Ανοδικά κινήθηκαν οι τιμές για το ηλεκτρικό ρεύμα και το φυσικό αέριο για τα ελληνικά νοικοκυριά τον προηγούμενο μήνα. Ποια η εικόνα στην Ευρώπη.
Αύξηση 3% παρουσίασαν οι τιμές του ρεύματος στην Ελλάδα τον περασμένο Νοέμβριο σύμφωνα με τα στοιχεία του δείκτη Household Energy Price Index (HEPI)που παρουσιάζουν την τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας για τον τελικό χρήστη στις 33 ευρωπαϊκές πρωτεύουσες την 1η Νοεμβρίου 2023.
Το Δουβλίνο και το Λονδίνο είναι οι πιο ακριβές πόλεις για τους οικιακούς πελάτες στην Ευρώπη, ακολουθούμενες από το Βερολίνο, τη Ρώμη και την Πράγα. Το Κίεβο φαίνεται να έχει τη φθηνότερη τιμή ηλεκτρικής ενέργειας, ακολουθούμενη από τη Βουδαπέστη, το Όσλο και την Ποντγκόριτσα.
Σε ονομαστικούς όρους, οι τιμές στις πρωτεύουσες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης τείνουν να είναι χαμηλότερες. Η Πράγα, η Ρίγα και το Ταλίν είναι οι μόνες πρωτεύουσες μεταξύ των χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης στις οποίες η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας είναι πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Πώς κινήθηκαν οι τιμές
– + 68% στο Όσλο,
– + 7% στο Βελιγράδι,
– + 5% στο Ελσίνκι και τη Στοκχόλμη
– + 3%, στην Αθήνα
– + 2% στο Άμστερνταμ,
– – 11% στη Μαδρίτη,
– -11% στη Λευκωσία,
– -10% στο Δουβλίνο,
– – 8% στη Ρίγα,
– – 5% στην Κοπεγχάγη.
Τον Νοέμβριο, η μεγαλύτερη αύξηση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας για τον τελικό χρήστη (+68%) παρατηρήθηκε στο Όσλο κυρίως λόγω της εξέλιξης των τιμών της νορβηγικής spot αγοράς , η οποία επίσης είναι ο κύριος μοχλός της μείωσης των τιμών λιανικής κατά τους προηγούμενους 3 μήνες που οδήγησε σε σωρευτική μείωση 55% των τιμών μεταξύ Ιουλίου και Οκτωβρίου. Οι αξιοσημείωτες διακυμάνσεις των τιμών μπορούν να εξηγηθούν από την υψηλή παραγωγή ΑΠΕ στη χώρα και την επακόλουθη εξάρτησή της από τις καιρικές συνθήκες.
Από την άλλη πλευρά, παρατηρήθηκε μείωση των τιμών κατά 11% αυτόν τον μήνα στη Μαδρίτη, η οποία αποδίδεται σε στην πτώση της εγχώριας χονδρικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας που οφείλεται κυρίως στην αυξημένη παραγωγή από ΑΠΕ στη χώρα. Η αυξημένη παραγωγή αιολικής και υδροηλεκτρικής ενέργειας τον Νοέμβριο είχε ως αποτέλεσμα την μείωση των τιμών χονδρικής που επηρεάζουν άμεσα το ρυθμιζόμενο τιμολόγιο PVPC και τις προσφορές της αγοράς που αναπροσαρμόζονται στη χονδρική αγορά. Η ”ιβηρική εξαίρεση”, καθώς και άλλα μέτρα στήριξης που σχετίζονται με την μείωση του φόρου ηλεκτρικής ενέργειας και του ΦΠΑ, τα οποία κατάφεραν να μειώσουν αποτελεσματικά τις τιμές λιανικής καθ’ όλη τη διάρκεια της ενεργειακής κρίσης, αναμένεται να σταματήσουν μέχρι το τέλος του έτους
Στη Λευκωσία, η μείωση της τιμής τελικού χρήστη κατά 11% οφείλεται στην εφαρμογή επιδότησης που εφαρμόζεται από τον Νοέμβριο του 2023 έως τον Φεβρουάριο του 2024, η οποία θα αποζημιώσει τους οικιακούς καταναλωτές καλύπτοντας μέρος της αύξησης της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας με βάση την κατανάλωσή τους.
Στο Δουβλίνο, παρατηρήθηκε μείωση της τιμής τελικού χρήστη κατά 10% αυτόν τον μήνα μετά από μια μακρά περίοδο γενικής σταθερότητας των τιμών. Αρκετοί πάροχοι ενέργειας παρουσίασαν μειωμένα τιμολόγια ενέργειας, με στόχο να ανακουφίσουν τους λογαριασμούς των νοικοκυριών κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Παρόλα αυτά, οι τιμές παραμένουν 60% υψηλότερες από ό,τι ήταν το Νοέμβριο του 2021, κατά την έναρξη της ενεργειακής κρίσης. Κατά συνέπεια, το Δουβλίνο παραμένει στην πρώτη γραμμή της του καταλόγου με τις ακριβότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των ευρωπαϊκών πρωτευουσών. Επιπλέον, η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα παράσχει μια νέα πίστωση ύψους 450 € σε όλους τους οικιακούς καταναλωτές κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Το καθεστώς στήριξης, το οποίο είναι παρόμοιο με την πίστωση των 600 € που οι καταναλωτές έλαβαν τον περασμένο χειμώνα, αναμένεται να καταβληθεί σε 3 μηνιαίες δόσεις από τον Δεκέμβριο έως το Μάρτιο.
Τιμές σε σχέση με την αγοραστική δύναμη
Όταν προσαρμόζεται στα πρότυπα αγοραστικής δύναμης (PPS) σε κάθε χώρα, η εικόνα αλλάζει δραματικά.
Οι χαµηλότερες προσαρµοσµένες τιµές ηλεκτρικής ενέργειας για τα νοικοκυριά εντοπίζονται στην Όσλο, τη Βαλέτα, τη Βουδαπέστη και το Ελσίνκι, ενώ οι υψηλότερες βρίσκονται σήμερα στην Πράγα, τη Ρώμη και το Δουβλίνο.
Aύξηση 14% στις τιμές φυσικού αερίου
Αύξηση 14% σημείωσαν οι τιμές του φυσικού αερίου για οικιακούς καταναλωτές, στην Ελλάδα ως αποτέλεσμα της ανοδικής τάσης των ευρωπαϊκών κόμβων φυσικού αερίου τον Οκτώβριο. Τα περισσότερα τιμολόγια φυσικού αερίου στην Ελλάδα είναι αναπροσαρμοσμένα στην τιμή αναφοράς TTF του προηγούμενου μήνα, η οποία σημείωσε αύξηση κατά τη διάρκεια αυτού του περίοδο. Οι τιμές οικιακού τελικού χρήστη εξακολουθούν να κυμαίνονται κάτω από τα επίπεδα που παρατηρήθηκαν πριν από 2 χρόνια, ωστόσο, παραμένουν υψηλότερες σε σύγκριση με τα προ κρίσης επίπεδα.
Πρόκειται για τη 2η μεγαλύτερη αύξηση στην Ευρώπη σύμφωνα με την ερευνα αν και την υψηλότερη τιμή φυσικού αερίου πληρώνουν οι κάτοικοι της Στοκχόλμης, οι οποίοι πληρώνουν σχεδόν 3 φορές τη μέση ευρωπαϊκή τιμή τελικού χρήστη. Η δεύτερη πιο ακριβότερη πρωτεύουσα είναι η Βέρνη ακολουθούμενη από το Άμστερνταμ.
Η τιμή στη Στοκχόλμη είναι σχεδόν 11 φορές υψηλότερη από ό,τι στη Βουδαπέστη, η οποία είναι η φθηνότερη πόλη για το φυσικό αέριο στην ΕΕ, και πάνω από 14 φορές υψηλότερη αν συμπεριλάβουμε το Κίεβο.
Πιο αναλυτικά, οι τιμές του φυσικού αερίου για τους οικιακούς πελάτες σε 28 ευρωπαϊκές πρωτεύουσες την 1η Νοεμβρίου 2023 διαμορφώθηκαν ως εξής:
- +18% στη Σόφια,
- +14% στην Αθήνα,
- + 11% στην Κοπεγχάγη,
- + 9% στο Βελιγράδι,
- + 7% στο Παρίσι,
- + 7% στη Βιέννη,
- + 6% στις Βρυξέλλες,
- + 3% στο Ταλίν,
- + 2% στη Λισαβόνα,
- – 6% στο Δουβλίνο,
- – 4% στην πόλη του Λουξεμβούργου,
- – 4% στη Μαδρίτη,
- – 3% στο Λονδίνο,
- – 2% στην Πράγα.
Χριστίνα Δημητρίου
Μ.Η.Τ. 242183