Δασμοί ΗΠΑ: Ποιες χώρες επηρεάζονται από τον νέο παγκόσμιο δασμό 15%

Σε ένα σκηνικό θεσμικής και εμπορικής σύγχυσης, το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ ακυρώνει τους λεγόμενους «ανταποδοτικούς» δασμούς που είχαν επιβληθεί βάσει του νόμου IEEPA, ο Λευκός Οίκος επιμένει ότι οι εμπορικές συμφωνίες του 2025 παραμένουν σε ισχύ, και ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοινώνει νέο παγκόσμιο δασμό 10%–15% με άμεση εφαρμογή.

Σταματά  η είσπραξη δασμών-ΗΠΑ που κρίθηκαν παράνομοι από το Ανώτατο Δικαστήριο

Το αποτέλεσμα; Πολλαπλές αποφάσεις που τίθενται σε ισχύ ταυτόχρονα από την Τρίτη 24 Φεβρουαρίου, δημιουργώντας αβεβαιότητα για το ποιο καθεστώς υπερισχύει.

Τι ισχύει 

Η απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου προβλέπει ότι από τις 12:01 π.μ. τοπική ώρα (07:01 ώρα Ελλάδας) παύει η είσπραξη δασμών που επιβλήθηκαν βάσει του International Emergency Economic Powers Act (IEEPA).

Σε συνέχεια της απόφασης, η Υπηρεσία Τελωνείων και Προστασίας των Συνόρων των ΗΠΑ (CBP) ενημέρωσε μέσω του συστήματος Cargo Systems Messaging Service (CSMS) ότι θα απενεργοποιήσει τους σχετικούς δασμολογικούς κωδικούς που συνδέονται με τα προηγούμενα διατάγματα της αμερικανικής προεδρίας.

Ωστόσο, η ακύρωση αυτή στην πράξη «αντισταθμίζεται» από την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να επιβάλει νέο παγκόσμιο δασμό, αυτή τη φορά με νομική βάση το άρθρο 122 του εμπορικού δικαίου.

Το άρθρο αυτό επιτρέπει την επιβολή δασμών έως 15%, αλλά μόνο σε προσωρινή βάση και με υποχρέωση έγκρισης από το Κογκρέσο εντός 150 ημερών.

Αρχικά ανακοινώθηκε δασμός 10%, όμως με νέα ανάρτηση ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι θα αυξηθεί «στο επιτρεπόμενο και νομικά ελεγμένο επίπεδο του 15%».

Ποιες χώρες επηρεάζονται

Σύμφωνα με τον επικεφαλής οικονομολόγο της RSM US, Joe Brusuelas, όπως μεταδίδει το CNN International:

Χώρες που ενδέχεται να δουν χαμηλότερους δασμούς:

Βραζιλία (από έως και 50%)

Καναδάς

Κίνα

Ινδία

Ινδονησία

Μεξικό

Νότια Αφρική

Αντίθετα, υψηλότερους δασμούς αναμένεται να αντιμετωπίσουν:

Αργεντινή

Αυστραλία

Σαουδική Αραβία

Ηνωμένο Βασίλειο

Ο Κάιλ Χάντλεϊ, καθηγητής οικονομικών στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Σαν Ντιέγκο, χαρακτήρισε τη Βραζιλία, την Ινδία και αρκετές ασιατικές χώρες που εξασφάλισαν συμφωνίες με την Ουάσιγκτον ως «προσωρινούς νικητές».

Παράλληλα:

Οι δασμοί σε χάλυβα και αλουμίνιο παραμένουν αμετάβλητοι.

Τα ανταλλακτικά αυτοκινήτων αντιμετωπίζονται πλέον με καθεστώς «αμοιβαιότητας».

Η αμερικανική κυβέρνηση διατηρεί τη δυνατότητα επιβολής στοχευμένων δασμών σε επιμέρους κλάδους με διαφορετική νομική βάση.

Στον «αέρα» η εμπορική συμφωνία ΕΕ–ΗΠΑ

Οι εξελίξεις επηρεάζουν άμεσα και τις ευρωατλαντικές σχέσεις.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ανέβαλε για δεύτερη φορά την ψηφοφορία για την εμπορική συμφωνία ΕΕ–ΗΠΑ.

Ο πρόεδρος της αρμόδιας επιτροπής, Bernd Lange, προειδοποίησε ότι ο νέος προσωρινός δασμός των ΗΠΑ ενδέχεται να οδηγήσει σε αυξημένες επιβαρύνσεις για ορισμένες ευρωπαϊκές εξαγωγές.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα συνεδριάσει εκ νέου στις 4 Μαρτίου, προκειμένου να αξιολογήσει εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες αποσαφηνίσουν τη στάση τους και επιβεβαιώσουν τη δέσμευσή τους στη συμφωνία του προηγούμενου έτους.

Από την πλευρά της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (Κομισιόν) ξεκαθαρίζει ότι «η συμφωνία είναι συμφωνία» και αναμένει από τις ΗΠΑ να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους που απορρέουν από την κοινή δήλωση.

Η ουσία της υπόθεσης δεν είναι μόνο νομική αλλά βαθιά πολιτική και εμπορική:

Το Ανώτατο Δικαστήριο ακυρώνει ένα πλαίσιο δασμών.

Ο Λευκός Οίκος διαβεβαιώνει για τη συνέχεια των συμφωνιών.

Ο πρόεδρος επιβάλλει νέο καθολικό δασμό με διαφορετική νομική βάση.

Το αποτέλεσμα είναι ένα σύνθετο και μεταβαλλόμενο καθεστώς, όπου η αγορά καλείται να λειτουργήσει υπό καθεστώς αβεβαιότητας, τουλάχιστον έως ότου υπάρξει σαφής θεσμική και νομοθετική αποσαφήνιση.