Πτώση 26,6% στις άδειες νέων κατοικιών μετά την ακύρωση των «μπόνους» δόμησης από το ΣτΕ. Ιστορικά χαμηλή οικοδομική δραστηριότητα

Η αγορά κατοικίας βρίσκεται ξανά σε τροχιά επιβράδυνσης, καθώς η πολύμηνη αναστάτωση που προκάλεσε η απόφαση του ΣτΕ τον περασμένο Δεκέμβριο για την ακύρωση των «μπόνους» δόμησης έχει αφήσει βαθύ αποτύπωμα στην οικοδομική δραστηριότητα. Η αδειοδοτική διαδικασία έμεινε επί μήνες «στον αέρα» μέχρι να ψηφιστεί η αναγκαία ρύθμιση από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, γεγονός που δημιούργησε κενό στην αγορά σε μια περίοδο οξύτατης έλλειψης προσφοράς.

Μεγάλη πτώση στις άδειες νέων κατοικιών

Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ επιβεβαιώνουν πλέον με αριθμούς το μέγεθος της επιβράδυνσης. Στο επτάμηνο Ιανουαρίου-Ιουλίου εκδόθηκαν 20.946 άδειες για νέες κατοικίες σε όλη τη χώρα, αριθμός κατά 26,6% χαμηλότερος από την αντίστοιχη περσινή περίοδο. Η εικόνα είναι ιδιαίτερα έντονη στην Αττική, όπου η πτώση διαμορφώνεται σε 15,5%, με μόλις 6.281 αδειοδοτήσεις έναντι 7.436 πέρυσι, παρότι εκεί καταγράφεται το μεγαλύτερο στεγαστικό έλλειμμα.

Η σύγκριση με την εποχή προ κρίσης είναι ενδεικτική της δραματικής συρρίκνωσης της οικοδομής. Στην Αττική, την περίοδο 2001-2011 κατασκευάστηκαν 303.876 νέες κατοικίες, ενώ την επόμενη δεκαετία μόλις 48.622, δηλαδή το 16% του προηγούμενου κύκλου. Σε εθνικό επίπεδο, ο μέσος ετήσιος αριθμός νέων κατοικιών μειώθηκε κατά 85%, από 52.000 πριν την κρίση σε μόλις 26.000 την περίοδο 2011-2021.

Η στεγαστική κρίση και το αδιέξοδο των νέων κατασκευών

Με τις νέες κατασκευές να κινούνται σε ιστορικά χαμηλά και το κόστος τους να παραμένει υψηλό, η λύση στη στεγαστική κρίση μοιάζει δύσκολο να προέλθει από το υπάρχον οικοδομικό μοντέλο. Στην Αττική η μέση τιμή νέου ακινήτου διαμορφώνεται στα 4.000 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, που σημαίνει ότι μια κατοικία 80 τ.μ. απαιτεί επένδυση 320.000 ευρώ. Ακόμη και η τραπεζική χρηματοδότηση, με αυστηρούς όρους δανειοδότησης, καθιστά τη δόση απαγορευτική για την πλειονότητα των νοικοκυριών.

Σε αυτό το περιβάλλον, η ανάγκη για τολμηρές παρεμβάσεις στη χωροταξική και πολεοδομική πολιτική είναι επιτακτική. Η αξιοποίηση μεγάλων ανενεργών εκτάσεων, όπως πρώην βιομηχανικοί χώροι, θα μπορούσε να συμβάλει ουσιαστικά στην αύξηση της προσφοράς, ιδιαίτερα εάν ενταχθεί σε μοντέλα κοινωνικής κατοικίας ή συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.

Προσδοκίες από τον νέο Οικοδομικό Κανονισμό

Η αγορά αναμένει το επόμενο διάστημα τον νέο Οικοδομικό Κανονισμό, ο οποίος, όπως υποστηρίζουν κυβερνητικά στελέχη, θα απλοποιήσει διαδικασίες, θα περιορίσει γραφειοκρατικά εμπόδια και θα είναι νομικά θωρακισμένος απέναντι σε προσφυγές, ενδεχομένως και μέσω προέγκρισης από το ΣτΕ. Εφόσον αυτό επιτευχθεί, εκτιμάται ότι θα ενθαρρύνει νέα επενδυτικά σχέδια και θα συμβάλει στην επαναφορά ρυθμού στην οικοδομική δραστηριότητα.

Η αγορά ακινήτων βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι. Η στασιμότητα των τελευταίων μηνών επιβεβαιώνει ότι η στεγαστική κρίση δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί χωρίς βαθιές μεταρρυθμίσεις και χωρίς ένα σταθερό πολεοδομικό πλαίσιο που θα δίνει σιγουριά σε επενδυτές και ιδιώτες.

Διαβάστε επίσης: ΕΛΣΤΑΤ: Μεγάλη «βουτιά» στην οικοδομική δραστηριότητα τον Μάρτιο