Nέα υπουργική απόφαση εισάγει αυστηρότερους ελέγχους και ετήσιες ηλεκτρονικές υποβολές στοιχείων για επιχειρήσεις στους αναπτυξιακούς νόμους

Η κυβέρνηση περνά σε μια νέα εποχή διαφάνειας και λογοδοσίας για τις επιχειρήσεις που έχουν ενταχθεί σε αναπτυξιακά καθεστώτα. Η νέα Υπουργική Απόφαση 70966/2025, που δημοσιεύθηκε στη Διαύγεια από το υπουργείο Ανάπτυξης, θέτει αυστηρότερο πλαίσιο παρακολούθησης και ελέγχου για την τήρηση των μακροχρόνιων υποχρεώσεων των επιχειρήσεων που έχουν ενισχυθεί από τους νόμους 3299/2004, 3908/2011, 4399/2016 και 4887/2022.

Η μεταρρύθμιση στοχεύει στη διασφάλιση ορθής αξιοποίησης των κρατικών ενισχύσεων, επιβάλλοντας ετήσια ηλεκτρονική υποβολή στοιχείων, δειγματοληπτικούς ελέγχους και αυστηρές κυρώσεις για όσες εταιρείες αθετούν τις υποχρεώσεις τους. Πρόκειται για μία σημαντική τομή που αλλάζει το τοπίο του επιχειρηματικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα.

Τέλος στην ανοχή: Ετήσια ηλεκτρονική υποβολή και «τυχαίοι» έλεγχοι

Όλες οι επιχειρήσεις που έχουν υπαχθεί στους αναπτυξιακούς νόμους καλούνται πλέον να υποβάλλουν κάθε χρόνο στοιχεία τεκμηρίωσης για την τήρηση των όρων υπαγωγής. Η διάρκεια των υποχρεώσεων διαφέρει ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης και το καθεστώς ενίσχυσης, κυμαινόμενη από τρία έως επτά χρόνια, ενώ σε περιπτώσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης ή δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας μπορεί να παραταθεί.

Η διαδικασία γίνεται υποχρεωτικά ηλεκτρονικά μέσω των πληροφοριακών συστημάτων ΠΣ-Αν ή ΠΣΚΕ-Επ, μέσα σε δύο μήνες από την επέτειο ολοκλήρωσης της επένδυσης. Ακόμη και οι επιχειρήσεις που είχαν υποβάλει έντυπα στοιχεία οφείλουν να τα καταθέσουν εκ νέου ηλεκτρονικά.

Το νέο πλαίσιο θεσπίζει δειγματοληπτικούς ελέγχους: για τις επενδύσεις του ν. 4887/2022 θα ελέγχεται τουλάχιστον το 20% των υπόχρεων επιχειρήσεων, ενώ για τα παλαιότερα καθεστώτα (ν. 3299/2004, 3908/2011, 4399/2016) το ποσοστό ορίζεται στο 10%. Οι έλεγχοι ξεκινούν σε διοικητικό επίπεδο, με βάση τα στοιχεία του φακέλου, και σε περίπτωση ενδείξεων παραβάσεων μπορεί να επεκταθούν σε επιτόπιες αυτοψίες.

Έλεγχοι και κυρώσεις

Οι έλεγχοι επικεντρώνονται στη νόμιμη λειτουργία της επιχείρησης, τη διατήρηση του μεγέθους και των θέσεων εργασίας, την απεικόνιση της ενίσχυσης στα οικονομικά βιβλία και τη συμμόρφωση με τους ειδικούς όρους της απόφασης υπαγωγής.

Η νέα απόφαση προβλέπει αυστηρές κυρώσεις: για τα παλαιότερα επενδυτικά σχέδια (ν. 3299/2004 και 3908/2011) επιβάλλονται πρόστιμα για κάθε έτος μη συμμόρφωσης, ενώ για τις επενδύσεις που έχουν υπαχθεί στους νεότερους νόμους (ν. 4399/2016 και 4887/2022) προβλέπεται πρόστιμο 0,5% επί της εγκεκριμένης ενίσχυσης για κάθε έτος μη τήρησης των υποχρεώσεων. Τα πρόστιμα εισπράττονται από το Δημόσιο σύμφωνα με τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων.

Με το νέο πλαίσιο, η κυβέρνηση επιδιώκει να καλλιεργήσει κλίμα εμπιστοσύνης και λογοδοσίας, διασφαλίζοντας ότι τα επενδυτικά σχέδια που επωφελούνται από δημόσιες ενισχύσεις συμβάλλουν στην ανάπτυξη, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και την περιφερειακή σύγκλιση. Η ηλεκτρονική παρακολούθηση και οι συστηματικοί έλεγχοι αποτελούν εργαλεία σύγχρονης οικονομικής διακυβέρνησης, περιορίζοντας τη γραφειοκρατία και ενισχύοντας την αποδοτικότητα των κρατικών πόρων.