Η πολυαναμενόμενη ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, ένα έργο που είχε περάσει από «σαράντα κύματα» και φάνταζε ως η ελπίδα για την ενεργειακή απελευθέρωση της Κύπρου, μοιάζει πλέον να οδηγείται σε ναυάγιο με σοβαρές γεωπολιτικές συνέπειες για την Αθήνα. Η ελληνική πλευρά, που πόνταρε πολλά στην ολοκλήρωση του έργου, βρίσκεται αντιμέτωπη με μια νέα πραγματικότητα: η Λευκωσία είναι έτοιμη να το εγκαταλείψει.
Χριστοδουλίδης «δείχνει» ΑΔΜΗΕ για τις καθυστερήσεις στη διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου
Οι δηλώσεις του υπουργού Οικονομικών Μάκη Κεραυνού στην «Καθημερινή της Κύπρου» πυροδοτούν περαιτέρω ανησυχία. Ο Κεραυνός, από τους πιο ένθερμους επικριτές της διασύνδεσης, χαρακτηρίζει τώρα το έργο μη βιώσιμο, επικαλούμενος μελέτες ανεξάρτητων οργανισμών. Ταυτόχρονα, η επιμονή της κυπριακής κυβέρνησης, ενισχυόμενη από την απειλή γεωπολιτικών κινδύνων –και κυρίως από πιθανή παρέμβαση της Τουρκίας–, φαίνεται να καθιστά την ολοκλήρωση του project σχεδόν αδύνατη.
Η ματαίωση του έργου θα αποτελέσει βαρύ πλήγμα για την Αθήνα, η οποία ποντάρει στην ενίσχυση των γεωπολιτικών της συμμαχιών με Κύπρο, Ισραήλ και Αίγυπτο προκειμένου να αντισταθμίσει την επιθετική στάση της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Η ενεργειακή στρατηγική της χώρας, μέχρι πρότινος ένα εργαλείο γεωπολιτικής ενδυνάμωσης, μοιάζει τώρα να συναντά αξεπέραστα εμπόδια.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ο Κεραυνός αμφισβητεί ευθέως και την οικονομική βιωσιμότητα του έργου ύψους 1,9 δισ. ευρώ, που θα μπορούσε να βγάλει την Κύπρο από την ενεργειακή απομόνωση. Επισημαίνει ότι, παρά τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με 650 εκατ. ευρώ, το έργο συζητείται από το 2010 χωρίς ουσιαστικά αποτελέσματα, θέτοντας υπό αμφισβήτηση τη λογική πίσω από την καθυστέρηση τόσων ετών.
Στην πράξη, ο υπουργός Οικονομικών της Κύπρου κρατά στα χέρια του το «κλειδί» της χρηματοδότησης. Η μη έγκριση των 25 εκατ. ευρώ που προβλέπει η ΡΑΕΚ ακυρώνει ουσιαστικά τη ρυθμιστική απόφαση για την ανάκτηση των δαπανών που έχει ήδη καταβάλει ο ΑΔΜΗΕ και επαναφέρει εκκρεμότητες με τις πληρωμές προς τη γαλλική Nexans, εντείνοντας την αβεβαιότητα για την ολοκλήρωση του έργου.
Η ώρα για την Αθήνα δείχνει να τελειώνει, καθώς οι γεωπολιτικές και οικονομικές παράμετροι που πλαισιώνουν τη διασύνδεση καθιστούν ολοένα πιο πιθανό ένα σενάριο «παγώματος» ή πλήρους ματαίωσης, ανατρέποντας στρατηγικούς σχεδιασμούς και αφήνοντας ανοιχτό το ερώτημα για το μέλλον της ενεργειακής συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Σίγουρα θα αναζητηθούν ευθύνες για λόγους που έχει υπάρξει καθυστέρηση στο παρελθόν και δεν προχώρησε όπως θα έπρεπε.
Μ.Η.Τ. 242183