Υπουργείο Εργασίας: «Ψαλίδι» στο μισθολογικό χάσμα με αυξήσεις και αποζημιώσεις

Νέο πλαίσιο διαφάνειας στις αμοιβές και αυστηρότερες υποχρεώσεις για τις επιχειρήσεις φέρνει το νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας για την ίση αμοιβή ανδρών και γυναικών.

Με την ενσωμάτωση της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2023/970, οι εργαζόμενοι θα μπορούν πλέον να διεκδικούν αποζημίωση όταν διαπιστώνονται αδικαιολόγητες μισθολογικές διαφορές άνω του 5%, ενώ οι εργοδότες θα καλούνται να προχωρούν σε διορθωτικές παρεμβάσεις μέσα σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Την ίδια ώρα, τα στοιχεία της ΕΛ.ΣΤΑΤ. αποτυπώνουν ότι το μισθολογικό χάσμα στην ελληνική αγορά εργασίας παραμένει έντονο, φθάνοντας σε ορισμένους κλάδους ακόμη και το 25,3%.
Το σχέδιο νόμου προβλέπει ότι όταν εντοπίζονται μισθολογικές αποκλίσεις μεγαλύτερες του 5% μεταξύ εργαζομένων που παρέχουν ίδια ή ισότιμη εργασία, οι εργοδότες θα υποχρεώνονται να προχωρούν σε διορθωτικές παρεμβάσεις και αυξήσεις αποδοχών.

Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, οι εργαζόμενοι θα αποκτούν δικαίωμα δικαστικής διεκδίκησης αποζημίωσης.

Το νομοσχέδιο αναμένεται να παρουσιαστεί στο Υπουργικό Συμβούλιο την ερχόμενη Τρίτη και αποτελεί παρέμβαση για τη μείωση του μισθολογικού χάσματος μεταξύ ανδρών και γυναικών, το οποίο στην Ελλάδα διαμορφώνεται κατά μέσο όρο στο 13,4% στον ιδιωτικό τομέα.

Οι βασικές υποχρεώσεις των εργοδοτών

Οι επιχειρήσεις θα υποχρεώνονται:

• να γνωστοποιούν το επίπεδο ή το εύρος αμοιβής στις αγγελίες εργασίας ή πριν από τη συνέντευξη,
• να μην ζητούν πληροφορίες για προηγούμενες αποδοχές υποψηφίων,
• να παρέχουν, κατόπιν αιτήματος, στοιχεία για ατομικές και μέσες αμοιβές ανά φύλο και κατηγορία εργασίας,
• να εφαρμόζουν τεκμηριωμένες μισθολογικές δομές και διαδικασίες αξιολόγησης θέσεων εργασίας.

Παράλληλα, σε περιπτώσεις όπου καταγράφεται μισθολογική απόκλιση άνω του 5% χωρίς αντικειμενική αιτιολόγηση και δεν έχει υπάρξει διόρθωση μέσα σε έξι μήνες, ο εργοδότης θα φέρει το βάρος απόδειξης ότι δεν υπήρξε διάκριση λόγω φύλου.

Έως 25,3% οι μισθολογικές αποκλίσεις

Σύμφωνα με έρευνα της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής για την περίοδο 2022-2024, οι μεγαλύτερες διαφορές αποδοχών εντοπίζονται στον κλάδο ενημέρωσης και επικοινωνίας, όπου το χάσμα έφθασε το 25,3% το 2024.

Υψηλές αποκλίσεις καταγράφονται επίσης:

στο χονδρικό και λιανικό εμπόριο (20,1%),
στις χρηματοπιστωτικές και ασφαλιστικές δραστηριότητες (19%),
στη διαχείριση ακίνητης περιουσίας (18,7%),
στη μεταποίηση (17,4%).

Αντίθετα, το μικρότερο χάσμα εμφανίζεται στις λοιπές δραστηριότητες παροχής υπηρεσιών, όπου διαμορφώθηκε στο 3,8% το 2024.

Μεγαλύτερο χάσμα στις μεγαλύτερες ηλικίες

Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι μισθολογικές διαφορές διευρύνονται όσο αυξάνεται η ηλικία των εργαζομένων. Στις ηλικίες κάτω των 25 ετών οι γυναίκες εμφανίζονται να αμείβονται ελαφρώς καλύτερα, ωστόσο από την ηλικιακή ομάδα 25-34 ετών και μετά η εικόνα αντιστρέφεται υπέρ των ανδρών.

Το μεγαλύτερο χάσμα καταγράφεται στις ηλικίες άνω των 65 ετών, όπου οι διαφορές αποδοχών έφθασαν το 21,5% το 2024.

Η επίπτωση και στις συντάξεις

Οι ανισότητες μεταφέρονται και στο συνταξιοδοτικό σύστημα. Το συνταξιοδοτικό χάσμα στις γυναίκες ηλικίας 65-79 ετών διαμορφώθηκε στο 22,6% το 2023, γεγονός που σημαίνει ότι οι συντάξεις των γυναικών παραμένουν σημαντικά χαμηλότερες από εκείνες των ανδρών, αν και το ποσοστό έχει μειωθεί σε σχέση με το 39,2% του 2010.