Δωρεάν αναλήψεις: Ρεκόρ συναλλαγών, ωφέλεια για τους πολίτες και τις μικρές τράπεζες, αλλά νέα βάρη για τις συστημικές

Η εφαρμογή του νέου νόμου που μηδενίζει τις προμήθειες στις αναλήψεις μετρητών από οποιοδήποτε ATM προκάλεσε έκρηξη χρήσης του δικτύου στη διάρκεια του Δεκαπενταύγουστου. Οι Έλληνες πραγματοποίησαν περισσότερες από 66.000 συναλλαγές σε ξένα ΑΤΜ μέσα σε τρεις ημέρες, δοκιμάζοντας τα όρια του συστήματος.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΔΙΑΣ, τον Αύγουστο οι αναλήψεις αυξήθηκαν κατά 36% σε σχέση με τον Αύγουστο του 2024, ενώ το πρώτο δεκαήμερο του Σεπτεμβρίου η άνοδος έφτασε το 67%. Συνολικά, μόνο τον Αύγουστο πραγματοποιήθηκαν 496.000 αναλήψεις, με άντληση 101,4 εκατ. ευρώ, ποσό αυξημένο κατά 30,8% έναντι πέρυσι.

Ο νόμος αφορά όχι μόνο Έλληνες καταναλωτές αλλά και όλους τους Ευρωπαίους πολίτες, αφού, βάσει κοινοτικού κανονισμού, δεν επιτρέπονται διακρίσεις. Η χώρα μας γίνεται έτσι η μοναδική στην ΕΕ που προσφέρει δωρεάν πρόσβαση σε όλα τα ΑΤΜ, ανεξάρτητα από την τράπεζα προέλευσης της κάρτας. Μοναδικό προηγούμενο υπάρχει στην Πορτογαλία, αλλά μόνο για κοινόχρηστα μηχανήματα.

Το κόστος για τις τράπεζες

Η μεγάλη ζήτηση ανάγκασε τις τέσσερις συστημικές τράπεζες να αυξήσουν τις τροφοδοσίες σε περισσότερα από 3.500 off site ΑΤΜ, με το κόστος συντήρησης να φτάνει τα 20.000 ευρώ τον χρόνο ανά μηχάνημα, ενώ σε «φιλέτα» όπως αεροδρόμια το ενοίκιο μόνο μπορεί να αγγίξει αυτό το ποσό. Οι χρηματαποστολές, που κοστίζουν έως 2.500 ευρώ σε περιπτώσεις διανυκτέρευσης, εκτοξεύθηκαν, αυξάνοντας το λειτουργικό βάρος.

Κερδισμένοι και χαμένοι

• Κερδισμένοι: οι πολίτες, που έχουν πλέον ελεύθερη πρόσβαση σε μετρητά παντού, ακόμη και αν η τράπεζά τους δεν έχει δίκτυο στην περιοχή, αλλά και οι μικρότερες τράπεζες ή fintech (Viva, Optima, συνεταιριστικές), που εξυπηρετούνται χωρίς να επενδύσουν σε δικά τους ΑΤΜ.

• Χαμένοι: οι συστημικές τράπεζες, που καλούνται να συντηρούν ένα δίκτυο υψηλού κόστους χωρίς κανένα έσοδο από τις συναλλαγές. Τραπεζικά στελέχη ήδη εκφράζουν ανησυχίες ότι αν η τάση συνεχιστεί, οι τράπεζες θα αναγκαστούν είτε να περιορίσουν το δίκτυο είτε να πουλήσουν ΑΤΜ σε τρίτους παρόχους, οι οποίοι βάσει νόμου μπορούν να επιβάλλουν ξανά προμήθειες.

Η δωρεάν ανάληψη μετρητών αποτελεί μεγάλη ανάσα για τους καταναλωτές και βήμα για την ενίσχυση του ανταγωνισμού. Ωστόσο, η επιβάρυνση στις τράπεζες δημιουργεί νέα ερωτήματα για το αν το μέτρο είναι βιώσιμο μακροπρόθεσμα και αν τελικά η αγορά οδηγηθεί σε ένα διαφορετικό μοντέλο διαχείρισης των ΑΤΜ.

Διαβάστε επίσης: Τράπεζες – Πιερρακάκης: Από Δευτέρα 11 Αυγούστου δωρεάν αναλήψεις στα ΑΤΜ