους εκλογικούς καταλόγους, στοιχείο που εκτιμάται ότι θα διευρύνει τη βάση συμμετοχής.
Η εκλογική διαδικασία θα πραγματοποιείται αποκλειστικά ηλεκτρονικά, μέσω ειδικής πλατφόρμας του Υπουργείου Εσωτερικών, σε συνεργασία με το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας. Οι ψηφοφόροι θα μπορούν να ψηφίζουν από το σπίτι τους, μέσω κινητού ή τάμπλετ, χωρίς φυσική παρουσία σε κάλπες.
Σύνθεση και αρμοδιότητες
Ο αριθμός των μελών κάθε Συμβουλίου Νέων θα καθορίζεται με βάση τον πληθυσμό του δήμου. Σε μικρούς δήμους από 2.001 έως 10.000 κατοίκους προβλέπεται τριμελές συμβούλιο, σε μεσαίους πενταμελές ή επταμελές, ενώ σε δήμους άνω των 100.000 κατοίκων η σύνθεση φτάνει τα έντεκα μέλη. Για τον Δήμο Αθηναίων προβλέπεται δεκαπενταμελές συμβούλιο.
Οι εκλογείς θα μπορούν να επιλέγουν έναν υποψήφιο σε τριμελή συμβούλια, έως δύο σε πενταμελή και επταμελή και έως τρεις στα μεγαλύτερα σχήματα.
Διαχειριστής της ηλεκτρονικής διαδικασίας θα είναι ο γραμματέας του δημοτικού συμβουλίου, ενώ το προεδρείο του δημοτικού συμβουλίου θα έχει την ευθύνη διεξαγωγής και ανακοίνωσης των αποτελεσμάτων.
Τα Συμβούλια Νέων θα συνεδριάζουν τουλάχιστον μία φορά ανά δίμηνο, εκφράζοντας απόψεις και προτάσεις για ζητήματα τοπικής καθημερινότητας και ευρύτερου ενδιαφέροντος. Διαθέτουν, μάλιστα, το δικαίωμα να εισάγουν ένα θέμα προς συζήτηση σε κάθε ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας του δημάρχου. Ο πρόεδρος του Συμβουλίου Νέων θα καλείται υποχρεωτικά στις συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου και θα έχει δικαίωμα λόγου.
Από τη «φυτοζωία» στην ενεργή συμμετοχή
Η μεταρρύθμιση επιχειρεί να μετατρέψει έναν υποτονικό θεσμό σε ουσιαστικό δίαυλο συμμετοχής της νέας γενιάς στη δημοτική διακυβέρνηση. Το στοίχημα είναι διπλό: αφενός η ενίσχυση της δημοκρατικής συμμετοχής των νέων, αφετέρου η ενσωμάτωση της ψηφιακής τεχνολογίας ως εργαλείου διευκόλυνσης και διαφάνειας.
Η επιτυχία του εγχειρήματος θα κριθεί από το αν η ηλεκτρονική ψήφος θα λειτουργήσει ως κίνητρο ενεργοποίησης ή αν θα αποδειχθεί ανεπαρκής χωρίς παράλληλη ουσιαστική ενδυνάμωση του ρόλου των Συμβουλίων Νέων. Σε κάθε περίπτωση, το νέο πλαίσιο σηματοδοτεί μια απόπειρα επανεκκίνησης, με την πολιτεία να επενδύει πλέον στην ψηφιακή συμμετοχή ως μέσο αναζωογόνησης της τοπικής δημοκρατίας.
Μ.Η.Τ. 242183