Με στοχευμένες νομοθετικές κινήσεις, τις οποίες η αγορά ανέμενε ήδη από το 2020, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης ενεργοποιεί το απόθεμα των κλειστών κατοικιών, δίνοντας ώθηση στην προσφορά ακινήτων προς ενοικίαση.
Η έρευνα της Alpha Bank για τις μισθώσεις
Παράλληλα, μελέτη της Alpha Bank για την αγορά ενοικίων αναδεικνύει τα κλειστά ακίνητα ως κεντρικό παράγοντα στην αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος.
Σύμφωνα με την ανάλυση της τράπεζας, ένα από τα βασικά στοιχεία που εξηγούν το παράδοξο της στεγαστικής κρίσης στην Ελλάδα είναι το ιδιαίτερα υψηλό ποσοστό κατοικιών που, ενώ είναι κανονικές και λειτουργικές, παραμένουν ακατοίκητες.
Τα κλειστά ακίνητα ως διαχρονική «πληγή» της αγοράς
Οι μη κατοικούμενες κατοικίες αντιστοιχούν περίπου στο 35% του συνολικού αριθμού κανονικών κατοικιών στη χώρα, ποσοστό που αποτελεί το τρίτο υψηλότερο στην ΕΕ-27. Από αυτές, το 22,5% αφορά εξοχικές ή δευτερεύουσες κατοικίες, ενώ το 12% είναι κενές.
Με βάση την Απογραφή Πληθυσμού-Κατοικιών του 2021, οι κενές κατοικίες ανέρχονται σε 794.000. Περίπου το ένα τρίτο εντοπίζεται στην Αττική, ποσοστό που αντιστοιχεί στο 11,8% του υφιστάμενου οικιστικού αποθέματος της περιφέρειας, ενώ στη Θεσσαλονίκη το αντίστοιχο ποσοστό διαμορφώνεται στο 9,7%.
Στ. Παραδιάς (ΠΟΜΙΔΑ): «Βρήκαμε αξιόπιστο συνομιλητή στο ΥΠΕΘΟ»
Ο πρόεδρος της ΠΟΜΙΔΑ, Στράτος Παραδιάς, δήλωσε ευθέως ότι στο πρόσωπο του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών –και προέδρου του Eurogroup– οι ιδιοκτήτες βρήκαν έναν αξιόπιστο συνομιλητή που προωθεί ουσιαστικές λύσεις.
Οι ιδιοκτήτες ενημερώνονται για το νέο πλαίσιο
Όπως επισήμανε, οι ιδιοκτήτες κλειστών ακινήτων αρχίζουν σταδιακά να ενημερώνονται για το νέο φορολογικό καθεστώς. Εφόσον ακίνητο που παρέμενε κλειστό τα τελευταία τρία χρόνια διατεθεί προς ενοικίαση, ο ιδιοκτήτης απαλλάσσεται από τη φορολογία για τα εισοδήματα των επόμενων τριών ετών.
Η σχετική πρόβλεψη ενεργοποιείται μέσω της συμπλήρωσης του κωδικού 081 στο έντυπο Ε1 της φορολογικής δήλωσης από τον ιδιοκτήτη που εκμισθώνει το ακίνητο, ώστε να εφαρμοστούν οι νέες ρυθμίσεις.
Η φοροαπαλλαγή ισχύει και στην περίπτωση που μέσα στην τελευταία τριετία έχουν αλλάξει έως δύο ενοικιαστές.
Πώς εφαρμόζεται η ρύθμιση στα νησιά
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τα ακίνητα σε νησιωτικές περιοχές. Εφόσον διατεθούν προς ενοικίαση σε δημόσιους λειτουργούς –όπως γιατρούς, αστυνομικούς ή δικαστικούς– και η μίσθωση έχει διάρκεια τουλάχιστον έξι μηνών ετησίως, οι ιδιοκτήτες απαλλάσσονται από τον φόρο.
Επιπλέον, στο πλαίσιο ενίσχυσης της προσφοράς κατοικιών, η κυβέρνηση προχώρησε σε μείωση του φορολογικού συντελεστή για εισοδήματα από ενοίκια ύψους 12.000 έως 24.000 ευρώ, από 35% σε 24%.
Έξι στους δέκα προβλέπουν νέα άνοδο των ενοικίων
Το πρώτο κύμα της έρευνας για το 2024 έδειξε ότι έξι στους δέκα συμμετέχοντες ανέμεναν περαιτέρω αύξηση των ενοικίων. Στην έρευνα του 2025 το ποσοστό αυτό ενισχύθηκε κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες.
Αντίθετα, όσοι εκτιμούν ότι τα ενοίκια θα κινηθούν πτωτικά σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα μειώθηκαν από 14% το 2024 σε μόλις 8% το 2025.
- Οι σημαντικές αυξήσεις των τελευταίων ετών φαίνεται να έχουν καλλιεργήσει προσδοκίες συνέχισης της ανοδικής πορείας και στην επόμενη πενταετία.
- Περίπου το 70% των ερωτηθέντων, ανεξαρτήτως αν είναι ιδιοκτήτες ή ενοικιαστές, αναμένει άνοδο των ενοικίων. Ωστόσο, μεταξύ των εκμισθωτών το ποσοστό είναι χαμηλότερο (59%) σε σχέση με τους ενοικιαστές και τον συνολικό μέσο όρο του δείγματος.
- Οι εκτιμήσεις δεν διαφοροποιούνται αισθητά μεταξύ περιοχών με διαφορετικό βαθμό αστικοποίησης, γεγονός που δείχνει ότι οι προσδοκίες για αυξήσεις είναι διάχυτες σε ολόκληρη τη χώρα.
Η ίδια έρευνα καταγράφει και ενίσχυση της πρόθεσης αγοράς κατοικίας: το 31% των ενοικιαστών δηλώνει το 2025 ότι επιθυμεί να αποκτήσει ακίνητο, έναντι 18% το 2024, στοιχείο που αποτυπώνει τη μετατόπιση στάσης μέσα σε έναν χρόνο.
Θεόδωρος Νικολάου
