Ανατροπή στην παγκόσμια ενέργεια: Οι ΑΠΕ ξεπερνούν τα ορυκτά καύσιμα και κερδίζουν έδαφος, οι ΗΠΑ επιβραδύνουν

Η παγκόσμια ενεργειακή σκακιέρα αλλάζει ταχύτατα. Σύμφωνα με τη νέα ετήσια έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΔΟΕ), οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας αυξάνουν τη ζήτησή τους με ρυθμούς που ξεπερνούν εκείνους των ορυκτών καυσίμων, παρά τις πρόσφατες πολιτικές μεταβολές στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο ΔΟΕ εκτιμά ότι, βάσει του διάμεσου σεναρίου, η ζήτηση για πετρέλαιο ενδέχεται να σταθεροποιηθεί γύρω στο 2030, σηματοδοτώντας μια καθοριστική καμπή για την παγκόσμια αγορά ενέργειας.

Ραγδαία άνοδος των ΑΠΕ

Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, με αιχμή τα φωτοβολταϊκά, καταγράφουν την ταχύτερη ανάπτυξη από κάθε άλλη πηγή ενέργειας, σύμφωνα με όλα τα σενάρια που εξετάζει ο οργανισμός στην έκθεση World Energy Outlook 2025 (WEO 2025). Η μελέτη, η οποία καθορίζει τις στρατηγικές επιλογές κυβερνήσεων και αγορών, προβλέπει ότι η επόμενη δεκαετία θα αποτελέσει ορόσημο στην ενεργειακή μετάβαση.

Τα τρία σενάρια του ΔΟΕ

Ο οργανισμός παρουσιάζει τρία εναλλακτικά σενάρια για το ενεργειακό μέλλον. Το πρώτο αποτυπώνει τις τρέχουσες πολιτικές των χωρών, το δεύτερο περιλαμβάνει υποθετικά μέτρα για την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας, ενώ το τρίτο, το λεγόμενο διάμεσο σενάριο, βασίζεται στις πολιτικές που έχουν ήδη ανακοινωθεί.

Σε αυτό το τρίτο σενάριο, ο ΔΟΕ προβλέπει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα διαθέτουν το 2035 35% μικρότερη δυναμικότητα ανανεώσιμων πηγών σε σχέση με τις περσινές προβλέψεις, λόγω της αλλαγής ενεργειακής πολιτικής υπό τη νέα κυβέρνηση. Ωστόσο, σε παγκόσμιο επίπεδο, η ανάπτυξη των ΑΠΕ δεν αναμένεται να ανακοπεί, καθώς η Κίνα θα παραμείνει ο μεγαλύτερος επενδυτής και κατασκευαστής ενεργειακού εξοπλισμού, υλοποιώντας το 45–60% των νέων εγκαταστάσεων έως το 2035.

Σταθεροποίηση του πετρελαίου, άνοδος του φυσικού αερίου

Στο διάμεσο σενάριο, ο ΔΟΕ εκτιμά ότι η ζήτηση για άνθρακα θα κορυφωθεί σύντομα, ενώ η ζήτηση πετρελαίου θα σταθεροποιηθεί γύρω στο 2030, υποδηλώνοντας το τέλος μιας εποχής ενεργειακής κυριαρχίας των ορυκτών καυσίμων. Αντίθετα, το φυσικό αέριο αναμένεται να συνεχίσει την ανοδική του πορεία μέσα στη δεκαετία του 2030, λόγω χαμηλότερων τιμών και πολιτικών ενίσχυσης της παραγωγής, κυρίως από τις ΗΠΑ.

Στο πιο συντηρητικό σενάριο, που βασίζεται αποκλειστικά στις ήδη εφαρμοζόμενες πολιτικές, η ζήτηση για άνθρακα θα αρχίσει να μειώνεται πριν το τέλος της δεκαετίας, όμως η ζήτηση για πετρέλαιο και φυσικό αέριο θα συνεχίσει να αυξάνεται έως και το 2050. Αυτό δείχνει ότι, παρά τη θεαματική πρόοδο των ανανεώσιμων πηγών, η πλήρης απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα θα απαιτήσει πολιτική σταθερότητα, τεχνολογική καινοτομία και επενδυτική συνέπεια σε παγκόσμιο επίπεδο.

Διαβάστε επίσης: Ιράν-Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας: Το μεγάλο «διαζύγιο» που αλλάζει τις ισορροπίες