Ευρήματα 20 μελετών αναδεικνύουν το μπαχαρικό που μπορεί να συμβάλει σε μικρή αλλά σημαντική απώλεια βάρους

Ο διαβήτης τύπου 2 συγκαταλέγεται στις μεγαλύτερες προκλήσεις δημόσιας υγείας παγκοσμίως, με πάνω από 536 εκατομμύρια ανθρώπους να πάσχουν από τη νόσο το 2021, σύμφωνα με τη Διεθνή Ομοσπονδία Διαβήτη. Η πάθηση επηρεάζει την ικανότητα του οργανισμού να ρυθμίζει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα, προκαλώντας με τον χρόνο σοβαρές επιπλοκές στην όραση, την καρδιά, τα νεφρά και το νευρικό σύστημα. Παρά τις φαρμακευτικές προόδους, η αντιμετώπιση παραμένει πολύπλοκη και δαπανηρή, στρέφοντας το ενδιαφέρον των επιστημόνων σε φυσικές και οικονομικότερες εναλλακτικές λύσεις.

Ο κουρκουμάς, το κίτρινο μπαχαρικό που χαρίζει γεύση και χρώμα σε δεκάδες παραδοσιακά πιάτα, έχει κερδίσει τα τελευταία χρόνια την προσοχή της επιστημονικής κοινότητας. Ο λόγος είναι η κουρκουμίνη, η δραστική ουσία του, που παρουσιάζει ισχυρές αντιφλεγμονώδεις και αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Ερευνητικά δεδομένα είχαν ήδη αφήσει να φανεί ότι μπορεί να βελτιώνει δείκτες που σχετίζονται με τον διαβήτη και την παχυσαρκία, όμως τα αποτελέσματα παρέμεναν αντικρουόμενα.

Πρόσφατη μετα-ανάλυση που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nutrition & Diabetes, συγκέντρωσε τα ευρήματα από 20 μελέτες σε ενήλικες με προδιαβήτη ή διαβήτη τύπου 2, προκειμένου να δοθεί μια πιο ξεκάθαρη εικόνα.

Τα ευρήματα της μελέτης

Σύμφωνα με τους ερευνητές, η συμπλήρωση με κουρκουμά ή κουρκουμίνη συνδέθηκε με μέση απώλεια βάρους 1,9 κιλών σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο. Σε άτομα με Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) κάτω του 30, η απώλεια έφτασε τα 2,2 κιλά.

Ακόμη, σε τρεις κλινικές δοκιμές σε προδιαβητικούς, η συστηματική λήψη για 22 εβδομάδες συνδέθηκε με μείωση βάρους κατά περίπου 2,5 κιλά και μείωση περιφέρειας μέσης κατά 3 εκατοστά. Στους πάσχοντες από διαβήτη τύπου 2 παρατηρήθηκε επίσης μέτρια μείωση περιφέρειας μέσης και γοφών, χωρίς ωστόσο θεαματική μεταβολή στον συνολικό ΔΜΣ ή στο ποσοστό λίπους.

Περιορισμοί και πρακτικές επισημάνσεις

Παρά τις ενθαρρυντικές ενδείξεις, οι επιστήμονες τονίζουν ότι η ποιότητα των διαθέσιμων στοιχείων παραμένει μέτρια έως χαμηλή. Οι μελέτες είχαν διαφορετικό σχεδιασμό, με δόσεις από 80 mg έως και 2100 mg ημερησίως και διάρκεια από 8 έως 36 εβδομάδες. Επιπλέον, τα δείγματα ήταν μικρά και σε αρκετές περιπτώσεις τα δεδομένα βασίστηκαν σε αυτοαναφορές.

Για την καθημερινότητα, τα ευρήματα σημαίνουν ότι ο κουρκουμάς μπορεί να λειτουργήσει ως συμπληρωματική στρατηγική στη διαχείριση του βάρους και του σακχάρου, ειδικά σε υψηλότερες δόσεις (>1500 mg/ημέρα) και με μακροχρόνια χρήση (>22 εβδομάδες). Ωστόσο, δεν πρόκειται για γρήγορη λύση, ούτε μπορεί να αντικαταστήσει τη φαρμακευτική αγωγή.

Επιπλέον, πρέπει να σημειωθεί ότι τα συμπληρώματα κουρκουμίνης μπορεί να αλληλεπιδράσουν με φάρμακα, ιδίως με αντιπηκτικά, αντιδιαβητικά και φάρμακα για το στομάχι. Για τον λόγο αυτό, οι ειδικοί συστήνουν πάντα ιατρική καθοδήγηση πριν την ένταξή τους σε ένα θεραπευτικό πλάνο.

Η μεγάλη εικόνα

Η μελέτη ενισχύει το επιστημονικό ενδιαφέρον γύρω από τον κουρκουμά, τοποθετώντας τον στη λίστα των «λειτουργικών τροφών» που μπορούν να συμβάλουν στη διαχείριση χρόνιων παθήσεων. Ωστόσο, απαιτούνται μεγαλύτερες και πιο αυστηρές κλινικές έρευνες, ώστε να προσδιοριστεί με σαφήνεια η ιδανική δόση, η διάρκεια λήψης και οι πληθυσμοί που ωφελούνται περισσότερο.

Σε κάθε περίπτωση, ο κουρκουμάς δεν είναι πανάκεια· αλλά σε συνδυασμό με ισορροπημένη διατροφή, σωματική άσκηση και κατάλληλη φαρμακευτική παρακολούθηση, μπορεί να αποτελέσει ένα ακόμη «εργαλείο» στη μάχη κατά του διαβήτη τύπου 2 και της παχυσαρκίας.