Έξυπνοι κόμβοι, ρομποτικά οχήματα και VR εκπαίδευση για βιώσιμη αγροτική παραγωγή και προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή

Η γεωργία εισέρχεται σε μια νέα εποχή, όπου οι τεχνολογίες αιχμής συνδυάζονται με την ανάγκη προστασίας του περιβάλλοντος και προσαρμογής στην κλιματική κρίση. Το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, μέσω του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών με επιστημονικά υπεύθυνο τον καθηγητή Αθανάσιο Κοράκη, παρουσιάζει στη ΔΕΘ το έργο «Τεχνολογίες Ρομποτικής, IoT, AI, VR και 5G στη Σύγχρονη Γεωργία». Το πρόγραμμα στηρίζεται σε τρεις πυλώνες εφαρμογών που φιλοδοξούν να αλλάξουν τον τρόπο που καλλιεργούμε, να ενισχύσουν την αποδοτικότητα και να μειώσουν το οικολογικό αποτύπωμα.

Έξυπνη παρακολούθηση και αποφάσεις σε πραγματικό χρόνο

Στην καρδιά του έργου βρίσκεται μια εκτεταμένη υποδομή IoT με εκατοντάδες κόμβους παρακολούθησης που καλύπτουν σχεδόν ολόκληρη την Ελλάδα – από τη Λακωνία έως το Νευροκόπι. Οι κόμβοι αυτοί συλλέγουν συνεχώς δεδομένα για το έδαφος, τον καιρό, την υγρασία και την ανάπτυξη των φυτών, τα οποία αποστέλλονται σε cloud πλατφόρμα όπου αναλύονται με τεχνητή νοημοσύνη.

Η ανάλυση αυτή επιτρέπει τη βελτιστοποίηση της διαχείρισης των πόρων, την προστασία του περιβάλλοντος και την καλύτερη προσαρμογή των καλλιεργειών στις μεταβαλλόμενες συνθήκες του κλίματος. Οι παραγωγοί και οι γεωπόνοι έχουν πρόσβαση μέσω web και mobile εφαρμογών, λαμβάνοντας εξατομικευμένες συμβουλές και δεδομένα σε πραγματικό χρόνο.

Κρίσιμο στοιχείο: οι κόμβοι περιλαμβάνουν αισθητήρες για την ωρίμανση καρπών, παγίδες εντόμων και κάμερες πεδίου, δημιουργώντας μια ολοκληρωμένη εικόνα του αγρού που επιτρέπει στοχευμένες παρεμβάσεις.

Ρομποτικά οχήματα και επιλεκτική ζιζανιοκτονία

Ο δεύτερος πυλώνας αφορά μια πλατφόρμα αυτοκινούμενων ρομποτικών οχημάτων που αξιοποιούν AI, επεξεργασία εικόνας και 5G για να εντοπίζουν τα ζιζάνια και να τα ψεκάζουν με ακρίβεια, χωρίς να επηρεάζουν τα καλλιεργούμενα φυτά.

Ο χρήστης, φορώντας VR γυαλιά, βλέπει σε πραγματικό χρόνο το χωράφι από την κάμερα του οχήματος και μπορεί να κατευθύνει τον ρομποτικό βραχίονα. Ο ψεκασμός γίνεται μόνο εκεί που χρειάζεται, με ελάχιστη χρήση φυτοφαρμάκων, μειώνοντας σημαντικά το περιβαλλοντικό και οικονομικό κόστος και προστατεύοντας τον άνθρωπο από την άμεση επαφή με χημικά.

Η τεχνολογία αυτή στοχεύει να αποτελέσει εναλλακτική στις μαζικές ψεκαστικές πρακτικές που επιβαρύνουν το έδαφος, τα υπόγεια ύδατα και την υγεία των αγροτών.

Εκπαίδευση νέων αγροτών με VR

Ο τρίτος πυλώνας δίνει έμφαση στην εκπαίδευση μαθητών και καλλιεργητών μέσω πλατφόρμας εικονικής πραγματικότητας (VR). Μέσα από διαδραστικά σενάρια, οι συμμετέχοντες μπορούν να δουν πώς επηρεάζουν οι καιρικές συνθήκες, η ποιότητα του εδάφους και οι καλλιεργητικές πρακτικές την ανάπτυξη της καλλιέργειας.

Με τον τρόπο αυτό, οι νέοι αγρότες αποκτούν πρακτική εμπειρία χωρίς ρίσκο, εξοικειώνονται με τις βέλτιστες πρακτικές και κατανοούν σε βάθος την έννοια της βιώσιμης γεωργίας.

Στόχος η βιωσιμότητα και ανθεκτικότητα της υπαίθρου

Όπως τονίζει ο καθηγητής Κοράκης, οι τεχνολογίες που αναπτύσσει το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας «καθοδηγούνται από τις ανάγκες της αγοράς» και στοχεύουν στην προστασία του περιβάλλοντος, στην προσαρμογή των καλλιεργειών στην κλιματική αλλαγή και στη διασφάλιση της βιωσιμότητας των τοπικών κοινωνιών.

Η έρευνα και η καινοτομία δεν περιορίζονται στο ακαδημαϊκό επίπεδο αλλά μεταφράζονται σε πρακτικά εργαλεία που μπορούν να χρησιμοποιήσουν παραγωγοί, γεωπόνοι, βιομηχανίες τροφίμων και οργανισμοί προστασίας περιβάλλοντος.

Η σύγχρονη γεωργία δεν είναι πια υπόθεση ενστίκτου αλλά επιστήμης και τεχνολογίας, με στόχο να εξασφαλίσει παραγωγή ποιοτική, αποδοτική και φιλική προς τον πλανήτη.