Από 1η Οκτωβρίου το μέτρο της μηνιαίας υποβολής ΦΠΑ επεκτείνεται και σε παλαιότερες επιχειρήσεις. Στόχος το κενό ΦΠΑ στο 7%

Η μάχη κατά της φοροδιαφυγής στον ΦΠΑ μπαίνει σε νέα φάση από την 1η Οκτωβρίου 2025, καθώς η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) επεκτείνει προαιρετικά το μέτρο της μηνιαίας υποβολής δηλώσεων ΦΠΑ και σε επιχειρήσεις που ξεκίνησαν δραστηριότητα πριν από τον Δεκέμβριο του 2023. Πρόκειται για την τρίτη φάση εφαρμογής του μέτρου, που ήδη καλύπτει περισσότερες από 100.000 επιχειρήσεις και επαγγελματίες, με στόχο τον περιορισμό φαινομένων φοροαποφυγής, κυρίως σε εποχικές δραστηριότητες που «εξαφανίζονταν» χωρίς να αποδίδουν τον φόρο.

Γιατί επεκτείνεται το μέτρο – Οι στόχοι της ΑΑΔΕ

Αρχικά, η υποχρεωτική εφαρμογή ξεκίνησε τον Μάρτιο του 2025 για 5.000 νέες επιχειρήσεις και τον Ιούλιο επεκτάθηκε σε 92.590 μικρές επιχειρήσεις με απλογραφικά βιβλία. Με τη νέα ρύθμιση, εντάσσονται πλέον και οι παλαιότερες, δηλαδή όσες είχαν κάνει έναρξη εργασιών έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023. Οι επιχειρήσεις θα έχουν τη δυνατότητα επιστροφής στο τριμηνιαίο καθεστώς μόνο μετά την πάροδο 24 μηνών από την έναρξή τους.

Η μηνιαία δήλωση ΦΠΑ παρέχει στο Υπουργείο Οικονομικών καλύτερη εικόνα για τις εισπράξεις σε πραγματικό χρόνο, ενισχύοντας τον σχεδιασμό και την εκτέλεση του Προϋπολογισμού. Παράλληλα, βάζει τέλος σε πρακτικές όπου επαγγελματίες χρησιμοποιούσαν τον ΦΠΑ ως «δανειακή ρευστότητα», με αποτέλεσμα να συσσωρεύουν χρέη και να προσφεύγουν σε ρυθμίσεις.

Το κενό ΦΠΑ και οι ευρωπαϊκοί στόχοι

Η στρατηγική αυτή στοχεύει στον περιορισμό του λεγόμενου «κενού ΦΠΑ», της διαφοράς μεταξύ των θεωρητικά προσδοκώμενων και των πραγματικών εισπράξεων. Σύμφωνα με την Κομισιόν, η Ελλάδα έχει ήδη καταφέρει να μειώσει το κενό αυτό κατά 53% από το 2017, χάρη στις ηλεκτρονικές συναλλαγές, τα ηλεκτρονικά βιβλία και τη διασύνδεση ταμειακών με τα POS.

Το 2022, το κενό ΦΠΑ διαμορφώθηκε σε 13,7% (περίπου 2,95 δισ. ευρώ), έναντι 29,1% το 2017. Εάν η χώρα πλησίαζε τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (7%), το δημοσιονομικό όφελος θα άγγιζε τα 1,4 δισ. ευρώ ετησίως. Σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, χάρη στα μέτρα που εφαρμόζονται ήδη, το κενό έχει υποχωρήσει κοντά στο 9%, ενώ η πλήρης εφαρμογή της μηνιαίας υποβολής αναμένεται να το φέρει στον στόχο της ΕΕ.

Η πρόκληση τώρα είναι διπλή: αφενός να εξασφαλιστεί η συμμόρφωση επιχειρήσεων που παραδοσιακά κινούνται στο «γκρίζο» πεδίο της φοροδιαφυγής, και αφετέρου να μην επιβαρυνθούν υπέρμετρα οι μικρές και εποχικές μονάδες, που συχνά λειτουργούν με περιορισμένη ρευστότητα.

Διαβάστε επίσης: ΦΠΑ: Νέες Επιχειρήσεις στο μηνιαίο καθεστώς υποβολής δηλώσεων από την 1η Οκτωβρίου