Κάπνισμα: Παρά τις αυστηρές νομοθετικές ρυθμίσεις και τις επανειλημμένες εκστρατείες ευαισθητοποίησης, η Ελλάδα εξακολουθεί να κατέχει μία από τις χειρότερες θέσεις στην Ευρώπη σε ό,τι αφορά τη χρήση καπνού. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat για το 2023, η χώρα μας καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό γυναικών καπνιστριών στην Ε.Ε., φτάνοντας το 32%, έναντι μόλις 21% που είναι ο ευρωπαϊκός μέσος όρος.
Ανησυχητική είναι και η συνολική εικόνα: το 36% των ενηλίκων στην Ελλάδα δηλώνει ότι καπνίζει, ποσοστό που μας κατατάσσει δεύτερους στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αμέσως μετά τη Βουλγαρία. Εξίσου υψηλό παραμένει το ποσοστό στους άνδρες, αγγίζοντας σχεδόν το 40%.
Ακολουθούν η Κροατία με περίπου 30% και η Ρουμανία με 29%, ενώ στον αντίποδα βρίσκονται οι σκανδιναβικές και δυτικοευρωπαϊκές χώρες, όπου η συστηματική εφαρμογή μακροχρόνιων πολιτικών μείωσης του καπνίσματος έχει αποδώσει καρπούς. Η Σουηδία καταγράφει μόλις 8%, η Ολλανδία 11% και η Δανία 14%.
Η συνολική τάση στην Ευρώπη είναι ενθαρρυντική: από 26% το 2017, το ποσοστό των καπνιστών μειώθηκε στο 24% το 2023. Η Ελλάδα, ωστόσο, παραμένει στάσιμη τα τελευταία χρόνια, χωρίς ουσιαστική αποκλιμάκωση των ποσοστών – γεγονός που προκαλεί εύλογο προβληματισμό.
Το νομικό πλαίσιο στη χώρα θεωρείται από τα πλέον αυστηρά στην Ευρώπη: από το 2010 ισχύει πλήρης απαγόρευση καπνίσματος σε κλειστούς δημόσιους χώρους, ενώ από το 2019 επεκτάθηκε και στα ηλεκτρονικά τσιγάρα, αλλά και σε εξωτερικούς χώρους όπου βρίσκονται ανήλικοι, όπως πάρκα και παιδικές χαρές. Παρά τις ρυθμίσεις, η εφαρμογή τους παραμένει προβληματική, όπως καταδεικνύουν τα δεδομένα.
Η επιμονή της Ελλάδας στις πρώτες θέσεις των ευρωπαϊκών στατιστικών δείχνει πως απαιτείται επανεκκίνηση της αντικαπνιστικής πολιτικής με στοχευμένες παρεμβάσεις και μακροχρόνιο σχεδιασμό, ειδικά για τις νεότερες ηλικιακές ομάδες και τις γυναίκες.
Μ.Η.Τ. 242183