Το ΚΕΦΙΜ προτείνει μειωμένους φόρους για εναλλακτικά προϊόντα καπνού ώστε να μειωθεί η βλάβη στους καπνιστές

Ένα νέο μοντέλο φορολόγησης προϊόντων καπνού που βασίζεται στη μείωση της βλάβης προτείνει το Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕΦΙΜ), με στόχο την ενίσχυση της δημόσιας υγείας και τη σταδιακή μετάβαση των καπνιστών σε λιγότερο επιβλαβείς επιλογές.

Σύμφωνα με το κείμενο πολιτικής που υπογράφει ο καθηγητής Παναγιώτης Λιαργκόβας, πρόεδρος του ΚΕΠΕ και καθηγητής Διοικητικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, το κάπνισμα εξακολουθεί να προκαλεί 8 εκατομμύρια θανάτους ετησίως, σύμφωνα με στοιχεία του ΠΟΥ.

Το ΚΕΦΙΜ εκτιμά ότι η φορολογία μπορεί να αξιοποιηθεί ως εργαλείο πρόληψης, προωθώντας τη μετάβαση των καπνιστών σε εναλλακτικά προϊόντα, όπως τα ηλεκτρονικά τσιγάρα ή τα θερμαινόμενα προϊόντα καπνού, που έχουν αποδεδειγμένα 80-90% χαμηλότερα επίπεδα βλαπτικών ουσιών σε σχέση με τα παραδοσιακά τσιγάρα.

Η διεθνής εμπειρία

Μελέτη του 2018 στη Βρετανία ανέδειξε ότι τα θερμαινόμενα προϊόντα καπνού είναι σημαντικά ασφαλέστερα για τους καταναλωτές, ενισχύοντας την άποψη ότι η διαφοροποίηση της φορολόγησής τους μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο για τη μείωση της βλάβης.

Ωστόσο, η χάραξη δημόσιας πολιτικής με βάση τον βαθμό επικινδυνότητας κάθε προϊόντος αποτελεί μεγάλη πρόκληση. Όπως σημειώνει το ΚΕΦΙΜ, αξίζει να δοκιμαστεί, καθώς οι δυνατότητες σωτηρίας ζωών μέσω αυτής της στρατηγικής είναι πλέον σαφείς και τεκμηριωμένες.

H πρόταση για τη φορολόγηση των εναλλακτικών προϊόντων

Το ΚΕΦΙΜ προτείνει ένα φορολογικό πλαίσιο με μειωμένους συντελεστές για τα εναλλακτικά προϊόντα καπνού, σε σύγκριση με τα παραδοσιακά τσιγάρα. Έτσι, θα δοθούν ουσιαστικά κίνητρα στους ήδη καπνιστές να αλλάξουν συνήθειες και να στραφούν σε επιλογές με χαμηλότερο ρίσκο για την υγεία τους.

Ο Γενικός Διευθυντής του ΚΕΦΙΜ, Νίκος Ρώμπαπας, τόνισε σχετικά: «Η διαφοροποίηση της φορολογικής επιβάρυνσης των προϊόντων καπνού βάσει της βλάβης που αυτά προκαλούν στους καταναλωτές είναι μια ενδιαφέρουσα και υπό προϋποθέσεις χρήσιμη πρόταση για τον περιορισμό της ζημιάς στην υγεία των ήδη καταναλωτών αυτών των προϊόντων. Αξίζει να συζητηθούν ευρύτερα οι προϋποθέσεις της πρακτικής της εφαρμογής».

Η μεγάλη εικόνα δείχνει ότι η συζήτηση γύρω από τον καπνό αλλάζει. Η τάση για πολιτικές μείωσης της βλάβης αντί της απόλυτης απαγόρευσης κερδίζει έδαφος διεθνώς. Και η φορολογία, από μηχανισμός τιμωρίας, μπορεί να εξελιχθεί σε μοχλό δημόσιας υγείας και υπεύθυνης επιλογής.

Διαβάστε επίσης: Έκθεση KPMG: Η Ελλάδα πρωταγωνίστρια στην καταπολέμηση του παράνομου εμπορίου τσιγάρων