Ανταγωνισμός στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας: Ο ρόλος του «καπέλου» και οι ανακατατάξεις στους παρόχους

Ο Ευρωπαϊκός Ρυθμιστικός Οργανισμός Ενέργειας (CEER) έθεσε νέες κατευθύνσεις για την αξιολόγηση της αγοράς λιανικής ηλεκτρικού ρεύματος, υποδεικνύοντας πως η σύγκριση μεταξύ χονδρικών και λιανικών τιμών μπορεί να αποκαλύψει το βαθμό ανταγωνισμού.

Της Χριστίνας Δημητρίου

Συγκεκριμένα, ο CEER προτείνει οι ρυθμιστικές αρχές να αναλύουν το κόστος της συνολικής τιμής λιανικής, συμπεριλαμβάνοντας το ενεργειακό σκέλος, τα τέλη δικτύου, τους φόρους και άλλα στοιχεία.

Ένας κρίσιμος δείκτης που προτείνεται είναι το λεγόμενο «καπέλο» της λιανικής σε σχέση με την τιμή χονδρικής. Το «καπέλο» δείχνει κατά πόσο οι λιανικές τιμές ακολουθούν τις διακυμάνσεις της χονδρικής αγοράς και αν οι καταναλωτές πληρώνουν δίκαιες τιμές. Παράλληλα, οι ρυθμιστικές αρχές καλούνται να παρακολουθούν τόσο τα σταθερά όσο και τα μεταβλητά συμβόλαια, ώστε να εξασφαλίζεται μια πιο διαφανής εικόνα της αγοράς. Τα δεδομένα θα πρέπει να συλλέγονται σε μηνιαία βάση και να εξετάζονται σε βάθος τουλάχιστον τριών ετών.

Η ελληνική αγορά: Κυριαρχία της ΔΕΗ και ενίσχυση των ιδιωτικών παρόχων

Στην ελληνική αγορά, σύμφωνα με τα πρόσφατα στοιχεία της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ), σημειώνονται σταδιακές αλλαγές στην κατανομή των παρόχων. Παρότι η ΔΕΗ εξακολουθεί να κυριαρχεί, με μερίδιο 71,78% και 5.540.467 μετρητές, οι εναλλακτικοί πάροχοι κερδίζουν έδαφος.

Στη Χαμηλή Τάση, οι μεγαλύτεροι ιδιωτικοί πάροχοι είναι:

• Protergia: 6,94%
• Elpedison: 4,38%
• NRG: 4,21%
• Ήρων: 3,80%
• Volton: 2,68%
• Volterra: 2,14%

Αντίστοιχα, στη Μέση Τάση η συγκέντρωση της ΔΕΗ είναι χαμηλότερη (53,57%), ενώ η Protergia (14,82%) και η Elpedison (11,77%) ακολουθούν με σημαντικά μερίδια αγοράς.

Παρόλο που η ΔΕΗ παραμένει ο δεσπόζων προμηθευτής, η κινητικότητα των καταναλωτών προς εναλλακτικούς παρόχους αυξάνεται. Αυτό επιβεβαιώνεται από τη μείωση του μεριδίου της κατά 0,77% μέσα στο 2024, αντανακλώντας έναν πιο έντονο ανταγωνισμό.

 Η σημασία της σύγκρισης χονδρικής-λιανικής και ο ρόλος του ανταγωνισμού

Η ανάλυση των στοιχείων της ΡΑΑΕΥ και των κατευθύνσεων του CEER δείχνει ότι ο ανταγωνισμός στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας αν και περιορισμένος, υπάρχει. Ο δείκτης του “καπέλου” μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο για την καλύτερη αξιολόγηση των πραγματικών συνθηκών και της διαφάνειας των τιμολογίων. Η διαμόρφωση δικαιότερων τιμών για τους καταναλωτές θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο η λιανική αγορά ανταποκρίνεται στις αλλαγές της χονδρικής, επιτρέποντας στους πολίτες να επωφεληθούν από τις όποιες μειώσεις τιμών.