Νέο κληρονομικό δίκαιο: Τι αλλάζει για χρέη κληρονομιών, ο διαχωρισμός περιουσίας κληρονομούμενου-κληρονόμου και ο θεσμός εκκαθαριστή

Η μεταρρύθμιση του κληρονομικού δικαίου εισέρχεται σε καθοριστική φάση, με στόχο τον εκσυγχρονισμό και την προστασία των κληρονόμων από τα βάρη που συχνά συνοδεύουν τις κληρονομιές. Η ομάδα εργασίας του Υπουργείου Δικαιοσύνης, υπό τον επίτιμο καθηγητή Αστικού Δικαίου Απόστολο Γεωργιάδη, προχωρά στη σύνταξη νομοσχεδίου που αναμένεται να παραδοθεί έως το τέλος Οκτωβρίου και να τεθεί σε ισχύ στις αρχές του 2026.

Τι αλλάζει για τα χρέη των κληρονομιών

Το μείζον ζήτημα αφορά τα χρέη που «βαραίνουν» την κληρονομιαία περιουσία. Μετά από έντονες διαβουλεύσεις, αποφασίστηκε ότι η περιουσία του κληρονομούμενου δεν θα συνενώνεται με αυτήν του κληρονόμου. Έτσι, ο κληρονόμος δεν θα κινδυνεύει να χάσει προσωπικά του περιουσιακά στοιχεία για να καλύψει χρέη που δεν δημιούργησε.

Παράλληλα, εισάγεται θεσμός εκκαθαριστή: πρόσωπο που θα αναλαμβάνει να διεκπεραιώνει την εκκαθάριση της κληρονομιάς. Τα χρέη θα εξοφλούνται κατά προτεραιότητα και ό,τι απομένει θα αποδίδεται στους κληρονόμους. Στο τραπέζι βρίσκεται το αν τον ρόλο αυτό θα έχουν αποκλειστικά δικηγόροι από ειδικό κατάλογο ή αν θα μπορούν να συμμετέχουν και συμβολαιογράφοι.

Γιατί κρίνονται αναγκαίες οι αλλαγές

Η αύξηση των αποποιήσεων κληρονομιών τα τελευταία χρόνια, φαινόμενο που συνδέεται με τα υψηλά χρέη που συνοδεύουν πολλές περιουσίες, αποτέλεσε βασικό κίνητρο για τη μεταρρύθμιση. Η νέα ρύθμιση επιδιώκει να δώσει λύση, ώστε να προστατευθούν οι κληρονόμοι και να μειωθούν οι ακραίες περιπτώσεις όπου περιουσίες χάνονται λόγω χρεών.

Η δυνατότητα αποποίησης παραμένει. Όποιος δεν επιθυμεί να επωμιστεί χρέη, θα μπορεί,  όπως ισχύει και σήμερα, να αποποιηθεί πλήρως την κληρονομιά. Ωστόσο, με το νέο πλαίσιο, η διαδικασία της εκκαθάρισης καθιστά πιο ελκυστική την αποδοχή, καθώς περιορίζει τον κίνδυνο προσωπικών απωλειών.