Λειψυδρία: Στο κόκκινο τα υδατικά αποθέματα: Σήμα κινδύνου από την ΕΑΓΜΕ – Εξάντληση στην Αθήνα σε ενάμιση χρόνο χωρίς μέτρα.
Το Εθνικό Σχέδιο για τη Λειψυδρία: Η στρατηγική 5 αξόνων με ορίζοντα 30 ετών
Ο Βασίλης Ζόραπας, προϊστάμενος Υδρογεωλογίας και Υδρολογίας της ΕΑΓΜΕ, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την επάρκεια του νερού, περιγράφοντας με μελανά χρώματα την κατάσταση σε όλη τη χώρα και ειδικά στην Αττική. Ζητά άμεσες παρεμβάσεις και εκστρατεία ενημέρωσης για την εξοικονόμηση νερού.
Τον κίνδυνο εξάντλησης των υδατικών αποθεμάτων μέσα στα επόμενα 18 με 20 μήνες εάν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα, υπογραμμίζει σε συνέντευξή του στη Realnews ο Βασίλης Ζόραπας, προϊστάμενος του Τμήματος Υδρογεωλογίας και Υδρολογίας της Ελληνικής Αρχής Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών (ΕΑΓΜΕ). Ο επιστημονικά υπεύθυνος του εθνικού δικτύου παρακολούθησης υπόγειων υδάτων, περιγράφει μια κρίσιμη κατάσταση με δραματικές επιπτώσεις στην επάρκεια του νερού, ιδιαίτερα στην Αθήνα, όπου τα αποθέματα φτάνουν στα όρια.
Πολύ κάτω από τα κανονικά επίπεδα οι ταμιευτήρες της Αττικής
Όπως σημειώνει, η Αθήνα υδρεύεται κυρίως από τους ταμιευτήρες του Μόρνου και του Εύηνου, καθώς και σε μικρότερο βαθμό από τη λίμνη Υλίκη. Ωστόσο, τα αποθέματα στους ταμιευτήρες έχουν μειωθεί δραματικά λόγω χαμηλής τροφοδοσίας από τις λεκάνες απορροής και απουσίας χιονοπτώσεων. Οι βροχοπτώσεις του τελευταίου υδρολογικού έτους κάλυψαν μόλις το 25% της φετινής ζήτησης. Αυτή τη στιγμή τα αποθέματα κινούνται λίγο πάνω από τα 500 εκατομμύρια κυβικά μέτρα, ενώ κατά τη θερινή περίοδο η κατανάλωση τα απομειώνει με ρυθμό 1,8 εκατ. κυβικά μέτρα ημερησίως.
«Αν συνεχίσουμε χωρίς μέτρα και χωρίς αλλαγή συμπεριφοράς, τα αποθέματα της Αθήνας θα εξαντληθούν σε περίπου ενάμισι χρόνο», προειδοποιεί ο κ. Ζόραπας.
Η κλιματική κρίση επιτείνει τη λειψυδρία – Οι περιοχές που πλήττονται περισσότερο
Την τελευταία πενταετία, η Ελλάδα βιώνει κλιματικές συνθήκες που χαρακτηρίζονται από υψηλές θερμοκρασίες, χαμηλές βροχοπτώσεις και απουσία χιονοπτώσεων. Τα φαινόμενα βροχής έχουν μικρότερη διάρκεια αλλά μεγαλύτερη ένταση, με αποτέλεσμα τα επιφανειακά και υπόγεια αποθέματα να μην επαρκούν. Οι περιοχές που βρίσκονται στο «κόκκινο» είναι η Ανατολική Πελοπόννησος, η Ανατολική Στερεά Ελλάδα, η Κρήτη, οι Κυκλάδες και τα Δωδεκάνησα. Στον μετεωρολογικό σταθμό της Τρίπολης, η συνολική απώλεια βροχόπτωσης τα τελευταία πέντε υδρολογικά έτη αντιστοιχεί σε έναν ολόκληρο χρόνο.
«Daniel»: Πλημμύρες χωρίς αποτέλεσμα
Αναφερόμενος στην κακοκαιρία «Daniel» που έπληξε τη Θεσσαλία, ο κ. Ζόραπας επισημαίνει πως η κατακλυσμιαία βροχόπτωση ισοδυναμούσε με τις ανάγκες ενός έτους, αλλά η πλειονότητα του νερού χάθηκε ως επιφανειακή απορροή, καταλήγοντας είτε στη θάλασσα είτε στη λίμνη Κάρλα. Η ενίσχυση των υπόγειων αποθεμάτων ήταν σχεδόν μηδενική, λόγω της αργής και σύνθετης διαδικασίας εμπλουτισμού. «Αν υπήρχαν ταμιευτήρες, θα μπορούσαν να συγκρατήσουν μέρος της απορροής, προσφέροντας διπλό όφελος: νερό και προστασία από πλημμύρες», σημειώνει.
Υφαλμύρωση: Πόσιμο νερό σε κίνδυνο
Η εντατική άντληση σε παράκτιες και νησιωτικές περιοχές οδηγεί στη διείσδυση θαλασσινού νερού στους υδροφορείς, προκαλώντας φαινόμενα υφαλμύρωσης. Οι πιο επιβαρυμένες περιοχές είναι το αργολικό πεδίο, η Σίνδος, η δυτική Αττική και σχεδόν όλα τα νησιά, με την ποιότητα του νερού να υποβαθμίζεται σοβαρά.
Τι πρέπει να γίνει άμεσα
Ο κ. Ζόραπας τονίζει ότι μια αποτελεσματική στρατηγική για τα νερά πρέπει να βασίζεται στους εξής άξονες:
Αντικατάσταση των υδρευτικών και αρδευτικών δικτύων, που παρουσιάζουν μεγάλες απώλειες.
Έργα αξιοποίησης των επιφανειακών νερών και εφαρμογή τεχνητού εμπλουτισμού για την επαναφόρτιση των υδροφορέων.
Αλλαγή στις αρδευτικές πρακτικές: συστήματα εξοικονόμησης, ευφυής γεωργία, χρήση επεξεργασμένων λυμάτων.
Μείωση υδροβόρων καλλιεργειών και αυστηρός έλεγχος των αντλήσεων και των παράνομων υδροληψιών.
Περιορισμός στην τουριστική υπερφόρτωση σε περιοχές με ασθενή υδατικά συστήματα, με προσδιορισμό ορίων φέρουσας ικανότητας και, μόνο ως έσχατη λύση, δημιουργία ή επέκταση μονάδων αφαλάτωσης.
«Οι υδατικοί πόροι είναι ανανεώσιμοι, αλλά όχι ανεξάντλητοι», καταλήγει με έμφαση. «Η ορθή διαχείρισή τους είναι απαραίτητη για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την περιβαλλοντική ισορροπία».
Μ.Η.Τ. 242183