H ΔΕΠΑ Εμπορίας διατυπώνει το όραμά της για ενεργειακή ηγεμονία της Ελλάδας. Νέες υποδομές, συμφωνίες με Gazprom, ριζική καθετοποίηση

Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, και ο Υφυπουργός Νίκος Τσάφος βρέθηκαν στα κεντρικά γραφεία της ΔΕΠΑ Εμπορίας σε μια συνάντηση που επιχειρεί να αναδείξει τον κρίσιμο ρόλο της εταιρείας στη νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική της χώρας. Στη συζήτηση, μεταξύ άλλων, τέθηκαν ο ενεργειακός σχεδιασμός της επόμενης τετραετίας, ο μετασχηματισμός του ομίλου και η χρήση υποδομών «εθνικής σημασίας» ως εγγυητών ασφάλειας εφοδιασμού.

Ο κ. Παπασταύρου δεν μάσησε τα λόγια: η ενέργεια, είπε, «δεν είναι απλώς υπηρεσία, είναι εργαλείο ανάπτυξης, γεωπολιτικό όπλο και στοιχείο εθνικής άμυνας». Ανέφερε ότι η Ελλάδα αξιοποιεί τη Ρεβυθούσα, τον FSRU της Αλεξανδρούπολης, τον αγωγό IGB και το δίκτυο του ΔΕΣΦΑ, ώστε να διαπερνά η ελληνική ενέργεια έως την Ουκρανία και τη Μολδαβία. Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε ο κ. Τσάφος, ο οποίος έθεσε τη ΔΕΠΑ ως παίκτη με παρουσία σε φυσικό αέριο και ηλεκτρισμό, επιδιώκοντας να αναδειχθεί «εθνική επιτυχία».

Από πλευράς ΔΕΠΑ, ο Πρόεδρος Αντώνιος Διαματάρης και ο Διευθύνων Σύμβουλος Κωνσταντίνος Ξιφαράς τόνισαν πως η εταιρεία δεν περιορίζεται πλέον στην εμπορία, στοχεύει στην καθετοποίηση: παραγωγή (θερμικές μονάδες, έργα ΑΠΕ), συμμετοχή σε υδρογόνο και βιομεθάνιο, και επέκταση στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Η Ελλάδα ως ενεργειακός σταυροδρόμι: υποδομές και γεωστρατηγική

Η ΔΕΠΑ Εμπορίας πρωταγωνιστεί ήδη σε έργα που αλλάζουν τον ενεργειακό χάρτη. Ο FSRU της Αλεξανδρούπολης, επένδυση άνω των 400 εκατ. €, «θωρακίζει» τη Βόρεια Ελλάδα ως πύλη για LNG εισόδου στην περιοχή. Το FSRU λειτουργεί ως πλωτός σταθμός αποθήκευσης και αεριοποίησης, που διασυνδέεται με το εθνικό δίκτυο και τον αγωγό IGB, ικανό να διοχετεύσει έως 3 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα αερίου ετησίως.

Παράλληλα, η ΔΕΠΑ επενδύει σε νέες θερμικές μονάδες με καθαρότερες αποδόσεις, ένα σχέδιο 600 εκατ. € για μονάδα στη Λάρισα 792 MW αναμένεται να ενισχύσει σημαντικά την ενεργειακή αυτάρκεια. Συμμετέχει επίσης σε μονάδες στην Αλεξανδρούπολη (840 MW) και στην Αλβανία (174 MW), ενδυναμώνοντας το περιφερειακό δίκτυο. Από την πλευρά των Ανανεώσιμων Πηγών, η ΔΕΠΑ στοχεύει σε φωτοβολταϊκά έργα άνω των 800 MW, με έναν από τους σημαντικότερους να αναπτύσσεται στη Δυτική Μακεδονία με επένδυση άνω των 230 εκατ. €.

Μια ακόμη πτυχή του οράματος είναι η παραγωγή βιομεθανίου και πράσινου υδρογόνου. Με το πρόγραμμα GREENH2ORN στην Κοζάνη, η ΔΕΠΑ επιδιώκει να καταστεί πυλώνας καθαρής ενέργειας.

Δεν λείπουν όμως και οι διεθνείς συμμαχίες: η εταιρεία έχει επιτύχει συμφωνία με τη Gazprom υπό ευνοϊκούς όρους, περιορίζοντας το οικονομικό ρίσκο προμηθειών. Με διπλωματική επένδυση -kαι ρητή δέσμευση- προωθεί την ενεργειακή διαφοροποίηση, ώστε η Ελλάδα όχι να παρακολουθεί τις εξελίξεις, αλλά να τις ορίζει.

Προκλήσεις, ρίσκα και ανοικτές μάχες

Το νέο ενεργειακό στάτους απαιτεί όχι μόνο όραμα, αλλά και ισορροπία. Τα σχέδια της ΔΕΠΑ φέρουν υψηλό κόστος και εξαρτώνται από τη διεθνή συγκυρία — τις τιμές LNG, την πολιτική σταθερότητα, τις ρυθμιστικές αποφάσεις στην Ευρώπη.

Η καθετοποίηση ενέχει κινδύνους: όσο περισσότερο επενδύεις στην παραγωγή και υποδομές, τόσο μεγαλύτερη είναι η έκθεση σε τεχνικές αστοχίες, υπερβάσεις κόστους και καθυστερήσεις.

Ένα κρίσιμο κεφάλαιο είναι η αποθήκευση ενέργειας. Με την αύξηση της διείσδυσης ΑΠΕ, οι διακυμάνσεις στη ζήτηση απαιτούν ισχυρές λύσεις αποθήκευσης -μπαταρίες, υδροηλεκτρικά συστήματα ή άλλες μορφές- για να αποφευχθούν διακοπές ή κόστος αιχμής. Έρευνα στο ελληνικό σύστημα δείχνει ότι για στόχους υψηλής συμμετοχής ΑΠΕ έως το 2030, απαιτούνται νέες μονάδες αποθήκευσης 1.250–1.750 MW.

Παράλληλα, ο ανταγωνισμός στην Ευρώπη εντείνεται: χώρες αναζητούν ίδια λύσεις, αγωνιούν για την ασφάλεια προμηθειών, και η γεωπολιτική ένταση (μεταξύ άλλων γύρω από τη Ρωσία και τον αγωγό Nord Stream) μπορεί να ανατρέψει συμμαχίες και χρονοδιαγράμματα.